Uchylanie się od obowiązkowych szczepień ochronnych. Karnoprawna ochrona prawa dziecka do zdrowia

Uchylanie się przez rodziców od obowiązkowych szczepień ochronnych dzieci to nasilające się zjawisko społeczne, które wymaga dogłębnej analizy prawnokarnej. Celem publikacji jest ustalenie gwarancji prawnej ochrony zdrowia dziecka, a także zaproponowanie rozwiązań w zakresie luk i błędów w obecnie funkcjonującym systemie obowiązkowych szczepień ochronnych. Autor szczegółowo omawia m.in. zagadnienia takie, jak: skuteczność gwarancji prawnych wykonywania przez rodziców obowiązku wykonywania szczepień ochronnych dzieci w Polsce, możliwości prawne redukowania tego negatywnego trendu, model sankcji, które są stosowane w związku z uchylaniem się od poddawania dzieci obowiązkowym szczepieniom ochronnym, analiza przepisu statuującego kary za nieszczepienie, czyli art. 115 kodeksu wykroczeń. Książka przeznaczona jest dla praktyków – sędziów, prokuratorów, adwokatów, radców prawnych, a także pracowników administracji rządowej i samorządowej.

Spis treści „Uchylanie się od obowiązkowych szczepień ochronnych: Karnoprawna ochrona prawa dziecka do zdrowia” Zawartość Nr strony Wykaz skrótów 11 Przedmowa 13 Rozdział 1. Prawo dziecka do zdrowia 21 1. Uwagi terminologiczne 21 1.1. Dziecko 21 1.2. Zdrowie 30 1.3. Prawo do zdrowia 37 2. Prawo dziecka do zdrowia w regulacjach prawa międzynarodowego 52 3. Prawo dziecka do zdrowia w prawie polskim 58     Rozdział 2. Podstawy prawne funkcjonowania obowiązkowych szczepień ochronnych w Polsce 67 1. Uwagi terminologiczne 67 1.1. Zdrowie publiczne 67 1.2. Choroba zakaźna 75 1.3. Choroba szczególnie niebezpieczna i wysoce zakaźna 81 1.4. Szczepienie ochronne 83 1.5. Niepożądany odczyn poszczepienny (NOP) 87 2. Regulacje prawne kształtujące obowiązkowe szczepienia ochronne dzieci w Polsce 92 2.1. Regulacje prawa administracyjnego w zakresie funkcjonowania obowiązkowych szczepień ochronnych dzieci 92 2.2. Regulacje prawa administracyjnego dotyczące egzekucji obowiązku wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych dzieci 101 3. Problemy prawne w zakresie funkcjonowania systemu obowiązkowych szczepień ochronnych dzieci w Polsce 127 3.1. Wątpliwości konstytucyjne podnoszone przez przedstawicieli ustawowych uchylających się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym, związane z ograniczeniem podstawowych wolności i praw jednostki 127 3.2. Prowadzenie obowiązkowych szczepień ochronnych dzieci na podstawie programu szczepień ochronnych wydawanego w formie komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego 138 3.3. Problematyka wyrażenia zgody na poddanie dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym 145     Rozdział 3. Uchylanie się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym jako zjawisko kryminologiczne 157 1. Założenia metodologiczne w zakresie badań kryminologicznych 157 2. Etiologia kryminalna zjawiska uchylania się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym 162 2.1. Definicja zjawiska uchylania się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym w perspektywie kryminologicznej 162 2.2. Społeczny kontekst zjawiska uchylania się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym i aktywność legislacyjna ruchów antyszczepionkowych 167 2.3. Postawy przedstawicieli ustawowych dziecka wobec obowiązkowych szczepień ochronnych w świetle aktualnych badań społecznych 173 2.4. Wpływ działalności organów administracji publicznej na rozwój zjawiska uchylania się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym 183 3. Skala zjawiska uchylania się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym w Polsce 195 4. Zjawisko uchylania się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym w świetle wybranych teorii kryminologicznych 197 4.1. Ewolucja przedmiotu zainteresowania kryminologii w kontekście nowożytnych koncepcji kryminologicznych adekwatnych do opisania zjawiska uchylania się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym 197 4.2. Zjawisko uchylania się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym w świetle teorii kryminologii pozytywistycznej 200 4.3. Zjawisko uchylania się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym w świetle teorii racjonalizacji 203 4.4. Zjawisko uchylania się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym w świetle teorii kontroli 205 4.5. Zjawisko uchylania się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym w świetle koncepcji „przestępczości tłumu” 208 4.6. Zjawisko uchylania się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym w świetle teorii konfliktu 211 5. Prognoza kryminologiczna i ocena tendencji dalszego rozwoju zjawiska uchylania się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym 213     Rozdział 4. Konsekwencje na gruncie prawa wykroczeń uchylania się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym 221 1. Odpowiedzialność przedstawicieli ustawowych i opiekunów faktycznych za wykroczenie polegające na uchyleniu się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym 221 1.1. Przedmiot ochrony przeciwko wykroczeniu polegającemu na niepoddaniu dziecka obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu 221 1.2. Strona przedmiotowa wykroczenia polegającego na niepoddaniu dziecka obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu 228 1.3. Podmiot wykroczenia polegającego na niepoddaniu dziecka obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu 232 1.4. Strona podmiotowa wykroczenia polegającego na niepoddaniu dziecka obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu 237 1.5. Możliwe zbiegi art. 115 § 2 k.w. 240 1.6. Formy stadialne wykroczenia polegającego na niepoddaniu dziecka obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu 244 2. Formy zjawiskowe wykroczenia polegającego na niepoddaniu dziecka obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu 248 3. Istota wykroczenia polegającego na uchyleniu się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym i jego ocena pod względem stopnia społecznej szkodliwości i wymiaru kary 254 4. Ustalenie organu administracji publicznej właściwego do skierowania wniosku o ukaranie za wykroczenie z art. 115 k.w. 268 5. Ustalenie momentu legitymującego organ administracji publicznej do skierowania wniosku o ukaranie w trybie art. 115 k.w. 277 6. Relacja pomiędzy bezskuteczną egzekucją administracyjną a skazującym wyrokiem sądu za wykroczenie polegające na uchyleniu się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym w perspektywie doprowadzenia do niezwłocznego wykonania obowiązku 280     Rozdział 5. Odpowiedzialność karna przedstawicieli ustawowych i opiekunów faktycznych za możliwe negatywne skutki dla zdrowia dziecka niezaszczepionego wynikłe w związku z uchyleniem się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym 285 1. Ustalenie typów przestępstw przeciwko życiu i zdrowiu, których znamiona mogą odpowiadać możliwym następstwom niepoddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym przez jego przedstawicieli ustawowych lub opiekunów faktycznych 285 2. Przedmiot ochrony w przestępstwach popełnianych w związku z uchyleniem się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym 289 3. Strona przedmiotowa przestępstw popełnianych w związku z uchyleniem się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym 293 4. Podmiot przestępstw popełnianych w związku z uchyleniem się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym 319 5. Strona podmiotowa przestępstw popełnianych w związku z uchyleniem się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym 326 6. Postacie sprawstwa przestępstw popełnianych w związku z uchyleniem się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym 348 7. Zbiegi przepisów ustawy karnej sankcjonujących czyny popełniane przez przedstawicieli ustawowych lub opiekunów faktycznych dziecka w związku z uchyleniem się od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym 355 8. Ocena czynów popełnianych przez przedstawicieli ustawowych lub opiekunów faktycznych dziecka niezaszczepionego pod względem społecznej szkodliwości czynu i wymiaru kary 358     Rozdział 6. Sankcje za nieszczepienie dziecka w wybranych krajach europejskich 373 1. Sankcje natury administracyjnoprawnej 373 2. Sankcje prawa karnego sensu largo 376 3. Określenie modelu sankcji stosowanych za uchylanie się od poddawania dzieci obowiązkowym szczepieniom ochronnym w Polsce na tle ustawodawstw wybranych państw europejskich 379 4. Możliwe kierunki modyfikacji polskiego modelu sankcji za uchylanie się od poddawania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym 381     Zakończenie i postulaty de lege ferenda 385 Bibliografia 399 Wykaz aktów prawnych 431 Wykaz orzecznictwa 435 Pozostałe źródła 443