Technika chłodnicza

Poradnik składa się z części teoretycznej z zakresu termodynamiki oraz budowy i funkcjonowania urządzeń chłodniczych, części poświęconej obowiązującym regulacjom prawnym w zakresie stosowania substancji kontrolowanych oraz F-Gazów i części zawierającej tabele i wykresy właściwości termodynamicznych czynników chłodniczych najczęściej spotykanych na rynku.
Oprócz wiadomości pozwalających przygotować się do egzaminu kompetencji w książce omówiono również nowe aspekty wykorzystywania naturalnych czynników chłodniczych, które są jedyną alternatywą dla wycofywanych i ograniczanych kolejnymi przepisami syntetycznych czynników chłodniczych. Nie zabrakło też wiadomości czysto praktycznych z zakresu montażu, serwisowania oraz obsługi urządzeń i instalacji chłodniczych zawierających substancje z grupy HFC. Zamieszczono także informacje z zakresu prawidłowego doboru zarówno samych urządzeń, jak i ich poszczególnych komponentów.
Poradnik jest skierowany do pracowników firm z branży chłodniczej, klimatyzacyjnej i pomp ciepła, a także właścicieli, serwisantów i operatorów tych urządzeń. Przydatny będzie przede wszystkim dla osób przystępujących do egzaminu „F-Gazowego”.

Wykaz ważniejszych oznaczeń XI Wstęp XIII Część A 1 1. Wprowadzenie 3 1.1. Pojęcia elementarne 3 1.2. Zasada działania parowych sprężarkowych urządzeń chłodniczych – zagadnienia elementarne 9 1.3. Pompy ciepła – zagadnienia elementarne 12 2. Podstawy termodynamiczne działania urządzeń chłodniczych 14 2.1. Odwracalność przemian 14 2.2. Zasady termodynamiki 15 2.3. Właściwości fizyczne i termodynamiczne substancji 17 2.4. Przemiany fazowe czynników 21 2.5. Przemiany termodynamiczne 30 2.5.1. Przemiana izobaryczna 31 2.5.2. Przemiana izochoryczna 35 2.5.3. Przemiana izotermiczna 40 2.5.4. Przemiana izentropowa 44 2.5.5. Przemiana izentalpowa 51 2.6. Wymiana ciepła 52 Literatura 56 3. Czynniki chłodnicze i nośniki ciepła 58 3.1. Czynniki chłodnicze 58 3.1.1. Informacje ogólne 58 3.1.2. Systematyka czynników chłodniczych 60 3.1.3. Oznaczenia kodowe czynników chłodniczych 75 3.1.4. Charakterystyka wybranych czynników chłodniczych 76 3.2. Oleje chłodnicze 86 3.3. Nośniki ciepła 90 Literatura 93 4. Budowa i zasada działania urządzeń chłodniczych sprężarkowych 95 4.1. Urządzenia sprężarkowe jednostopniowe 95 4.2. Obiegi dwustopniowe 102 4.2.1. Obieg dwustopniowy z chłodzeniem pary w chłodnicy mokrej i jednostopniowym dławieniem 103 4.2.2. Obieg dwustopniowy z chłodnicą międzystopniową i dwustopniowym dławieniem 105 4.2.3. Obieg dwustopniowy z chłodzeniem cieczy w wężownicy i jednostopniowym dławieniem 107 4.2.4. Obieg z chłodzeniem cieczy w wężownicy i podwójnym dławieniem 109 4.3. Układy kaskadowe 111 4.4. Elementy wyposażenia urządzeń chłodniczych – ich funkcja, sposób działania i zasada doboru 117 4.5. Zastosowanie naturalnych czynników roboczych w układach sprężarkowych – uwagi 119 4.5.1. Ditlenek węgla (R744) 119 4.5.2. Propan 124 4.5.3. Amoniak 129 Literatura 132 5. Efektywność energetyczna urządzeń chłodniczych 134 5.1. Chłodnicze obiegi porównawcze 134 5.2. Wpływ parametrów pracy obiegu chłodniczego Lindego na efektywność energetyczną 138 5.3. Straty dławienia 148 5.4. Niedoskonałość termodynamiczna sprężarkowych urządzeń chłodniczych i pomp ciepła 151 5.4.1. Zagadnienia podstawowe 151 5.4.2. Analiza egzergetyczna urządzenia chłodniczego 154 5.4.3. Analiza egzergetyczna pompy ciepła 161 5.4.4. Analiza egzergetyczna urządzeń chłodniczo-grzejnych 164 5.4.5. Obliczenia strat egzergetycznych sprężarkowych urządzeń chłodniczych 164 5.5. Możliwości zmniejszenia strat egzergetycznych w sprężarkowych urządzeniach chłodniczych i pompach ciepła 173 5.5.1. Ograniczenie nieodwracalności wymiany ciepła 173 5.5.2. Ograniczenie nieodwracalności procesu sprężania 174 5.5.3. Ograniczenie nieodwracalności wywołanej procesem dławienia 174 5.5.4. Ograniczenie innych nieodwracalności w obiegach chłodniczych 177 5.6. Ekologiczna ocena urządzeń chłodniczych 177 Literatura 180 6. Sprężarki 184 6.1. Podstawy teoretyczne pracy sprężarek wyporowych 184 6.2. Sprężarki tłokowe 192 6.2.1. Sprężarki hermetyczne 192 6.2.2. Sprężarki półhermetyczne 193 6.2.3. Sprężarki tłokowe dławnicowe 194 6.3. Sprężarki spiralne 195 6.4. Sprężarki śrubowe 197 6.5. Dobór sprężarki 199 Literatura 207 7. Wymienniki ciepła 208 7.1. Parowniki 208 7.1.1. Uwagi ogólne 208 7.1.2. Parowniki suche 210 7.1.3. Parowniki zalane 214 7.1.4. Parowniki mokre 214 7.2. Skraplacze 217 7.3. Intensyfikacja wymiany ciepła 225 7.4. Wymiana ciepła w pośrednich systemach chłodzenia 228 Literatura 232 8. Przyrządy regulacyjne i zabezpieczające instalacji chłodniczych 234 8.1. Urządzenia obniżające ciśnienie w instalacjach chłodniczych 234 8.1.1. Termostatyczne zawory regulacyjne (rozprężne) 234 8.1.2. Elektroniczne zawory regulacyjne 238 8.1.3. Rurki kapilarne 240 8.2. Urządzenia zabezpieczające 241 8.3. Odszranianie parowników 246 Literatura 249 9. Aparatura pomocnicza urządzeń chłodniczych 250 9.1. Układ regulacji poziomu oleju w sprężarkach 250 9.2. Separatory oleju 252 9.3. Oddzielacze cieczy 254 9.4. Zbiorniki cieczy 255 9.5. Odwadniacze (filtry chemiczne) 256 9.6. Filtry mechaniczne 258 9.7. Dochładzacze 258 9.8. Wzierniki 258 9.9. Zawory bezpieczeństwa 259 9.10. Zawory elektromagnetyczne 260 9.11. Zawory kulowe odcinające 260 9.12. Wymiarowanie przewodów rurowych 261 Literatura 264 10. Agregaty chłodnicze 265 10.1. Agregaty skraplające 265 10.2. Sprężarkowe schładzacze cieczy 269 10.3. Agregaty sprężarkowe 276 Literatura 279 11. Absorpcyjne urządzenia chłodnicze 280 11.1. Uwagi ogólne 280 11.2. Amoniakalno-wodne urządzenia absorpcyjne 281 11.2.1. Zasada działania i obieg 281 11.2.2. Obliczenia obiegu amoniakalno-wodnego 290 11.2.3. Obliczenia obiegu z wymiennikami regeneracyjnymi 298 11.3. Urządzenia absorpcyjne bromolitowe 303 Literatura 307 12. Chłodnicze urządzenia strumienicowe 308 12.1. Informacje ogólne 308 12.2. Podział strumienic 308 12.3. Budowa i zasada działania chłodniczych układów strumienicowych 310 12.4. Aspekty fizyczne działania strumienicy parowej jednofazowej 315 12.5. Efektywność energetyczna urządzeń strumienicowych 317 Literatura 322 Część B 325 13. Przygotowanie do uzyskania certyfikatu 327 13.1. Wstęp 327 13.2. Zakres wiedzy i umiejętności określony w Rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 303/2008 z 2 kwietnia 2008 r 337 13.3. Wybrane Polskie Normy 402 Literatura 404 14. Informacje uzupełniające 406 14.1. Najnowsze regulacje prawne w sprawie fluorowanych gazów cieplarnianych 406 14.2. Wybrane zagadnienia w zakresie etykietowania urządzeń 410 Część C 413 15. Właściwości termodynamiczne i termokinetyczne czynników roboczych 415 15.1. Modelowanie wybranych właściwości termodynamicznych i termokinetycznych czynników chłodniczych 415 15.2. Nośniki ciepła stosowane w technice chłodniczej 432 15.2.1. Ergolidy 432 15.2.2. Pekasol 434 15.2.3. Antifrogen 434 15.2.4. Tyfocor 435 15.2.5. Tyfoxit 435 15.3. Tabele właściwości termodynamicznych i termokinetycznych wybranych czynników chłodniczych 436 Literatura 545