Publikacja stanowi swoiste kompendium wiedzy o zasadach i trybie dotowania organizacji pozarządowych z zasobów finansowych budżetów jednostek samorządu terytorialnego. Praca w przystępny sposób wyjaśnia problematykę prawa dotacyjnego, w tym zwłaszcza procedurę dotyczącą:
planowania, udzielania oraz rozliczania dotacji,
kontroli wykorzystania przekazanych środków.
Opracowanie zawiera także informacje, dotyczące szczególnego trybu postępowania w ramach procedury udzielania i rozliczania dotacji z budżetu jednostki samorządu terytorialnego w czasie stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii, który został wprowadzony ustawą z 2.03.2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz. 374 ze zm.).
Książka została opracowana z uwzględnieniem najnowszych przepisów i orzecznictwa z zakresu prawa dotacyjnego, w tym:
ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie,
ustawy o finansach publicznych.
Praca ma charakter teoretyczno-praktyczny, pozwalając Czytelnikowi na ocenę obowiązujących polskich regulacji prawnych. Autorzy łączą aspekty teoretyczne w zakresie konstrukcji i form prawnych gwarantujących prawidłową realizację zadań z praktycznymi wskazówkami oraz przykładami rozstrzygnięć organów administracji publicznej i sądów administracyjnych.
W publikacji znajdziesz ponadto przedstawienie różnych wzorów dokumentów stosowanych w procedurze dotowania organizacji pozarządowych, dotyczących np.:
ogłaszania konkursów ofert na wykonanie zadań publicznych,
powoływania komisji konkursowych,
składania ofert realizacji zadań publicznych,
harmonogramów realizacji zadań.
Poradnik stanowi cenną pomoc w:
stosowaniu często skomplikowanych i niejednoznacznych przepisów ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, a także ustawy o finansach publicznych w zakresie prawa dotacyjnego;
merytorycznym wsparciu pracowników samorządowych kolegiów odwoławczych w zakresie orzekania w postępowaniach odwoławczych dotyczących zobowiązania beneficjentów dotacji do ich zwrotu jako wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem lub pobranych w nadmiernej wysokości;
reprezentowaniu organizacji pożytku publicznego oraz obsłudze prawnej jednostek samorządu terytorialnego w zakresie procedury udzielania i rozliczania dotacji;
rozliczaniu dotacji oraz sporządzeniu sprawozdań finansowych z realizacji zadania publicznego;
pozyskaniu środków w ramach dotacji z budżetu jednostki samorządu terytorialnego.
Adresaci:Książka jest przeznaczona dla prawników praktyków, pracowników administracji samorządowej, przedstawicieli organizacji pozarządowych, księgowych i ekonomistów oraz menedżerów w organizacjach pożytku publicznego. Będzie cennym źródłem wiedzy dla wszystkich osób zainteresowanych niniejszą problematyką, którzy zamierzają poznać sposoby realizacji zadań publicznych z finansowym wykorzystaniem środków samorządowych. Będzie przydatna na szkoleniach, kursach specjalnych lub sprofilowanych studiach podyplomowych.
Wykaz skrótów ................................................................................... 11
Wstęp .................................................................................................... 13
Rozdział I. Pojęcie dotacji ..................................................................................... 17
1. Dotacja jako wydatek z budżetu ............................................ 17
2. Klasyfikacja dotacji ................................................................. 20
Rozdział II. Realizacja zadań publicznych w obszarze pożytku publicznego we współpracy z organizacjami pozarządowymi ............ 25
1. Współpraca z organami administracji publicznej .............. 25
1.1. Zadania publiczne objęte działalnością pożytku publicznego ....................................................................... 25
1.2. Charakter katalogu zadań publicznych objętych działalnością pożytku publicznego ............................... 27
1.3. Podmioty zaliczane do organizacji pozarządowych ................................................................. 29
1.4. Podmioty zrównane w uprawnieniach z organizacjami pozarządowymi ................................... 29
1.5. Podmioty współpracujące – organy administracji publicznej .......................................................................... 30
1.6. Formy współpracy............................................................ 31
1.7. Otwarty katalog form współpracy ................................ 32
1.8. Charakter współpracy ..................................................... 32
1.9. Zasady współpracy ........................................................... 34
2. Program współpracy z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami zrównanymi z nimi w uprawnieniach ............................. 36
2.1. Roczny program współpracy czy wieloletni program współpracy ........................................................ 36
2.2. Co powinien zawierać roczny program współpracy? ....................................................................... 37
2.3. Co powinien zawierać wieloletni program współpracy? ....................................................................... 40
Rozdział III. Postępowanie związane ze zleceniem realizacji zadania publicznego .............................................. 42
1. Zlecanie realizacji zadań publicznych jako forma współpracy ................................................................................ 42
2. Formy zlecania zadań publicznych ....................................... 42
3. Organ wspierający. Organ powierzający .............................. 43
4. Otwarty konkurs ofert ............................................................ 44
5. Zlecenie obsługi konkursu ..................................................... 47
6. Podmiot inicjujący ogłoszenie otwartego konkursu ofert .......................................................................... 48
6.1. Inicjatywa organizacji – wniosek o realizację zadania publicznego ........................................................ 48
6.2. Inicjatywa organu administracji publicznej – ogłoszenie o konkursie ofert ....................................... 50
7. Oferta realizacji zadania publicznego ................................... 53
8. Oferta wspólna ......................................................................... 55
9. Kryteria oceny ofert ................................................................ 56
Rozdział IV. Komisja konkursowa ......................................................................... 57
1. Uprawnienia komisji konkursowej ......................................... 61
2. Ogłoszenie wyników otwartego konkursu ofert .................. 63
3. Rezygnacja z konkursu ............................................................. 67
4. Uproszczona forma zlecania – tryb małych zleceń ............. 68
5. Unieważnienie otwartego konkursu ofert ............................. 71
Rozdział V. Procedura udzielania dotacji .......................................................... 72
1. Klasyfikacja wydatków bieżących jednostek samorządu terytorialnego na dotacje ............................ 72
2. Tryb udzielania dotacji jednostkom zaliczonym do sektora finansów publicznych .......................................... 73
3. Tryb udzielania dotacji podmiotom niezaliczonym do sektora finansów publicznych na podstawie przepisów ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie ....................................................................... 75
4. Tryb udzielenia dotacji pozostałym podmiotom ................ 81
Rozdział VI. Umowa o zlecenie zadania publicznego ........................................ 83
1. Pojęcie umowy dotacyjnej i jej podstawy prawne ............... 83
1.1. Zagadnienia ogólne .......................................................... 83
1.2. Definicja umowy dotacyjnej .......................................... 85
1.3. Umowa dotacyjna w świetle art. 150 i 151 u.f.p. .......... 86
1.4. Umowa o powierzenie realizacji zadania publicznego lub wsparcie realizacji zadania publicznego ........................... 94
1.5. Cechy umowy dotacyjnej ................................................ 99
1.6. Wzór umowy o realizację zadania publicznego .......... 101
Rozdział VII. Czynności kontrolne i nadzorcze w zakresie wykonywanego zadania .................................. 134
1. Kontrola i ocena realizacji powierzonego zadania przez zlecający organ administracji publicznej ................... 135
2. Nadzór nad działalnością pożytku publicznego organizacji pożytku publicznego ........................................... 137
Rozdział VIII. Rozliczenie dotacji ............................................................................. 148
Rozdział IX. Odpowiedzialność prawnodotacyjna ............................................ 177
Rozdział X. Odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny finansów publicznych .................................................. 183
1. Pojęcie dyscypliny finansów publicznych ............................ 183
2. Istota odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych .............................................................. 186
3. Zakres podmiotowy i przedmiotowy odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych ................ 190
4. Naruszenia dyscypliny i odpowiedzialność z tytułu udzielania i rozliczania przekazanych dotacji ..................... 193
4.1. Naruszenie dyscypliny przez organ udzielający dotacji ................................................................................. 193
4.2. Naruszenie dyscypliny przez podmiot otrzymujący dotację ................................................................................ 196
5. Sankcje za naruszenie dyscypliny finansów publicznych ............................................................................... 199
6. Podstawowe zasady postępowania w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych .................. 202
Rozdział XI. Przedawnienie roszczenia z dotacji ............................................... 210
Rozdział XII. Praktyczne problemy i najczęstsze nieprawidłowości w zakresie wydatkowania środków publicznych ......................... 217
1. Rozumienie stwierdzenia „wykorzystanie dotacji” ............ 217
2. Pojęcie „wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem” ................................................................... 219
3. Niegospodarność jako podstawa do uznania dotacji jako wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem ............. 220
4. Stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego oraz odpowiednie stosowanie przepisów Ordynacji podatkowej w postępowaniach dotyczących zwrotu nieprawidłowo wykorzystanej dotacji ........................................................................................ 221
5. Rozstrzyganie przez organ administracyjny wątpliwości w zakresie sprawozdania z wykonania zadania publicznego ....................... 222
Rozdział XIII. Wzory ................................................................................................... 224
Wykaz wzorów .................................................................................... 267
Bibliografia ......................................................................................... 269
Autorzy................................................................................................. 273
