Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz

Komentarz zawiera obszerną i szczegółową analizę przepisów dotyczących postępowania administracyjnego: jurysdykcyjnego (ogólnego), w sprawach skarg i wniosków, wydawania zaświadczeń oraz rozstrzygania sporów o właściwość w obrębie administracji publicznej, jak też w przedmiocie administracyjnych kar pieniężnych i europejskiej współpracy administracyjnej. W swoich rozważaniach autorzy odnoszą się nie tylko do dorobku orzecznictwa sądowego i ustaleń doktryny, lecz także – w niezbędnym zakresie – do materiałów z prac legislacyjnych, doświadczeń praktyki i rozwiązań przyjętych w innych systemach prawnych. Koncentrują się na zagadnieniach budzących najwięcej kontrowersji i skłaniających do dyskusji, w tym wprowadzonych niedawno do Kodeksu postępowania administracyjnego konstrukcji: ponaglenia kierowanego do organu administracji, milczącego załatwienia sprawy, mediacji, trybu uproszczonego, posiedzenia w trybie współdziałania czy dualnego reżimu postępowania wyjaśniającego prowadzonego w wyniku wniesienia odwołania. Autorzy starali się wyeksponować zależności występujące między poszczególnymi instytucjami unormowanymi w Kodeksie oraz ich związki z prawem materialnym. Zaprezentowana wykładnia przepisów kodeksowych uwzględnia nie tylko ich cel i sposób, w jaki zostały one sformułowane (kontekst językowy), lecz także relacje z innymi przepisami prawa, a zwłaszcza z postanowieniami rangi konstytucyjnej. Komentarz uwzględnia zarówno znaczące zmiany Kodeksu postępowania administracyjnego wprowadzone nowelą z 7.04.2017 r., jak i późniejsze nowelizacje tego aktu, m.in. modyfikacje jego przepisów wynikające z ustaw z 5.07.2018 r., odpowiednio: 1) o zmianie ustawy o usługach zaufania oraz identyfikacji elektronicznej oraz niektórych innych ustaw, 2) o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej, a ponadto z ustawy z 6.12.2018 r. o zmianie ustawy o dowodach osobistych oraz niektórych innych ustaw. Autorzy komentarza są pracownikami Katedry Postępowania Administracyjnego na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego, sędziami sądów administracyjnych, autorami monografii, artykułów i glos do orzeczeń sądowych, a także ekspertyz i opinii sporządzonych dla instytucji publicznych. Byli członkami działającego w latach 2012–2016 zespołu eksperckiego do spraw przygotowania projektu reformy prawa o postępowaniu administracyjnym. Adresaci:Komentarz jest przeznaczony przede wszystkim dla pracowników administracji publicznej (rządowej i samorządowej), sędziów sądów administracyjnych i powszechnych, adwokatów, radców prawnych i prokuratorów. Będzie przydatny także aplikantom zawodów prawniczych, studentom i osobom załatwiającym sprawy w urzędach. Powinien również stanowić ważne źródło wiedzy dla środowiska naukowego, a zwłaszcza tej części doktryny, która zajmuje się problematyką prawa i postępowania administracyjnego.

Wykaz skrótów 17 Wstęp 27 Ustawa z 14.06.1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.) 29 Dział I. Przepisy ogólne 31 Rozdział 1. Zakres obowiązywania 31 Art. 1. [Przedmiot unormowania] 34 Art. 2. [Postępowanie w sprawie skarg i wniosków] 44 Art. 3. [Uprawnienia wynikające z immunitetów dyplomatycznych i konsularnych] 47 Art. 4. [Stosunek do przysługujących niektórym osobom przywilejów i immunitetów] 53 Art. 5. [Definicje legalne] 54 Rozdział 2. Zasady ogólne 57 Art. 6. [Zasada legalności działania] 65 Art. 7. [Zasady prawdy obiektywnej, ochrony interesu społecznego i słusznego interesu obywateli] 71 Art. 7a. [Zasada rozstrzygania wątpliwości co do prawa na korzyść strony] 82 Art. 7b. [Zasada współdziałania organów administracji publicznej] 88 Art. 8. [Zasady bezstronności, równego traktowania, proporcjonalności i konsekwencji] 91 Art. 9. [Zasada informowania stron i pozostałych uczestników postępowania] 103 Art. 10. [Zasada czynnego udziału stron w postępowaniu] 107 Art. 11. [Zasada przekonywania] 113 Art. 12. [Zasada szybkości i ograniczonego formalizmu] 115 Art. 13. [Zasada koncyliacyjności] 119 Art. 14. [Zasada załatwiania spraw w formie pisemnej lub dokumentu elektronicznego i odstępstwa od niej] 124 Art. 14a. [Zasada umożliwiania dokonywania ocen działalności urzędów organów administracji publicznej] 127 Art. 15. [Zasada dwuinstancyjności] 127 Art. 16. [Zasady względnej trwałości decyzji administracyjnej i sądowej kontroli aktów administracyjnych. Pojęcie decyzji prawomocnej] 140 Rozdział 3. Organy wyższego stopnia i organy naczelne 147 Art. 17. [Organy wyższego stopnia] 151 Art. 18. [Organy naczelne] 160 Rozdział 4. Właściwość organów 164 Art. 19. [Obowiązek przestrzegania właściwości ustawowej z urzędu] 165 Art. 20. [Zasady ustalania właściwości rzeczowej] 168 Art. 21. [Zasady ustalania właściwości miejscowej] 172 Art. 22. [Spory o właściwość i spory kompetencyjne] 177 Art. 23. [Podejmowanie czynności niecierpiących zwłoki] 187 Rozdział 5. Wyłączenie pracownika oraz organu 188 Art. 24. [Wyłączenie pracownika organu administracji publicznej] 191 Art. 25. [Wyłączenie organu administracji publicznej] 206 Art. 26. [Organy zobowiązane do załatwienia sprawy w przypadku wyłączenia] 213 Art. 27. [Wyłączenie członka organu kolegialnego] 216 Art. 27a. (uchylony) 219 Rozdział 6. Strona 220 Art. 28. [Pojęcie strony] 229 Art. 29. [Zdolność administracyjnoprawna] 239 Art. 30. [Ocena zdolności prawnej, zdolności do czynności prawnych strony. Przedstawiciel, następca prawny, zarządca sukcesyjny, zarządca masy spadkowej, kurator] 245 Art. 31. [Organizacja społeczna – uczestnictwo w postępowaniu na prawach strony] 257 Art. 32. [Pełnomocnictwo procesowe] 266 Art. 33. [Ustanowienie pełnomocnika – forma] 267 Art. 34. [Wyznaczenie przedstawiciela dla osoby nieobecnej lub niezdolnej do czynności prawnych] 270 Rozdział 7. Załatwianie spraw 271 Art. 35. [Zasada załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki. Terminy maksymalne załatwiania spraw] 272 Art. 36. [Obowiązek zawiadomienia stron o zwłoce w załatwieniu sprawy – sygnalizacja] 277 Art. 37. [Ponaglenie] 279 Art. 38. [Odpowiedzialność pracownika za zwłokę] 288 Rozdział 8. Doręczenia 290 Art. 39. [Sposoby doręczenia pism. Zasada oficjalności doręczeń] 292 Art. 391. [Warunki doręczania pism drogą elektroniczną] 295 Art. 392. [Doręczenia na elektroniczną skrzynkę podawczą] 302 Art. 40. [Doręczenie stronie, pełnomocnikowi, przedstawicielowi, pełnomocnikowi do doręczeń] 304 Art. 41. [Obowiązek zawiadomienia o zmianie adresu. Skutki zaniedbania] 312 Art. 42. [Miejsce doręczenia pism osobie fizycznej] 313 Art. 43. [Doręczenie zastępcze w przypadku nieobecności osoby fizycznej w miejscu doręczenia] 316 Art. 44. [Doręczenie „przez awizo” (fikcja doręczenia)] 322 Art. 45. [Doręczenie pisma jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym] 327 Art. 46. [Potwierdzenie doręczenia przez odbierającego pismo. Skutki braku potwierdzenia doręczenia] 329 Art. 47. [Skutki odmowy przyjęcia pisma] 332 Art. 48. [Doręczenie pism dla osób nieznanych z miejsca pobytu] 333 Art. 49. [Zawiadomienie poprzez publiczne obwieszczenie] 335 Art. 49a. [Zawiadomienie poprzez publiczne obwieszczenie w przypadku udziału wielu stron w postępowaniu] 337 Art. 49b. [Udostępnienie decyzji bądź postanowienia, o którego wydaniu zawiadomiono publicznie] 338 Rozdział 9. Wezwania 339 Art. 50. [Wezwanie – charakter prawny, podmiot, przedmiot i forma] 340 Art. 51. [Obowiązek osobistego stawiennictwa] 343 Art. 52. [Pomoc prawna] 344 Art. 53. [Bezwzględny obowiązek osobistego stawiennictwa z uwagi na charakter sprawy lub czynności] 347 Art. 54. [Wymagania formalne wezwania] 348 Art. 55. [Uproszczone formy wezwania w sprawach niecierpiących zwłoki] 349 Art. 56. [Zwrot kosztów stawiennictwa] 351 Rozdział 10. Terminy 354 Art. 57. [Zasady obliczania terminów] 358 Art. 58. [Prośba o przywrócenie terminu] 364 Art. 59. [Organ właściwy w sprawie przywrócenia terminu. Zażalenie na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu] 373 Art. 60. [Wstrzymanie wykonania decyzji lub postanowienia] 374 Dział II. Postępowanie 376 Rozdział 1. Wszczęcie postępowania 376 Art. 61. [Sposoby wszczęcia postępowania – z urzędu i na wniosek. Moment wszczęcia postępowania, obowiązek zawiadomienia stron] 380 Art. 61a. [Odmowa wszczęcia postępowania] 391 Art. 62. [Załatwienie wielu spraw w jednym postępowaniu administracyjnym] 393 Art. 63. [Podanie – forma, sposób wniesienia, minimalne elementy treści podania] 397 Art. 64. [Pozostawienie podania bez rozpoznania] 407 Art. 65. [Skutki wniesienia podania do organu niewłaściwego] 411 Art. 66. [Skutki wniesienia podania dotyczącego kilku spraw należących do właściwości różnych organów; przyjęcie sprawy do rozpoznania „z podstawienia”] 413 Rozdział 2. Metryki, protokoły i adnotacje 418 Art. 66a. [Prowadzenie metryki sprawy] 419 Art. 67. [Czynności wymagające sporządzenia protokołu] 422 Art. 68. [Sposób sporządzenia protokołu. Wymogi formalne i materialne protokołu] 424 Art. 69. [Protokół przesłuchania] 425 Art. 70. [Dołączenie do protokołu innych dokumentów] 426 Art. 71. [Skreślenia i poprawki w protokole] 427 Art. 72. [Utrwalanie czynności w formie adnotacji] 428 Rozdział 3. Udostępnianie akt 430 Art. 73. [Zasady udostępniania akt stronie postępowania] 431 Art. 74. [Odmowa udostępniania akt stronie postępowania] 436 Rozdział 4. Dowody 438 Art. 75. [Pojęcie dowodu w postępowaniu administracyjnym; katalog dowodów i zakazy dowodowe] 441 Art. 76. [Moc dowodowa dokumentu urzędowego] 449 Art. 76a. [Odpisy i wyciągi z dokumentów] 451 Art. 77. [Zasady prawdy obiektywnej, oficjalności i bezpośredniości postępowania wyjaśniającego. Obowiązek rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Ciężar dowodu i ułatwienia dowodowe w postępowaniu administracyjnym] 454 Art. 78. [Załatwianie wniosków dowodowych stron postępowania] 463 Art. 79. [Udział strony w postępowaniu wyjaśniającym] 465 Art. 79a. [Obowiązek informacyjny organu w sprawach wszczynanych na wniosek] 467 Art. 80. [Zasady oceny dowodów w postępowaniu administracyjnym] 469 Art. 81. [Realizacja prawa czynnego udziału strony w postępowaniu wyjaśniającym] 471 Art. 81a. [Rozstrzyganie wątpliwości co do stanu faktycznego na korzyść strony] 473 Art. 82. [Niemożność bycia świadkiem] 477 Art. 83. [Pozycja procesowa świadka. Prawo odmowy zeznań i odmowy odpowiedzi na pytanie] 481 Art. 84. [Dowód z opinii biegłego] 485 Art. 85. [Dowód z oględzin] 489 Art. 86. [Subsydiarny (posiłkowy) charakter dowodu z przesłuchania stron] 491 Art. 87. [Reguły postępowania dowodowego prowadzonego przez organ kolegialny] 496 Art. 88. [Grzywna w przypadku nieusprawiedliwionego niestawiennictwa lub bezzasadnej odmowy zeznań, wydania opinii, okazania przedmiotu] 497 Art. 88a. [Odpowiedzialność żołnierzy w czynnej służbie wojskowej z tytułu naruszenia obowiązku stawiennictwa na wezwanie organu] 500 Rozdział 5. Rozprawa 501 Art. 89. [Rozprawa jako forma postępowania wyjaśniającego. Przesłanki przeprowadzenia] 503 Art. 90. [Przygotowanie rozprawy] 508 Art. 91. [Zawiadomienie o rozprawie – forma i treść] 512 Art. 92. [Termin rozprawy – wyznaczenie] 514 Art. 93. [Kierowanie rozprawą] 515 Art. 94. [Niestawiennictwo osoby wezwanej na rozprawie] 516 Art. 95. [Przebieg rozprawy; prawa procesowe stron] 517 Art. 96. [Policja sesyjna. Sankcje za niewłaściwe zachowanie się w czasie rozprawy] 520 Rozdział 5a. Mediacja 521 Art. 96a. [Przesłanki przeprowadzenia mediacji; dobrowolność; cel i uczestnicy mediacji] 527 Art. 96b. [Zawiadomienie o możliwości przeprowadzenia mediacji] 533 Art. 96c. [Brak zgody na przeprowadzenie mediacji] 535 Art. 96d. [Skierowanie sprawy do mediacji] 537 Art. 96e. [Odroczenie rozpatrzenia sprawy skierowanej do mediacji] 539 Art. 96f. [Mediator] 541 Art. 96g. [Obowiązek mediatora zachowania bezstronności] 543 Art. 96h. [Udostępnianie mediatorowi danych osobowych uczestników mediacji] 545 Art. 96i. [Dostęp mediatora do akt sprawy] 546 Art. 96j. [Tajemnica mediacji] 547 Art. 96k. [Dążenie do polubownego rozwiązania sporu] 550 Art. 96l. [Koszty mediacji] 552 Art. 96m. [Protokół z przebiegu mediacji] 554 Art. 96n. [Załatwienie sprawy administracyjnej zgodnie z ustaleniami mediacji] 556 Rozdział 6. Zawieszenie postępowania 559 Art. 97. [Przesłanki obligatoryjnego zawieszenia postępowania z urzędu. Podjęcie postępowania] 561 Art. 98. [Zawieszenie postępowania na wniosek strony] 572 Art. 99. [Obowiązki organu w czasie zawieszenia postępowania] 575 Art. 100. [Sposoby rozstrzygania kwestii wstępnej] 577 Art. 101. [Zawiadomienie o postanowieniu w sprawie zawieszenia postępowania. Zażalenie] 581 Art. 102. [Zakres czynności organu w trakcie zawieszenia postępowania] 586 Art. 103. [Skutki zawieszenia postępowania – wstrzymanie biegu terminów] 589 Rozdział 7. Decyzje 590 Art. 104. [Decyzja administracyjna. Rodzaje decyzji] 594 Art. 105. [Przesłanki umorzenia postępowania. Decyzja o umorzeniu] 600 Art. 106. [Zasady i tryb współdziałania organów administracji publicznej przy wydawaniu decyzji] 604 Art. 106a. [Posiedzenie w trybie współdziałania] 614 Art. 107. [Elementy decyzji. Uzasadnienie faktyczne i prawne] 616 Art. 108. [Rygor natychmiastowej wykonalności decyzji] 627 Art. 109. [Doręczenie decyzji, ustne ogłoszenie] 629 Art. 110. [Zasada związania organu wydaną decyzją] 632 Art. 111. [Żądanie uzupełnienia decyzji, sprostowania pouczenia – rektyfikacja decyzji w drodze decyzji uzupełniającej] 634 Art. 112. [Skutki błędnego pouczenia w decyzji co do przysługujących środków zaskarżenia] 638 Art. 113. [Sprostowanie błędów pisarskich, rachunkowych i oczywistych omyłek, wyjaśnienie wątpliwości – rektyfikacja decyzji w drodze postanowienia] 641 Rozdział 8. Ugoda 643 Art. 114. [Dopuszczalność zawarcia ugody] 645 Art. 115. [Ograniczenie czasowe możliwości zawarcia ugody] 647 Art. 116. [Odroczenie wydania decyzji na zgodny wniosek stron. Ugoda] 648 Art. 117. [Forma ugody. Elementy treści ugody. Protokół] 650 Art. 118. [Zasady zatwierdzania zawartej ugody] 652 Art. 119. [Postanowienie w przedmiocie zatwierdzenia ugody – termin wydania, skutki zatwierdzenia] 654 Art. 120. [Wykonalność i potwierdzenie wykonalności ugody] 655 Art. 121. [Skutki zatwierdzonej ugody] 656 Art. 121a. [Stosowanie art. 117–121 k.p.a. do ugody zawartej przed mediatorem] 656 Art. 122. [Odpowiednie stosowanie przepisów dotyczących decyzji] 658 Rozdział 8a. Milczące załatwienie sprawy 659 Art. 122a. [Uznanie sprawy za załatwioną milcząco] 662 Art. 122b. [Dzień wydania decyzji lub postanowienia albo wniesienia sprzeciwu] 673 Art. 122c. [Dzień milczącego załatwienia sprawy; bieg terminów] 675 Art. 122d. [Wyłączenie czynnego udziału strony i obowiązku wskazania stronie niespełnionych lub niewykazanych przesłanek od niej zależnych; wstrzymanie biegu terminu] 678 Art. 122e. [Adnotacja o milczącym załatwieniu sprawy] 680 Art. 122f. [Zaświadczenie o milczącym załatwieniu sprawy] 682 Art. 122g. [Odpowiednie stosowanie przepisów o wznowieniu postępowania oraz o uchyleniu, zmianie oraz stwierdzeniu nieważności decyzji] 687 Rozdział 9. Postanowienia 692 Art. 123. [Postanowienia – przedmiot rozstrzygnięcia] 694 Art. 124. [Elementy postanowienia. Przesłanki sporządzenia uzasadnienia] 696 Art. 125. [Doręczenie postanowienia, ustne ogłoszenie] 700 Art. 126. [Odpowiednie stosowanie przepisów] 701 Rozdział 10. Odwołania 706 Art. 127. [Odwołanie jako środek względnie dewolutywny. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy – jako środek niedewolutywny] 711 Art. 127a. [Zrzeczenie się prawa do wniesienia odwołania] 727 Art. 128. [Minimalna treść odwołania] 730 Art. 129. [Tryb pośredni i termin wniesienia odwołania] 732 Art. 130. [Skutki wniesienia odwołania w terminie – suspensywność. Wyjątkowe sytuacje] 736 Art. 131. [Obowiązek zawiadomienia stron o wniesieniu odwołania] 739 Art. 132. [Samokontrola – wydanie nowej decyzji przez organ, który wydał zaskarżoną decyzję] 740 Art. 133. [Obowiązek przesłania odwołania wraz z aktami sprawy] 744 Art. 134. [Formalna kontrola odwołania. Postanowienie w sprawie dopuszczalności odwołania] 745 Art. 135. [Wstrzymanie natychmiastowego wykonania decyzji] 751 Art. 136. [Uzupełniające postępowanie dowodowe; postępowanie wyjaśniające] 752 Art. 137. [Cofnięcie odwołania. Dopuszczalność] 759 Art. 138. [Decyzje organu odwoławczego – utrzymanie w mocy, decyzje kasacyjne, umorzenie postępowania] 761 Art. 139. [Zakaz reformationis in peius] 772 Art. 140. [Odpowiednie stosowanie przepisów o postępowaniu w pierwszej instancji] 776 Rozdział 11. Zażalenia 777 Art. 141. [Dopuszczalność i termin wniesienia zażalenia] 779 Art. 142. [Zaskarżenie postanowień, na które nie służy zażalenie (postanowień niesamoistnych) – odwołanie] 782 Art. 143. [Względna suspensywność zażalenia] 783 Art. 144. [Zastosowanie przepisów dotyczących odwołań] 784 Rozdział 12. Wznowienie postępowania 786 Art. 145. [Przesłanki wznowienia postępowania] 792 Art. 145a. [Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego jako podstawa wznowienia] 805 Art. 145b. [Orzeczenie sądu stwierdzające naruszenie zasady równego traktowania jako podstawa wznowienia] 808 Art. 146. [Negatywne przesłanki uchylenia decyzji] 809 Art. 147. [Inicjatywa wznowienia postępowania] 812 Art. 148. [Organ właściwy w sprawie wznowienia postępowania] 815 Art. 149. [Postanowienie w przedmiocie wznowienia postępowania i jego konsekwencje] 817 Art. 150. [Właściwość organu rozstrzygającego o wznowieniu postępowania. Ograniczona dewolucja kompetencji] 821 Art. 151. [Sposoby zakończenia wznowionego postępowania] 824 Art. 152. [Względnie suspensywny charakter wznowienia postępowania] 828 Art. 153. (uchylony) 830 Rozdział 13. Uchylenie, zmiana oraz stwierdzenie nieważności decyzji 832 Art. 154. [Podstawy uchylenia bądź zmiany decyzji ostatecznej – strona nie nabyła prawa] 834 Art. 155. [Podstawy uchylenia bądź zmiany decyzji ostatecznej – strona nabyła prawo] 840 Art. 155a. [Wyłączenie stosowania przepisów o milczącym załatwieniu sprawy] 848 Art. 156. [Podstawy stwierdzenia nieważności i przesłanki negatywne takiego stwierdzenia] 849 Art. 157. [Bezwzględna dewolucja kompetencji. Wyjątki. Wszczęcie postępowania] 872 Art. 158. [Forma rozstrzygnięcia w sprawie nieważności decyzji. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa] 879 Art. 159. [Względna suspensywność] 885 Art. 160. (uchylony) 887 Art. 161. [Uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznej w warunkach wyższej konieczności. Kompetencja ministra, wojewody] 891 Art. 162. [Uchylenie decyzji obciążonej zleceniem] 894 Art. 163. [Inne przypadki uchylenia lub zmiany decyzji] 899 Art. 163a. [Wyłączenie stosowania przepisów o milczącym załatwieniu sprawy] 901 Rozdział 14. Postępowanie uproszczone 902 Art. 163b. [Przesłanki załatwienia sprawy w postępowaniu uproszczonym] 907 Art. 163c. [Urzędowe formularze] 910 Art. 163d. [Odejście od trybu postępowania uproszczonego] 912 Art. 163e. [Ograniczone postępowanie dowodowe] 914 Art. 163f. [Uzasadnienie decyzji wydanej w postępowaniu uproszczonym] 916 Art. 163g. [Zaskarżanie postanowień wydanych w postępowaniu uproszczonym] 916 Dział III. Przepisy szczególne w sprawach ubezpieczeń społecznych 919 Art. 164–179. (uchylone) 921 Art. 180. [Subsydiarne stosowanie przepisów kodeksu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych] 921 Art. 181. [Organy odwoławcze w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych] 930 Dział IV. Udział prokuratora 934 Art. 182. [Prawo prokuratora do żądania wszczęcia postępowania] 941 Art. 183. [Prawo udziału w każdym stadium postępowania. Przystąpienie do postępowania] 945 Art. 184. [Prawo wniesienia sprzeciwu od decyzji ostatecznej. Przesłanki i warunki wniesienia] 947 Art. 185. [Termin rozpatrzenia sprzeciwu. Skutki niezałatwienia sprzeciwu w terminie] 951 Art. 186. [Skutki wniesienia sprzeciwu przez prokuratora] 952 Art. 187. [Wniesienie sprzeciwu przez prokuratora a wstrzymanie wykonania decyzji] 953 Art. 188. [Korzystanie z procesowych praw strony] 954 Art. 189. [Sprzeciw w postępowaniu administracyjnym a sądowa kontrola decyzji administracyjnej] 956 Dział IVa. Administracyjne kary pieniężne 959 Art. 189a. [Zakres stosowania przepisów] 966 Art. 189b. [Administracyjna kara pieniężna – pojęcie] 980 Art. 189c. [Stosowanie ustawy względniejszej dla strony] 987 Art. 189d. [Dyrektywy wymiaru administracyjnej kary pieniężnej] 990 Art. 189e. [Siła wyższa] 998 Art. 189f. [Odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej] 999 Art. 189g. [Przedawnienie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej] 1001 Art. 189h. [Przerwanie i zawieszenie biegu terminu przedawnienia] 1002 Art. 189i. [Zaległa administracyjna kara pieniężna] 1005 Art. 189j. [Przedawnienie egzekucji administracyjnej kary pieniężnej] 1006 Art. 189k. [Ulgi w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej] 1009 Dział V. (uchylony) 1016 Dział VI. (uchylony) 1018 Dział VII. Wydawanie zaświadczeń 1019 Art. 217. [Przesłanki wydawania zaświadczeń] 1022 Art. 218. [Zaświadczenie potwierdzające określone fakty lub stan prawny. Postępowanie wyjaśniające] 1026 Art. 219. [Postanowienie w przedmiocie wydania lub odmowy wydania zaświadczenia. Zażalenie] 1028 Art. 220. [Dopuszczalność żądania zaświadczeń oraz oświadczeń] 1030 Dział VIII. Skargi i wnioski 1035 Rozdział 1. Postanowienia ogólne 1042 Art. 221. [Prawo składania skarg i wniosków] 1042 Art. 222. [Kwalifikacja pisma według jego treści] 1046 Art. 223. [Właściwość organów. Odpowiedzialność pracownika za niewłaściwe lub nieterminowe załatwienie skargi lub wniosku] 1048 Art. 224. [Pojęcie organów państwowych] 1050 Art. 225. [Zakres ochrony autora wystąpienia] 1051 Art. 226. [Rozporządzenie Rady Ministrów określające zasady przyjmowania i rozpatrywania skarg i wniosków] 1053 Rozdział 2. Skargi 1054 Art. 227. [Przedmiot skargi] 1054 Art. 228. [Sposób wnoszenia skarg] 1055 Art. 229. [Właściwość organów w postępowaniu skargowym] 1056 Art. 230. [Skargi dotyczące zadań i działalności organizacji społecznej lub jej organu naczelnego] 1059 Art. 231. [Przekazanie skargi według właściwości] 1062 Art. 232. [Przekazanie skargi do załatwienia organowi niższego stopnia lub przełożonemu pracownika, którego skarga dotyczy] 1064 Art. 233. [Wniesienie skargi a wszczęcie postępowania jurysdykcyjnego] 1067 Art. 234. [Wniesienie skargi w sprawie, w której toczy się postępowanie jurysdykcyjne] 1068 Art. 235. [Skarga jako żądanie wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności decyzji] 1071 Art. 236. [Właściwość organu] 1072 Art. 237. [Maksymalny termin załatwienia skargi. Zawiadomienie o załatwieniu] 1073 Art. 238. [Elementy zawiadomienia o sposobie załatwienia skargi] 1076 Art. 239. [Ponowne złożenie skargi uznanej uprzednio za bezzasadną] 1078 Art. 240. [Skarga dotycząca sprawy załatwianej na podstawie przepisów odrębnych] 1079 Rozdział 3. Wnioski 1080 Art. 241. [Przedmiot wniosku] 1080 Art. 242. [Właściwość organów] 1082 Art. 243. [Skutki złożenia wniosku do niewłaściwego organu – przekazanie według właściwości] 1083 Art. 244. [Termin i sposób załatwienia wniosku] 1084 Art. 245. [Skutki niemożności terminowego załatwienia wniosku] 1085 Art. 246. [Skarga w przypadku niezadowalającego załatwienia wniosku] 1086 Art. 247. [Odpowiednie stosowanie przepisów o skargach] 1087 Rozdział 4. Udział prasy i organizacji społecznych 1089 Art. 248. [Skargi i wnioski redakcji prasowych, radiowych i telewizyjnych] 1089 Art. 249. [Skargi i wnioski organizacji społecznych] 1091 Art. 250. (uchylony) 1092 Art. 251. [Przesłanie przez redakcję prasową publikacji o znamionach skargi lub wniosku] 1092 Art. 252. (uchylony) 1094 Rozdział 5. Przyjmowanie skarg i wniosków 1095 Art. 253. [Obowiązek przyjmowania obywateli w sprawie skarg i wniosków] 1095 Art. 254. [Obowiązek rejestracji i przechowywania skarg i wniosków] 1096 Art. 255. (uchylony) 1097 Art. 256. [Postępowanie pracownika ze skargą na własną działalność] 1097 Rozdział 6. Nadzór i kontrola 1098 Art. 257. [Zwierzchni nadzór nad przyjmowaniem i załatwianiem skarg i wniosków] 1098 Art. 258. [Nadzór i kontrola nad przyjmowaniem i załatwianiem skarg i wniosków] 1099 Art. 259. [Okresowe oceny podległych organów i jednostek] 1100 Art. 260. (uchylony) 1101 Dział VIIIa. Europejska współpraca administracyjna 1102 Art. 260a. [Udzielanie pomocy organom innych państw członkowskich UE oraz organom administracji UE] 1104 Art. 260b. [Rozpatrzenie wniosku o udzielenie pomocy] 1107 Art. 260c. [Zwracanie się o pomoc do organów innych państw członkowskich UE oraz organów administracji UE] 1109 Art. 260d. [Przekazywanie informacji drogą elektroniczną] 1110 Art. 260e. [Ponoszenie kosztów udzielenia pomocy] 1111 Art. 260f. [Stosowanie przepisów do organów państw członkowskich EFTA oraz Konfederacji Szwajcarskiej] 1111 Art. 260g. [Wyłączenie stosowania przepisów] 1112 Dział IX. Opłaty i koszty postępowania 1115 Art. 261. [Skutki nieuiszczenia wymaganych opłat i kosztów postępowania] 1117 Art. 262. [Rozdział kosztów pomiędzy stronę a organ administracji publicznej] 1120 Art. 263. [Składniki kosztów postępowania] 1123 Art. 263a. [Upoważnienie ustawowe – wynagrodzenie mediatora] 1125 Art. 264. [Postanowienie w sprawie kosztów postępowania. Zażalenie] 1125 Art. 265. [Zasady egzekucji nieuiszczonych opłat i kosztów postępowania] 1128 Art. 266. [Zwrot kosztów wynikłych z błędnego wezwania strony] 1128 Art. 267. [Przesłanki zwolnienia od opłat, kosztów, należności] 1129 Dział X. Przepisy końcowe 1132 Art. 268. (uchylony) 1133 Art. 268a. [Upoważnienie pracowników jednostki do załatwiania spraw w imieniu organu] 1133 Art. 269. [Prawomocność i ostateczność decyzji określonych w innych przepisach] 1135 Skorowidz 1137