Środki ochrony zamawiającego program komputerowy. Odpowiedzialność twórcy za usterki utworu

Opracowanie jest pierwszym kompleksowym omówieniem zagadnień dotyczących środków ochrony przysługujących podmiotowi zamawiającemu program komputerowy. Dotychczasowe kluczowe w tej mierze wypowiedzi były sformułowane jeszcze pod rządami poprzednio obowiązującej ustawy o prawie autorskim, która nie zawierała żadnej szczególnej regulacji w zakresie odpowiedzialności twórcy za wady przedmiotu świadczenia. W monografii szczegółowo przedstawiono m.in.: środki ochrony, którymi dysponuje zamawiający program komputerowy w świetle prawnoautorskiego uregulowania odpowiedzialności za usterki zamówionego utworu, pojęcie usterki zamówionego programu komputerowego, przykłady wadliwości oprogramowania omówione dotychczas w orzecznictwie. W pracy poddano również analizie rozwiązania przyjęte w sześciu zagranicznych systemach prawnych, w projektach harmonizacji tzw. europejskiego prawa prywatnego, a ponadto uwzględniono dorobek inżynierii oprogramowania. Adresaci: Książka jest skierowana do adwokatów, radców prawnych, menedżerow pozyskujacych programy komputerowe, pracowników przedsiębiorstw zajmujących się tworzeniem programów komputerowych na zamówienie i odbiorców takich programów.

Wykaz skrótów | str. 17 Od Autora | str. 27 Rozdział 1 Wstęp | str. 29 1.1. Gospodarcze znaczenie oprogramowania | str. 29 1.2. Wybrane aspekty tworzenia programów komputerowych na zamówienie | str. 31 1.2.1. Wąskie i szerokie ujęcie umowy o stworzenie programu komputerowego | str. 31 1.2.2. Proces powstawania programu komputerowego na zamówienie | str. 34 1.3. Błąd informatyczny a wada oprogramowania | str. 37 1.3.1. Faktyczny brak możliwości wyeliminowania wszystkich błędów informatycznych | str. 37 1.3.2. Ogólny reżim odpowiedzialności kontraktowej i specjalne reżimy odpowiedzialności za wadę przedmiotu świadczenia | str. 39 1.4. Konstrukcja pracy | str. 42 Rozdział 2 Podstawa odpowiedzialności za usterki zamówionego programu komputerowego | str. 47 2.1. Uwagi wstępne | str. 47 2.2. Podstawa odpowiedzialności za wady zamówionego programu komputerowego w wybranych systemach prawnych | str. 48 2.2.1. Austria | str. 48 2.2.2. Francja | str. 49 2.2.3. Niemcy | str. 51 2.2.4. Stany Zjednoczone | str. 52 2.2.5. Szwajcaria | str. 54 2.2.6. Wielka Brytania | str. 55 2.3. Podstawa odpowiedzialności za usterki zamówionego programu komputerowego w ujęciu historycznoprawnym | str. 59 2.3.1. Wzór umowy o świadczenie usług w zakresie automatowego przetwarzania informacji z 1968 r. | str. 59 2.3.2. Rękojmia za wady fizyczne dzieła | str. 61 2.3.2.1. Wprowadzenie | str. 61 2.3.2.2. Rękojmia za wady fizyczne zamówionego utworu | str. 61 2.3.2.3. Rękojmia za wady fizyczne zamówionego programu komputerowego - koncepcje wypracowane pod rządami ustawy o prawie autorskim z 1952 r. | str. 64 2.3.2.4. Rękojmia za wady fizyczne zamówionego programu komputerowego - koncepcje wypracowane pod rządami ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych | str. 66 2.4. Prawnoautorski reżim odpowiedzialności za usterki zamówionego utworu | str. 71 2.4.1. Wprowadzenie | str. 71 2.4.2. Zakres przedmiotowy | str. 73 2.4.2.1. Wprowadzenie | str. 73 2.4.2.2. Ujęcie wąskie | str. 74 2.4.2.3. Ujęcie szerokie | str. 77 2.4.3. Zakres podmiotowy | str. 82 2.4.3.1. Pojęcie twórcy i wieloznaczność wyrazu "twórca" w ustawie o prawie autorskim i prawach pokrewnych | str. 82 2.4.3.2. Znaczenie wyrazu "twórca" w art. 55 ust. 1 pr. aut. | str. 85 2.4.3.3. Podmiot uprawniony do usunięcia usterki zamówionego programu komputerowego, niebędący jego rzeczywistym twórcą | str. 88 2.4.3.3.1. Pracodawca twórcy | str. 88 2.4.3.3.2. Pochodny nabywca autorskich praw majątkowych i licencjobiorca | str. 92 2.4.3.4. Złagodzenie podstawy odpowiedzialności za usterki programu komputerowego - ujęcie socjologiczne | str. 97 2.4.3.5. Złagodzenie podstawy odpowiedzialności za usterki programu komputerowego - ujęcie prawne | str. 101 2.4.3.5.1. Sekwencyjne ujęcie środków ochrony zamawiającego | str. 101 2.4.3.5.2. Oparcie odpowiedzialności twórcy za usterki zamówionego utworu na zasadzie winy | str. 103 2.4.3.5.3. Przyznanie twórcy prawa do zatrzymania części wypłaconego wynagrodzenia | str. 107 2.4.4. Odpłatność umowy | str. 108 2.5. Wnioski | str. 110 Rozdział 3 Usterka zamówionego programu komputerowego | str. 113 3.1. Uwagi wstępne | str. 113 3.2. Pojęcie wady zamówionego programu komputerowego w wybranych systemach prawnych | str. 114 3.2.1. Austria | str. 114 3.2.2. Francja | str. 116 3.2.3. Niemcy | str. 118 3.2.4. Stany Zjednoczone | str. 122 3.2.5. Szwajcaria | str. 123 3.2.6. Wielka Brytania | str. 127 3.3. Wyraz "usterka" w języku prawnym | str. 128 3.4. Usterka jako wada przedmiotu świadczenia | str. 130 3.4.1. Wprowadzenie | str. 130 3.4.2. Cechy pozytywne | str. 131 3.4.3. Cechy negatywne | str. 134 3.5. Usterka zamówionego programu komputerowego a inne postaci wadliwości przedmiotu świadczenia | str. 135 3.5.1. Usterka a wada fizyczna | str. 135 3.5.1.1. Wprowadzenie | str. 135 3.5.1.2. Ujęcie analityczne | str. 135 3.5.1.3. Ujęcie funkcjonalne | str. 139 3.5.2. Usterka a wada prawna | str. 140 3.5.2.1. Wprowadzenie | str. 140 3.5.2.2. Kwalifikacja naruszenia wymagań zgodności | str. 142 3.5.3. Usterka a błąd informatyczny | str. 144 3.5.3.1. Wprowadzenie | str. 144 3.5.3.2. Pojęcie błędu w inżynierii oprogramowania | str. 145 3.5.3.3. Znaczenie wyrażenia "poprawianie błędów" w świetle dyrektywy w sprawie ochrony prawnej programów komputerowych | str. 145 3.5.3.4. Błąd informatyczny w wybranych systemach prawnych, w których wdrożono przepisy dyrektywy w sprawie ochrony prawnej programów komputerowych | str. 147 3.5.3.5. Rekonstrukcja pojęcia błędu informatycznego | str. 150 3.5.4. Usterka a wada fizyczna nośnika | str. 153 3.6. Rodzaje usterek zamówionego programu komputerowego | str. 155 3.6.1. Wprowadzenie | str. 155 3.6.2. Usterki usuwalne i nieusuwalne | str. 155 3.6.2.1. Ujęcie cywilnoprawne | str. 155 3.6.2.2. Ujęcie prawnoautorskie | str. 156 3.6.3. Usterki istotne i nieistotne | str. 157 3.6.3.1. Ujęcie cywilnoprawne | str. 157 3.6.3.2. Ujęcie prawnoautorskie | str. 158 3.6.4. Usterki merytoryczne i techniczne | str. 161 3.7. Stwierdzenie usterki zamówionego programu komputerowego | str. 162 3.7.1. Wprowadzenie | str. 162 3.7.2. Kryteria porównania zamówionego programu komputerowego z jego abstrakcyjnym pierwowzorem | str. 163 3.7.3. Kryteria kwalifikacji odstępstwa od abstrakcyjnego pierwowzoru zamówionego programu komputerowego jako usterki | str. 165 3.7.3.1. Posiłkowe odwołanie się do kryteriów stwierdzenia wady fizycznej | str. 165 3.7.4. Zmniejszenie wartości i użyteczności | str. 168 3.7.4.1. Pojęcie zmniejszenia wartości lub użyteczności | str. 168 3.7.4.2. Naruszenie wymagań funkcjonalnych - stanowisko doktryny | str. 171 3.7.4.3. Naruszenie wymagań funkcjonalnych - stanowisko judykatury | str. 174 3.7.4.4. Naruszenie wymagań pozafunkcjonalnych | str. 176 3.7.4.5. Naruszenie wymagań zgodności | str. 178 3.7.5. Brak zapewnionych właściwości | str. 179 3.7.6. Przekazanie programu komputerowego w stanie niezupełnym | str. 181 3.8. Wnioski | str. 183 Rozdział 4 Środki ochrony zamawiającego program komputerowy w razie wykrycia usterki | str. 186 4.1. Uwagi wstępne | str. 186 4.2. Środki ochrony zamawiającego program komputerowy w wybranych systemach prawnych | str. 187 4.2.1. Austria | str. 187 4.2.2. Francja | str. 189 4.2.3. Niemcy | str. 191 4.2.4. Stany Zjednoczone | str. 192 4.2.5. Szwajcaria | str. 194 4.2.6. Wielka Brytania | str. 195 4.3. Sekwencyjność środków ochrony zamawiającego | str. 197 4.3.1. Model sekwencyjności środków ochrony | str. 197 4.3.1.1. Wprowadzenie | str. 197 4.3.1.2. Pierwszeństwo środka ochrony zmierzającego do realnego wykonania zobowiązania | str. 198 4.3.1.3. Wybór określonego środka ochrony a charakter usterki | str. 200 4.3.2. Pominięcie sekwencyjności środków ochrony | str. 202 4.3.2.1. Niewyznaczenie twórcy odpowiedniego terminu do usunięcia usterki | str. 202 4.3.2.2. Nieprzyjęcie utworu | str. 205 4.3.3. Charakter prawny wyboru określonego środka ochrony | str. 207 4.4. Charakter prawny środków ochrony zamawiającego a znaczenie wyrazu "roszczenia" w art. 55 ust. 3 pr. aut. | str. 211 4.4.1. Wprowadzenie | str. 211 4.4.2. Rekonstrukcja pojęcia sytuacji prawnej, roszczenia i uprawnienia kształtującego | str. 211 4.4.3. Znaczenie wyrazu "roszczenia" | str. 213 4.5. Naprawienie szkody a środki ochrony zamawiającego | str. 217 4.5.1. Wprowadzenie | str. 217 4.5.2. Stosunek prawnoautorskiego reżimu odpowiedzialności za usterki zamówionego utworu do ogólnego reżimu odpowiedzialności ex contractu | str. 219 4.5.3. Znaczenie żądania naprawienia szkody w razie wykrycia wady prawnej utworu | str. 222 4.6. Wnioski | str. 225 Rozdział 5 Wyznaczenie twórcy odpowiedniego terminu do usunięcia usterki zamówionego programu komputerowego | str. 229 5.1. Uwagi wstępne | str. 229 5.2. Usunięcie wady zamówionego programu komputerowego w wybranych systemach prawnych | str. 230 5.2.1. Austria | str. 230 5.2.2. Francja | str. 232 5.2.3. Niemcy | str. 234 5.2.4. Stany Zjednoczone | str. 236 5.2.5. Szwajcaria | str. 238 5.2.6. Wielka Brytania | str. 239 5.3. Charakter prawny | str. 240 5.3.1. Wprowadzenie | str. 240 5.3.2. Koncepcja roszczenia | str. 241 5.3.2.1. Ujęcie cywilnoprawne | str. 241 5.3.2.2. Ujęcie prawnoautorskie | str. 245 5.3.2.2.1. Cele analizy sytuacji prawnej zamawiającego | str. 245 5.3.2.2.2. Obowiązek usunięcia usterki zamówionego utworu | str. 245 5.3.2.2.3. Zaskarżalność roszczenia o usunięcie usterki | str. 248 5.3.3. Koncepcja uprawnienia kształtującego | str. 251 5.3.3.1. Ujęcie cywilnoprawne | str. 251 5.3.3.2. Ujęcie prawnoautorskie | str. 253 5.3.4. Przesłanka skorzystania z uprawnień | str. 254 5.3.4.1. Ujęcie cywilistyczne | str. 254 5.3.4.2. Ujęcie prawnoautorskie | str. 256 5.4. Termin usunięcia usterki / 260 5.4.1. Ogólna wytyczna "odpowiedniego" terminu do usunięcia usterki | str. 260 5.4.2. Ogólna wytyczna maksymalnego terminu do usunięcia usterki | str. 263 5.4.3. Wyznaczenie twórcy terminu nieodpowiedniego do usunięcia usterki | str. 264 5.5. Usunięcie usterek w ramach wykonania zastępczego | str. 265 5.5.1. Wprowadzenie | str. 265 5.5.2. Ujęcie cywilnoprawne | str. 266 5.5.3. Ujęcie prawnoautorskie | str. 267 5.6. Usunięcie usterki a naprawienie szkody in natura | str. 271 5.6.1. Wprowadzenie | str. 271 5.6.2. Roszczenie o usunięcie usterki zamówionego utworu a roszczenie o naprawienie szkody in natura | str. 272 5.6.3. Roszczenie o usunięcie usterki zamówionego utworu a roszczenie o wykonanie zobowiązania | str. 275 5.7. Wnioski | str. 277 Rozdział 6 Żądanie odpowiedniego obniżenia umówionego wynagrodzenia twórcy | str. 281 6.1. Uwagi wstępne | str. 281 6.2. Obniżenie wynagrodzenia twórcy zamówionego programu komputerowego w wybranych systemach prawnych | str. 282 6.2.1. Austria | str. 282 6.2.2. Francja | str. 283 6.2.3. Niemcy | str. 284 6.2.4. Stany Zjednoczone | str. 285 6.2.5. Szwajcaria | str. 286 6.2.6. Wielka Brytania | str. 287 6.3. Charakter prawny | str. 288 6.3.1. Wprowadzenie | str. 288 6.3.2. Koncepcja roszczenia o zwrot nadpłaconej kwoty albo zmniejszenie świadczenia pieniężnego | str. 289 6.3.3. Koncepcja roszczenia o wyrażenie zgody przez drugą stronę na obniżenie świadczenia pieniężnego | str. 291 6.3.3.1. Ujęcie cywilnoprawne | str. 291 6.3.3.2. Ujęcie prawnoautorskie | str. 294 6.3.4. Koncepcja uprawnienia | str. 297 6.3.4.1. Ujęcie cywilnoprawne | str. 297 6.3.4.2. Ujęcie prawnoautorskie | str. 301 6.3.5. Koncepcje pośrednie | str. 304 6.3.5.1. Koncepcja wieloetapowej realizacji żądania obniżenia świadczenia pieniężnego | str. 304 6.3.5.2. Koncepcja niejednolitego charakteru żądania obniżenia świadczenia pieniężnego | str. 305 6.4. Stopień obniżenia umówionego wynagrodzenia twórcy | str. 308 6.4.1. Ogólna wytyczna stopnia obniżenia umówionego wynagrodzenia twórcy | str. 308 6.4.1.1. Wprowadzenie | str. 308 6.4.1.2. Ujęcie cywilnoprawne | str. 309 6.4.1.3. Ujęcie prawnoautorskie | str. 311 6.4.2. Konkretyzacja ogólnej wytycznej stopnia obniżenia umówionego wynagrodzenia twórcy | str. 315 6.4.2.1. Wprowadzenie | str. 315 6.4.2.2. Ujęcie cywilnoprawne | str. 315 6.4.2.3. Ujęcie prawnoautorskie | str. 316 6.4.3. Stopień redukcji wynagrodzenia twórcy a struktura umowy o stworzenie programu komputerowego | str. 318 6.5. Podstawa rozliczenia stron w razie wystąpienia stanu nadpłaty po odpowiednim obniżeniu umówionego wynagrodzenia twórcy | str. 320 6.6. Żądanie obniżenia wynagrodzenia a żądanie naprawienia szkody in valuta | str. 323 6.7. Wnioski | str. 325 Rozdział 7 Odstąpienie od umowy | str. 328 7.1. Uwagi wstępne | str. 328 7.2. Zakończenie stosunku prawnego w razie wykrycia wady zamówionego programu komputerowego w wybranych systemach prawnych | str. 329 7.2.1. Austria | str. 329 7.2.2. Francja | str. 330 7.2.3. Niemcy | str. 332 7.2.4. Stany Zjednoczone | str. 333 7.2.5. Szwajcaria | str. 334 7.2.6. Wielka Brytania | str. 335 7.3. Charakter prawny | str. 336 7.4. Forma | str. 338 7.5. Stosunek art. 59 pr. aut. do art. 494 k.c. | str. 341 7.5.1. Wprowadzenie | str. 341 7.5.2. Koncepcja subsydiarności art. 59 pr. aut. | str. 341 7.5.3. Koncepcja specjalności art. 59 pr. aut. | str. 342 7.6. Chwila powstania skutku odstąpienia od umowy | str. 344 7.6.1. Wprowadzenie | str. 344 7.6.2. Koncepcja wygaśnięcia zobowiązania ex tunc | str. 345 7.6.2.1. Ujęcie cywilnoprawne | str. 345 7.6.2.2. Ujęcie prawnoautorskie | str. 346 7.6.3. Koncepcja wygaśnięcia zobowiązania ex nunc | str. 349 7.6.3.1. Ujęcie cywilnoprawne | str. 349 7.6.3.2. Ujęcie prawnoautorskie | str. 351 7.6.4. Koncepcja przekształcenia zobowiązania ex nunc | str. 353 7.6.5. Koncepcja przekształcenia zobowiązania ex tunc | str. 355 7.7. Powrót autorskich praw majątkowych do twórcy | str. 357 7.7.1. Wprowadzenie | str. 357 7.7.2. Sens rozważania powrotu autorskich praw majątkowych do zamówionego programu komputerowego po odstąpieniu od umowy | str. 358 7.7.3. Koncepcja skutku rozporządzającego odstąpienia od umowy | str. 361 7.7.3.1. Ujęcie cywilnoprawne | str. 361 7.7.3.2. Ujęcie prawnoautorskie | str. 362 7.7.4. Koncepcja skutku zobowiązującego odstąpienia od umowy | str. 365 7.7.5. Koncepcja niejednolitego skutku odstąpienia od umowy | str. 368 7.8. Podstawa rozliczenia stron po odstąpieniu od umowy | str. 370 7.8.1. Wprowadzenie | str. 370 7.8.2. Ujęcie cywilnoprawne | str. 371 7.8.3. Ujęcie prawnoautorskie | str. 373 7.9. Prawo twórcy do zatrzymania części wypłaconegowynagrodzenia | str. 376 7.9.1. Wprowadzenie | str. 376 7.9.2. Znaczenie gospodarcze | str. 377 7.9.3. Charakter prawny | str. 379 7.10.Odstąpienie od umowy a nieprzyjęcie utworu | str. 380 7.11.Wnioski | str. 382 Zakończenie | str. 387 Bibliografia | str. 393 Orzecznictwo | str. 411