Skarga kasacyjna. Zażalenie do Sądu Najwyższego na podstawie art. 394(1) § 1(1) k.p.c.

W publikacji przedstawiono praktyczne rozwiązania dotyczące problematyki regulacji i procedur odnoszących się do skargi kasacyjnej i zażalenia na orzeczenie uchylające sprawę do ponownego rozpoznania. Wykorzystano w niej bogate orzecznictwo Sądu Najwyższego, jak również zaprezentowano stanowisko doktryny. Wartość merytoryczną książki wyznacza nie tylko wnikliwa analiza konkretnych przepisów, lecz także kompleksowe przedstawienie zagadnień dotyczących skargi kasacyjnej i zażalenia poprzez ich charakterystykę, dopuszczalność, wymagania konstrukcyjne i formalne, postępowanie przed sądem drugiej instancji oraz przed Sądem Najwyższym. Adresaci: Książka jest przeznaczona przede wszystkim dla praktyków, zarówno sędziów, jak i profesjonalnych pełnomocników - adwokatów, radców prawnych. Może również stanowić cenne źródło wiedzy dla aplikantów, a także asystentów sędziów.

Wykaz skrótów | str. 11 Wprowadzenie | str. 15 Część I Skarga kasacyjna Rozdział I Dopuszczalność skargi kasacyjnej w postępowaniu cywilnym | str. 19 1. Charakterystyka skargi kasacyjnej | str. 19 2. Problematyka dopuszczalności skargi kasacyjnej | str. 23 2.1. Istnienie zaskarżalnego prawomocnego orzeczenia | str. 24 2.2. Pokrzywdzenie orzeczeniem (gravamen) | str. 29 2.3. Legitymacja do wniesienia skargi kasacyjnej | str. 34 2.4. Zaskarżalność orzeczenia skargą kasacyjną | str. 37 2.4.1. Zaskarżalność orzeczenia skargą kasacyjną ze względu na rodzaj orzeczenia | str. 37 2.4.1.1. Skarga kasacyjna od wyroku | str. 37 2.4.1.2. Skarga kasacyjna od postanowienia | str. 39 2.4.2. Skarga kasacyjna od postanowienia w sprawach o prawa majątkowe (ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia) | str. 42 2.4.3. Skarga kasacyjna od postanowienia w sprawach o prawa niemajątkowe | str. 48 2.4.4. Skarga kasacyjna od postanowienia bez względu na wartość przedmiotu zaskarżenia | str. 52 2.4.5. Dopuszczalność skargi kasacyjnej w poszczególnych sprawach | str. 55 2.4.5.1. Dopuszczalność skargi kasacyjnej w postępowaniu nieprocesowym | str. 55 2.4.5.2. Dopuszczalność skargi kasacyjnej w postępowaniu egzekucyjnym | str. 61 2.4.5.3. Dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o uznanie lub stwierdzenie wykonalności wyroku sądu polubownego lub ugody zawartej przed takim sądem | str. 63 2.4.5.4. Dopuszczalność skargi kasacyjnej w prawie upadłościowym | str. 64 2.5. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej | str. 65 2.5.1. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej dla strony (uczestnika postępowania) | str. 65 2.5.2. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej dla podmiotów działających w interesie publicznym (Prokuratora Generalnego, Rzecznika Praw Obywatelskich i Rzecznika Praw Dziecka) | str. 69 2.5.3. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu do wniesienia skargi kasacyjnej | str. 70 2.5.4. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej dla pełnomocnika ustanowionego przez stronę do wniesienia skargi kasacyjnej | str. 73 3. Sąd właściwy do wniesienia skargi kasacyjnej | str. 74 4. Możliwość ponownego wniesienia skargi kasacyjnej | str. 75 Rozdział II Wymagania konstrukcyjne i formalne skargi kasacyjnej | str. 76 1. Formalizm postępowania kasacyjnego | str. 76 2. Wymagania konstrukcyjne skargi | str. 77 2.1. Oznaczenie zaskarżonego orzeczenia | str. 79 2.2. Wskazanie granic zaskarżenia | str. 79 2.3. Przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie | str. 81 2.4. Wniosek o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia i zmiany | str. 84 2.5. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, jego uzasadnienie oraz sposób sformułowania | str. 85 2.5.1. Istotne zagadnienie prawne | str. 86 2.5.2. Wykładnia przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów | str. 90 2.5.3. Nieważność postępowania | str. 91 2.5.4. Oczywista zasadność skargi | str. 93 3. Wymagania skargi jako pisma procesowego | str. 94 3.1. Przymus adwokacko-radcowski | str. 94 3.1.1. Ratio legis art. 87(1) k.p.c. oraz zakres jego stosowania | str. 94 3.1.2. Sposób sformułowania pełnomocnictwa | str. 100 3.1.3. Obowiązek wykazania umocowania | str. 102 3.1.4. Podmioty wyłączone spod przymusu adwokacko-radcowskiego | str. 103 3.2. Reprezentacja wykonywana przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa | str. 105 3.3. Wymagania pisma procesowego | str. 110 3.3.1. Określenie wartości przedmiotu zaskarżenia | str. 112 4. Opłacanie skargi kasacyjnej | str. 114 4.1. Wysokość opłaty | str. 114 4.2. Udzielenie prawa pomocy i jego zakres | str. 115 5. Podstawy skargi kasacyjnej i sposób ich formułowania | str. 116 5.1. Przytoczenie podstaw kasacyjnych | str. 116 5.1.1. Zarzut naruszenia prawa materialnego | str. 116 5.1.2. Zarzut naruszenia prawa procesowego | str. 119 5.1.3. Podstawy skargi kasacyjnej w przypadku jej wniesienia przez Prokuratora Generalnego, Rzecznika Praw Obywatelskich i Rzecznika Praw Dziecka | str. 122 5.1.4. Niemożność oparcia skargi kasacyjnej na zarzutach dotyczących ustalenia faktów lub oceny dowodów | str. 123 Rozdział III Postępowanie przed sądem drugiej instancji | str. 126 1. Badanie dopuszczalności skargi kasacyjnej przez sąd drugiej instancji | str. 126 1.1. Dopuszczalność skargi kasacyjnej jako nadzwyczajnego środka | str. 126 1.2. Badanie zachowania terminu do wniesienia skargi kasacyjnej | str. 129 2. Badanie formalne skargi kasacyjnej | str. 130 2.1. Wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej | str. 131 2.2. Odrzucenie skargi kasacyjnej | str. 135 2.3. Odrzucenie skargi kasacyjnej a limine | str. 140 3. Doręczenie odpisu skargi kasacyjnej | str. 145 4. Odpowiedź na skargę kasacyjną | str. 145 4.1. Podmiot uprawniony do złożenia odpowiedzi na skargę | str. 147 4.2. Termin do złożenia odpowiedzi na skargę kasacyjną | str. 148 4.3. Wymogi formalne odpowiedzi na skargę kasacyjną | str. 149 5. Przedstawienie skargi kasacyjnej Sądowi Najwyższemu | str. 152 Rozdział IV Postępowanie przed Sądem Najwyższym | str. 153 1. Wstępne badanie skargi kasacyjnej | str. 153 2. Zwrócenie się do Prokuratora Generalnego o zajęcie stanowiska | str. 155 3. Wyznaczenie posiedzenia niejawnego (przedsąd) | str. 155 3.1. Przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jej przesłanki | str. 156 3.1.1. Uwagi ogólne | str. 156 3.1.2. Istotne zagadnienie prawne | str. 159 3.1.3. Potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów | str. 161 3.1.4. Nieważność postępowania | str. 164 3.1.5. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej | str. 165 3.2. Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i jej uzasadnienie | str. 166 3.3. Niezaskarżalność postanowienia o odmowie przyjęcia skargi do rozpoznania | str. 166 4. Rozpoznanie skargi kasacyjnej | str. 167 4.1. Skład sądu | str. 167 4.2. Wyznaczenie posiedzenia oraz jego przebieg | str. 167 4.3. Zakres kognicji Sądu Najwyższego | str. 169 4.3.1. Granice rozpoznania skargi | str. 169 4.3.2. Związanie ustaleniami faktycznymi | str. 170 4.3.3. Przytoczenie nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych | str. 170 4.4. Wyłonienie się zagadnienia prawnego | str. 171 4.4.1. Przekazanie sprawy składowi powiększonemu; podjęcie uchwały | str. 171 4.4.2. Związanie stanowiskiem wyrażonym w uchwale | str. 172 5. Rozstrzygnięcie skargi kasacyjnej | str. 172 5.1. Oddalenie skargi kasacyjnej | str. 172 5.2. Uwzględnienie skargi kasacyjnej i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania | str. 173 5.3. Uwzględnienie skargi i wydanie orzeczenia reformatoryjnego | str. 174 5.4. Uchylenie wyroków oraz odrzucenie pozwu lub umorzenie postępowania | str. 174 6. Koszty postępowania kasacyjnego | str. 175 7. Związanie sądu meriti wykładnią dokonaną przez Sąd Najwyższy | str. 175 Część II Zażalenie do Sądu Najwyższego na podstawie art. 394(1) § 1(1) k.p.c. Rozdział I Zażalenie jako środek zaskarżenia | str. 181 1. Charakterystyka środków zaskarżenia oraz zasady systemu zaskarżenia | str. 181 2. Dopuszczalność zażalenia w postępowaniu cywilnym | str. 188 3. Miejsce zażalenia na orzeczenie kasatoryjne w systemie środków zaskarżenia (sensu largo) w postępowaniu cywilnym | str. 198 Rozdział II Zażalenie na orzeczenie kasatoryjne w modelu apelacji pełnej | str. 203 1. Zakres kognicji Sądu Najwyższego przy rozpoznaniu zażalenia na orzeczenie kasatoryjne | str. 203 2. Przedmiot zażalenia z art. 394(1) § 1(1) k.p.c. | str. 206 3. Podstawy uchylenia orzeczenia z art. 386 § 4 k.p.c. | str. 208 3.1. Pojęcie nierozpoznania istoty sprawy | str. 208 3.1.1. Stanowisko doktryny | str. 208 3.1.2. Stanowisko judykatury (do czasu uchwalenia nowelizacji z dnia 3 maja 2012 r.) | str. 213 3.1.3. Stanowisko Sądu Najwyższego w sprawach zażalenia na orzeczenie kasatoryjne | str. 217 3.2. Konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości | str. 221 3.2.1. Stanowisko Sądu Najwyższego w sprawach zażalenia na uchylenie (case study) | str. 222 3.3. Nieważność postępowania jako podstawa do uchylenia orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania | str. 223 Rozdział III Postępowanie w sądzie pierwszej instancji | str. 226 1. Badanie dopuszczalności zażalenia na orzeczenie kasatoryjne | str. 226 2. Badanie formalne zażalenia | str. 230 2.1. Wymagania stawiane zażaleniu | str. 230 2.1.1. Zażalenie jako pismo procesowe (art. 126 k.p.c.) | str. 230 2.1.2. Wymagania konstrukcyjne zażalenia jako środka odwoławczego | str. 233 2.2. Zażalenie kierowane do Sądu Najwyższego | str. 234 2.2.1. Określenie zarzutów i sposób ich sformułowania oraz uzasadnienie | str. 234 2.2.2. Przymus adwokacko-radcowski | str. 236 3. Wniosek o przyznanie kosztów postępowania zażaleniowego | str. 238 4. Autokontrola wydanego rozstrzygnięcia (art. 395 § 2 k.p.c.) | str. 238 5. Doręczenie odpisu zażalenia i wniesienie odpowiedzi na zażalenie | str. 239 5.1. Termin i podmiot uprawniony do wniesienia odpowiedzi na zażalenie | str. 240 5.2. Wymagania formalne | str. 240 6. Przedstawienie zażalenia Sądowi Najwyższemu | str. 241 Rozdział IV Postępowanie przed Sądem Najwyższym | str. 242 1. Weryfikacja postępowania sprawdzającego | str. 242 2. Rozpoznanie i rozstrzygnięcie zażalenia | str. 242 2.1. Wyznaczenie posiedzenia i skład sądu | str. 242 2.2. Rozstrzygnięcie zażalenia | str. 243 2.2.1. Oddalenie zażalenia | str. 243 2.2.2. Uwzględnienie zażalenia | str. 244 2.3. Orzeczenie o kosztach postępowania zażaleniowego | str. 245 Bibliografia | str. 247