Wykładnia dynamiczna prawa

Opierając się na interdyscyplinarnych ustaleniach współczesnej filozofii języka i teorii komunikacji, autor dowodzi, że wykładnia dynamiczna prawa jest zgodna z aktualnym rozumieniem natury znaczenia i jego ewolucji. Analiza specyfiki komunikacji w prawie pozwala wykazać, że stosowanie tej metody nie tylko ma solidne podstawy teoretyczne, ale również nie zagraża pewności prawa. W konsekwencji autor odpiera kluczowe zarzuty stawiane wykładni dynamicznej – dotyczące naruszania zasady podziału władzy oraz przyznawania sędziom nadmiernej swobody decyzyjnej. Nowatorskim elementem pracy jest poszerzenie perspektywy badawczej, która wykracza poza zazwyczaj spotykane analizy teorii wykładni prawa skupione na argumentach celowościowych, funkcjonalnych i aksjologicznych. Publikacja na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 PL (CC BY 4.0 PL) (pełna treść wzorca dostępna pod adresem: https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/legalcode.pl). ****** The Dynamic Interpretation in Law: From the Philosophy of Law and Language Perspective Drawing on the interdisciplinary findings of contemporary philosophy of language and theory of communication, the author argues that the dynamic interpretation of law is consistent with the current understanding of the nature of meaning and its evolution. The analysis of specificity of communication in law allows us to demonstrate that using this method not only has a solid theoretical basis, but also does not jeopardise legal certainty. As a result, the author refutes the key accusations made against the dynamic interpretation, which concern violations of the principle of separation of powers and granting judges excessive discretionary powers. An innovative element of the work is the expansion of the research perspective, which goes beyond the typically encountered analyses of the theory of legal interpretation focused on the arguments of expediency, function and axiology. The publication is licensed under the Creative Commons Attribution 4.0 PL (CC BY 4.0 PL) (full license available at: https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/legalcode).

Podziękowania 7 Wstęp 9 ROZDZIAŁ I. Wykładnia dynamiczna prawa 21 1. Dynamiczność – statyczność 21 2. Wykładnia dynamiczna w zachodniej teorii wykładni prawa 31 2.1. Geneza 32 2.2. Wykładnia dynamiczna we współczesnej amerykańskiej teorii wykładni 36 3. Wykładnia dynamiczna w polskiej teorii wykładni prawa 44 4. Wykładnia dynamiczna w praktyce wykładni prawa 50 5. Krytyka wykładni dynamicznej 53 ROZDZIAŁ II. Znaczenie i jego ewolucja w filozofii języka 63 1. Filozoficznojęzykowa siatka pojęciowa 66 2. Ujęcia znaczenia semantycznego 75 2.1. Znaczenie jako idea 75 2.2. Znaczenie jako warunki prawdziwości 77 2.3. Znaczenie jako użycie 84 2.4. Znaczenie w teoriach eksternalistycznych 88 2.4.1. Hillary Putnam 89 2.4.2. Ruth Garrett Millikan 92 3. Granice znaczenia semantycznego 98 3.1. Spór graniczny 98 3.2. Perspektywa empiryczna 104 4. Podsumowanie 110 ROZDZIAŁ III. Zastosowanie wniosków filozoficznojęzykowych w teorii wykładni prawa 114 1. Przeszkody w stosowaniu wniosków filozoficznojęzykowych w teorii wykładni prawa 115 2. Cechy charakterystyczne komunikacji w prawie 129 2.1. Pisemność 130 2.2. Konkluzywność wykładni prawa 138 2.3. Podmioty kształtujące znaczenie 149 3. Podsumowanie 156 ROZDZIAŁ IV. Uzasadnienie wykładni dynamicznej prawa w świetle filozofii języka 159 1. Ocena wykładni statycznej 162 1.1. Problem ustalenia treści znaczenia spetryfikowanego 163 1.1.1. Słowniki 164 1.1.2. Korpusy językowe 166 1.1.3. Historia legislacyjna 174 1.2. Dostęp do znaczenia spetryfikowanego a neutralność perspektywy interpretatora 179 1.3. Rola znaczenia spetryfikowanego w wykładni prawa 187 2. Zasadność wykładni dynamicznej z perspektywy filozofii języka 193 2.1. Stabilność języka 195 2.2. Stabilność użyć językowych 203 3. Odpowiedź na krytykę wykładni dynamicznej 213 3.1. Odpowiedź na zarzut o niewystarczającym ograniczeniu interpretatora 213 3.2. Odpowiedź na zarzut naruszenia podziału władzy i demokracji 219 Zakończenie 225 Wykaz skrótów 233 Bibliografia 234 Indeks rzeczowy 260