Barbarzyńska Europa

Kiedy mówimy o korzeniach cywilizacji europejskiej, kojarzymy je przede wszystkim z kulturą klasyczną. Warto jednak pamiętać, że i ona nie była jednorodna. Składała się na nią kultura rzymska i grecka, a także hellenistyczna, która do źródeł naszej cywilizacji wniosła elementy despotycznych tradycji starożytnego Wschodu. Ale na oblicze Europy wpłynęło również dziedzictwo ludów spoza śródziemnomorskiego kręgu kulturowego, żyjących poza granicami starożytnej Grecji i Rzymu: na wschód od Renu, na północ od Alp i za Dunajem. Rzymianie określali te krainy wspólna nazwą barbaricum. Barbarzyńskie ludy: Celtowie, Germanie, Słowianie, ludy ugrofińskie wchodziły w orbitę śródziemnomorskiej cywilizacji stopniowo i w rozmaitych okolicznościach historycznych, co wpływało na rezultaty wzajemnego oddziaływania tradycyjnych kultur plemiennych i kultury klasycznej. Rozpatrując zatem rodowód dzisiejszej cywilizacji europejskiej, trzeba mieć na uwadze także owe barbarzyńskie korzenie – i o nich właśnie jest ta książka.

Wstęp

ROZDZIAŁ I Od pisemnych świadectw do niepiśmiennych społeczeństw. Narracje o barbarzyńcach

ROZDZIAŁ II Prawa barbarzyńców

ROZDZIAŁ III Człowiek w kręgu wspólnoty krewniaczej

ROZDZIAŁ IV Jedni ponad drugimi. Różnice społeczne w ustroju plemiennym

ROZDZIAŁ V Wspólnota sąsiedzka i jej terytorium

ROZDZIAŁ VI Polityczny wymiar sąsiedztwa

ROZDZIAŁ VII Instytucje wspólnoty plemiennej

EPILOG Koniec świata barbarzyńców

Podziękowanie

Wykaz skrótów Nazwy czasopism i wydawnictw seryjnych

Źródła

Przypisy

Bibliografia cytowanych prac