Efektywne opodatkowanie przedsiębiorstw

W książce zaprezentowano wyniki pionierskich badań efektywnej stawki opodatkowania dochodu polskich przedsiębiorstw, która przeciętnie kształtowała się powyżej stawki nominalnej. Autor w wyczerpujący sposób omawia przyczyny tego zjawiska leżące po stronie zarówno prawa podatkowego, jak i bilansowego. Opracowanie zawiera omówienie m.in. takich tematów jak: rola podatku odroczonego w sprawozdaniu finansowym, dane z rynku polskiego na temat efektywnych stawek CIT, trwałe i przejściowe różnice pomiędzy dochodem podatkowym i wynikiem finansowym brutto, znaczenie MSR 12 przy sporządzaniu sprawozdania finansowego na podstawie MSSF. Adresaci: Publikacja przeznaczona jest dla przedstawicieli nauki prawa podatkowego i prawa bilansowego. Zainteresuje doradców podatkowych, biegłych rewidentów oraz pracowników intytucji państwowych odpowiedzialnych za politykę fiskalną i gospodarczą. "Tematyka efektywnego opodatkowania przedsiębiorstw jest jedną z istotniejszych w obszarze regulacji prawa podatkowego, szczególnie z uwagi na relacje pomiędzy obrotem gospodarczym a prawem podatkowym. Niniejsza monografia jest bardzo dobrym przykładem analizy zagadnienia efektywności opodatkowania przedsiębiorstw, wymagającej równie mocnego zaangażowania zagadnień typowo prawnych z tymi, które stanowią niejako ich przełożenie w bieżącym funkcjonowaniu przedsiębiorstwa, a zatem jak choćby metod kalkulacji, którymi można posługiwać się w ekonometrii i statystyce". Dr hab. Paweł Borszowski, prof. nadzw. Uniwersytetu Wrocławskiego

Wykaz skrótów | str. 9 Wprowadzenie | str. 11 Rozdział I Podstawy teoretyczne | str. 17 1. Pojęcie nominalnej i efektywnej stawki podatku dochodowego | str. 17 1.1. Stawka nominalna podatku dochodowego | str. 17 1.2. Efektywne stawki podatku dochodowego | str. 18 1.2.1. Efektywna graniczna stawka podatku | str. 20 1.2.2. Efektywna średnia stawka podatku | str. 24 1.2.3. Implikowana stawka podatku | str. 28 1.2.4. Efektywna koncernowa stawka podatku | str. 28 1.2.5. Przewaga modelu ETR nad EMTR, EATR i ITR | str. 33 2. Nominalna stawka podatku dochodowego - polskie ustawodawstwo w konkurencyjnym otoczeniu państw Unii Europejskiej i Europy Środkowo-Wschodniej | str. 36 2.1. Rola stawki nominalnej w polityce fiskalnej państwa | str. 36 2.2. Światowe tendencje w opodatkowaniu przedsiębiorstw | str. 37 2.3. Globalny kryzys gospodarczy | str. 44 3. Efektywna stawka podatku jako wymierny parametr porównawczy przy ocenie konkurencyjności jurysdykcji podatkowych | str. 46 3.1. Konkurencja inwestycyjna państw | str. 46 3.2. Wynik bilansowy a wynik podatkowy | str. 49 3.2.1. Doświadczenia zagraniczne | str. 49 3.2.2. Doświadczenia polskie | str. 53 4. Podsumowanie | str. 58 Rozdział II Metodologia i zakres badania | str. 61 1. Badanie podstawowe metodą analizy monograficznej | str. 61 2. Selekcja próby badawczej | str. 62 3. Założenia co do analizy i interpretacji wyników | str. 70 3.1. Analiza statystyczna danych liczbowych na podstawie sprawozdań finansowych | str. 70 3.2. Analiza opisowa danych jakościowych na podstawie sprawozdań finansowych | str. 72 3.3. Indywidualne badanie różnic trwałych na podstawie wywiadów uzupełniających | str. 73 3.4. Uzupełniająca analiza różnic trwałych na podstawie wyników sondażu opinii przeprowadzonego w lutym 2010 r. | str. 77 4. Podsumowanie | str. 79 Rozdział III Analiza i interpretacja wyników badania | str. 81 1. Przebieg badania podstawowego | str. 81 2. Omówienie wyników badania podstawowego | str. 82 2.1. Średnia ETR w próbie badawczej | str. 82 2.2. Analiza średniej ETR ze względu na pochodzenie kapitału | str. 90 2.3. Analiza sektorowa średniej ETR | str. 95 2.3.1. Branże najliczniej reprezentowane | str. 96 2.3.2. Branże z najwyższym odchyleniem dodatnim średniej ETR | str. 97 2.3.3. Branże z najwyższym odchyleniem ujemnym | str. 99 2.4. Analiza różnic trwałych w badaniu podstawowym | str. 100 2.5. Analityka szczegółowa na podstawie wyników badania uzupełniającego | str. 106 2.6. Analityka szczegółowa na podstawie wyników badania sondażowego | str. 111 3. Synteza wyników przeprowadzonych badań | str. 116 4. Podsumowanie | str. 126 Rozdział IV Różnice między prawem podatkowym i bilansowym w świetle uzyskanych wyników badania | str. 129 1. Analiza różnic w normatywnym ujęciu wyniku ekonomicznego poprzez prawo podatkowe i prawo bilansowe | str. 129 1.1. Porównanie konstrukcji dochodu na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych i wyniku finansowego brutto na gruncie ustawy o rachunkowości | str. 131 1.1.1. Zasada kasowa a zasada memoriałowa | str. 132 1.1.2. Zasada formy a zasada treści | str. 134 1.1.3. Rygoryzm wykładni prawa podatkowego | str. 139 1.1.4. Polityka fiskalna | str. 143 1.1.5. Anachronizm niektórych konstrukcji prawnopodatkowych | str. 145 1.1.6. Ulgi i zwolnienia podatkowe | str. 147 1.2. Określenie wpływu standardu rachunkowości finansowej na efektywną stawkę podatku | str. 150 1.2.1. MSR 12, czyli ograniczenia w tworzeniu aktywów i rezerw na podatek odroczony | str. 151 1.2.2. Aktywa a rezerwy | str. 152 1.2.3. Rozliczanie aktywów i rezerw na podatek odroczony | str. 153 2. Możliwe kierunki zmian legislacyjnych wpływających na efektywne opodatkowanie dochodu | str. 155 2.1. Koncepcja Common Consolidated Corporate Tax Base | str. 155 2.1.1. Opodatkowanie przedsiębiorstw lokalnych | str. 159 2.1.2. Opodatkowanie grup skonsolidowanych | str. 162 2.1.2.1. Skonsolidowana podstawa opodatkowania | str. 162 2.1.2.2. Podział skonsolidowanego dochodu | str. 162 2.1.2.3. Inne postanowienia modelu CCCTB | str. 164 2.1.3. Warianty wdrożenia CCCTB | str. 164 2.1.4. Prawdopodobieństwo wdrożenia CCCTB i jego potencjalny wpływ na ETR w Polsce | str. 166 2.2. Propozycje OECD w zakresie zapobiegania erozji podstawy opodatkowania i transferu zysków | str. 169 2.3. Analiza tendencji w procesie kształtowania norm polskiego systemu opodatkowania dochodu istotnych z punktu widzenia ETR | str. 178 3. Podsumowanie | str. 185 Rozdział V Wnioski końcowe | str. 188 1. Omówienie wyników przeprowadzonego badania w kontekście hipotezy roboczej pracy | str. 188 2. Postulat de lege ferenda - wprowadzenie zasady miarodajności | str. 193 2.1. Ograniczenie skali występowania różnic przejściowych | str. 195 2.1.1. Amortyzacja | str. 197 2.1.2. Różnice kursowe | str. 198 2.1.3. Odsetki | str. 199 2.2. Likwidacja niektórych różnic trwałych | str. 200 2.2.1. Samochody osobowe | str. 200 2.2.2. Likwidacja środków trwałych na skutek zmiany rodzaju działalności | str. 201 2.2.3. Składki na dobrowolne uczestnictwo w organizacjach | str. 202 2.2.4. Nieodpłatne i częściowo nieodpłatne świadczenia | str. 202 Bibliografia | str. 205