Lekarz w procesie karnym jako gwarant tajemnicy lekarskiej

Książka omawia problematykę tajemnicy lekarskiej i jej wpływ na prawa i obowiązki procesowe lekarza w trakcie procesu karnego. Zagadnienie to zostało przedstawione z perspektywy depozytariusza tej tajemnicy (lekarza, lekarza dentysty) w zależności od roli, w której występuje on w procesie karnym: jako oskarżony, podejrzany, osoba podejrzana, świadek, w tym świadek anonimowy, biegły, pokrzywdzony, oskarżyciel posiłkowy, oskarżyciel prywatny, podmiot zobowiązany, lekarz wezwany do uczestnictwa w oględzinach i otwarciu zwłok oraz lekarz sądowy. Szczegółowo przedstawiono takie zagadnienia jak: • pojęcie i zakres tajemnicy lekarskiej oraz przesłanki zwolnienia z jej obowiązywania; • tajemnica psychiatryczna na tle tajemnicy lekarskiej; • status i ochrona dokumentacji medycznej w postępowaniu karnym; • obowiązek zachowania tajemnicy lekarskiej przez studentów medycyny; • nowe uprawnienia osób bliskich zmarłego pacjenta do dysponowania tajemnicą lekarską. Autor przedstawił obecne w doktrynie stanowiska dotyczące kwestii spornych i podjął próbę rozstrzygnięcia dylematów, związanych m.in. ze wzajemną relacją tajemnicy lekarskiej i psychiatrycznej, obowiązkiem zachowania tajemnicy przez studentów medycyny, wpływem obowiązku poufności na możliwość sporządzania opinii prywatnych w procesie czy skutecznością uchylenia tajemnicy lekarskiej przez osoby małoletnie i ubezwłasnowolnione.

Wykaz skrótów | 13 Wstęp | 15 Rozdział I Tajemnice prawnie chronione w polskim porządku prawnym oraz ich uzasadnienie | 21 1. Pojęcie tajemnicy | 21 2. Rodzaje tajemnic prawnie chronionych | 25 2.1. Tajemnica państwowa | 25 2.2. Tajemnica prywatna | 27 2.3. Tajemnica służbowa | 30 2.4. Tajemnica zawodowa | 33 2.5. Tajemnica funkcyjna | 37 2.6. Inne klasyfikacje tajemnic prawnie chronionych | 38 3. Tajemnice objęte zakazami dowodzenia w procesie karnym | 39 3.1. Zasada prawdy a zakazy dowodowe | 39 3.2. Zakazy dowodowe – zagadnienia terminologiczne | 46 3.3. Tajemnice objęte bezwzględnym zakazem dowodzenia w procesie karnym | 55 3.4. Tajemnice objęte względnym zakazem dowodzenia w procesie karnym | 60 Rozdział II Tajemnica lekarska jako instytucja prawna | 77 1. Źródła tajemnicy lekarskiej | 77 1.1. Normatywne źródła tajemnicy lekarskiej | 77 1.2. Deontologiczne źródła tajemnicy lekarskiej | 80 2. Pojęcie tajemnicy lekarskiej – elementy konstrukcyjne | 83 2.1. Uwagi ogólne | 83 2.2. Pacjent | 86 2.3. Świadczenia zdrowotne | 93 2.4. Charakter obowiązku zachowania tajemnicy lekarskiej | 94 3. Zakres obowiązywania tajemnicy lekarskiej | 96 3.1. Zakres przedmiotowy tajemnicy lekarskiej | 96 3.2. Zakres podmiotowy tajemnicy lekarskiej | 101 3.2.1. Podmioty zobowiązane do zachowania tajemnicy lekarskiej | 101 3.2.2. Studenci medycyny a obowiązek zachowania tajemnicy lekarskiej | 103 3.2.3. Podmioty uprawnione do dysponowania tajemnicą lekarską | 106 3.2.4. Przywilej terapeutyczny a tajemnica lekarska | 111 3.3. Zakres temporalny tajemnicy lekarskiej | 112 4. Zwolnienie z tajemnicy lekarskiej | 113 4.1. Przesłanki pozaprocesowe – uwagi ogólne | 114 4.2. Prawna skuteczność zwolnienia z tajemnicy lekarskiej przez osoby małoletnie i ubezwłasnowolnione | 116 4.3. Zwolnienie z tajemnicy lekarskiej przez osobę bliską zmarłego pacjenta | 117 4.4. Spór osób bliskich | 117 4.5. Nowe kompetencje sądu cywilnego w kontekście samodzielności jurysdykcyjnej sądu karnego | 118 4.6. Wady oświadczeń woli a skuteczność zwolnienia z tajemnicy lekarskiej | 120 4.7. Otwarty charakter art. 40 ust. 2 u.z.l.l.d. | 122 4.8. Zwolnienie z tajemnicy lekarskiej w trybie procesowym | 125 Rozdział III Tajemnica psychiatryczna jako szczególny rodzaj tajemnicy lekarskiej | 131 1. Tajemnica psychiatryczna na tle tajemnicy lekarskiej | 131 2. Zakres obowiązywania tajemnicy psychiatrycznej | 133 2.1. Zakres przedmiotowy | 133 2.2. Zakres podmiotowy | 134 2.3. Zakres temporalny | 136 3. Wyłączenia obowiązku zachowania tajemnicy psychiatrycznej na gruncie ustawy o ochronie zdrowia psychicznego | 137 4. Problematyka podwójnego katalogu wyłączeń. Relacja art. 50 ust. 2 u.o.z.p. i art. 40 ust. 2 u.z.l.l.d | 145 5. Karnoprocesowa ochrona tajemnicy psychiatrycznej w świetle art. 52 u.o.z.p. | 149 Rozdział IV Lekarz jako osobowe źródło dowodowe a obowiązek zachowania tajemnicy lekarskiej | 155 1. Lekarz jako świadek w procesie karnym | 155 1.1. Uwagi ogólne | 155 1.2. Prawa i obowiązki procesowe świadka będącego depozytariuszem tajemnicy lekarskiej | 156 1.3. Przesłuchanie w charakterze świadka lekarza, który udzielał pomocy medycznej oskarżonemu (art. 199 k.p.k.) | 162 1.4. Zakaz dowodowy z art. 199 k.p.k. a studenci medycyny | 166 1.5. Lekarz psychiatra jako świadek w procesie karnym | 167 1.6. Zbieg zakazów z art. 52 u.o.z.p. oraz z art. 199 k.p.k. | 168 2. Lekarz jako podmiot zobowiązany | 170 3. Lekarz jako świadek anonimowy | 170 4. Lekarz jako biegły w procesie karnym | 172 4.1. Uwagi ogólne | 172 4.2. Prawa i obowiązki biegłego będącego depozytariuszem tajemnicy lekarskiej | 174 4.3. Opinia psychiatryczna | 182 4.4. Okoliczności uniemożliwiające wydanie opinii | 185 4.5. Tajemnica lekarska a opinia prywatna w procesie karnym | 187 5. Lekarz wezwany do obecności przy oględzinach i otwarciu zwłok | 190 6. Lekarz sądowy w procesie karnym | 193 Rozdział V Tajemnica lekarska a prawa i obowiązki procesowe lekarza jako strony w procesie karnym | 205 1. Lekarz jako oskarżony sensu largo. Prawo do obrony a tajemnica lekarska | 205 2. Lekarz jako osoba podejrzana | 214 3. Lekarz jako pokrzywdzony | 217 3.1. Uwagi ogólne | 217 3.2. Lekarz jako pokrzywdzony w postępowaniu przygotowawczym | 219 3.3. Lekarz jako pokrzywdzony w postępowaniu jurysdykcyjnym | 222 4. Lekarz jako oskarżyciel w procesie karnym | 223 4.1. Uwagi ogólne | 223 4.2. Lekarz jako oskarżyciel posiłkowy | 226 4.2.1. Lekarz jako oskarżyciel posiłkowy subsydiarny | 229 4.2.2. Lekarz jako oskarżyciel posiłkowy uboczny | 231 4.3. Lekarz jako oskarżyciel prywatny | 233 5. Działanie przez pełnomocnika a tajemnica lekarska | 239 Rozdział VI Dokumentacja medyczna w procesie karnym a informacje objęte tajemnicą lekarską | 241 1. Zagadnienia wstępne | 241 2. Pojęcie dokumentacji medycznej | 242 3. Dokumentacja medyczna a dokument zawierający tajemnicę lekarską | 246 4. Ochrona dokumentów zawierających tajemnicę lekarską w postępowaniu karnym | 247 5. Dokumentacja psychiatryczna | 253 Podsumowanie | 257 Bibliografia | 265 Orzecznictwo | 275