Status prawny referendarza sądowego w Rzeczypospolitej Polskiej

W książce przedstawiono ustrojowe zasady funkcjonowania referendarza sądowego, a także jego rolę w wymiarze sprawiedliwości, ze szczególnym uwzględnieniem zgodności z Konstytucją oraz nadal spornymi w doktrynie kwestiami dotyczącymi niezależności referendarza sądowego podczas wypełniania powierzonych mu czynności oraz ich prawnego charakteru. Z jednej strony bowiem referendarz jest traktowany jako organ wyposażony w ściśle sprecyzowane własne kompetencje, który ma wykonywać niezależnie powierzone czynności, a z drugiej pozostaje przypisany do grupy urzędników sądowych, czyli jest pracownikiem w rozumieniu prawa pracy. Referendarz sądowy w zakresie przyznanych kompetencji ma pozycję zbliżoną do pozycji ustrojowej sędziego i ponosi odpowiedzialność za wydawane decyzje, ale ostatecznie pozostaje najwyżej usytuowanym w hierarchii urzędnikiem sądowym. Walorem opracowania jest ujęcie całościowe poruszanej problematyki, zawierające nie tylko analizę dogmatycznoprawną obowiązującego unormowania, lecz także prezentację instytucji referendarza sądowego w wymiarze historycznym i po części komparatystycznym. Adresaci: Publikacja skierowana jest przede wszystkim do referendarzy sądowych, ale zainteresuje także sędziów, legislatorów, pracowników działów kadr w sądach. Będzie stanowiła pomoc dla aplikantów sądowych i studentów wydziałów prawa.

Wykaz skrótów | str. 9 Wstęp | str. 15 Rozdział I Geneza referendarza sądowego | str. 23 1. Prawo do sądu a możliwości ograniczenia pozaorzeczniczych zadań | str. 23 2. Referendarz sądowy w Niemczech i w Austrii | str. 44 2.1. Referendarz sądowy w Niemczech | str. 44 2.1.1. Pozycja ustrojowa | str. 52 2.1.2. Warunki wykonywania czynności | str. 56 2.1.3. Zakres spełnianych czynności | str. 58 2.1.3.1. Sąd Rejonowy (Amtsgericht) | str. 58 2.1.3.2. Sąd Krajowy (Landgericht), Najwyższy Sąd Krajowy (Oberlandsgericht), Federalny Sąd Najwyższy (Bundesgerichthof), Sąd Pracy (Arbeitsgericht) | str. 61 2.1.3.3. Federalny Sąd Patentowy (Bundespatentengericht) | str. 62 2.1.3.4. Postępowanie karne. Prokuratura | str. 62 2.1.3.5. Administracja sądowa | str. 62 2.1.3.6. Uprawnienia w zakresie realizacji czynności | str. 63 2.1.4. Odwołanie od orzeczeń referendarza sądowego w Niemczech | str. 64 2.2. Referendarz sądowy w Austrii | str. 65 2.2.1. Rozwój instytucji referendarza sądowego w Austrii | str. 65 2.2.2. Referendarz sądowy w Austrii w przepisach ustawy z 12 grudnia 1985 r. | str. 67 2.2.2.1. Pozycja ustrojowa | str. 67 2.2.2.2. Warunki wykonywania czynności | str. 69 2.2.2.3. Zakres spełnianych czynności | str. 71 2.2.3. Odwołanie od orzeczeń referendarza sądowego w Austrii | str. 73 3. Rekomendacja Rady Europy w sprawie niektórych środków przeciwdziałania nadmiernemu obciążeniu sądów | str. 74 4. Przesłanki powołania referendarza sądowego w Polsce | str. 79 5. Prace legislacyjne nad wprowadzeniem referendarza sądowego w Polsce | str. 86 Rozdział II Ustrojowe podstawy funkcjonowania referendarza sądowego | str. 103 1. Charakter prawny | str. 103 2. Problematyka zgodności referendarza sądowego z Konstytucją | str. 117 3. Zasada niezawisłości sędziowskiej a niezależność referendarza sądowego | str. 130 Rozdział III Warunki pełnienia czynności przez referendarza sądowego | str. 152 1. Przesłanki objęcia stanowiska referendarza sądowego | str. 152 2. Aplikacja | str. 181 3. Prawa i obowiązki | str. 186 3.1. Prawo do objęcia stanowiska sędziego lub asesora sądowego przez referendarza sądowego | str. 186 3.2. Odpowiednie stosowanie przepisów dotyczących sędziów do referendarzy sądowych | str. 198 3.3. Odesłanie do ustawy o pracownikach sądów i prokuratury oraz do ustawy o pracownikach urzędów państwowych | str. 208 3.4. Szczególny zespół praw i obowiązków referendarza sądowego | str. 222 4. Rozwiązanie stosunku pracy | str. 233 5. Samorządność zawodowa | str. 239 6. Wynagrodzenie referendarza sądowego | str. 242 7. Odpowiedzialność dyscyplinarna i porządkowa | str. 249 Rozdział IV Zakres czynności spełnianych przez referendarza sądowego w sądownictwie powszechnym i administracyjnym | str. 264 1. Postępowanie wieczystoksięgowe | str. 264 2. Postępowanie rejestrowe i nakazowe | str. 268 3. Postępowanie cywilne i postępowanie w sprawach gospodarczych | str. 273 4. Postępowanie przed sądem administracyjnym | str. 281 5. Postępowanie karne | str. 286 6. Postępowanie w sprawach o wykroczenia | str. 293 7. Odwołanie od orzeczeń referendarza sądowego | str. 294 Rozdział V Perspektywy rozwoju referendarza sądowego w wymiarze europejskim | str. 306 1. Europejska Unia Referendarzy Sądowych | str. 306 2. Zielona Księga Referendarza Sądowego jako projekt ujednolicenia tego zawodu w krajach Unii Europejskiej | str. 312 Uwagi końcowe de lege lata i de lege ferenda | str. 321 Akty prawne | str. 333 Orzecznictwo | str. 341 Literatura | str. 345