Drogi kariery. Jak wspomagać rozwój zawodowy dzieci i młodzieży

Książka wpisuje się znacząco w nurt dyskusji nad teoretycznymi, empirycznymi i praktycznymi problemami rozwoju zawodowego dzieci i młodzieży. Oprócz rzetelnego warsztatu i realistycznego podejścia widać w niej wyraźnie piętno osobistych przemyśleń autorów oraz poszukiwań nowego spojrzenia na pozornie dość dobrze znane kwestie. Dzięki temu publikacja przedstawia oryginalne ujęcie poruszanych tematów, a jednocześnie pokazuje w przystępny sposób zagadnienia, które w większości są intuicyjnie znane, wyczuwane lub bliskie. Na polskim rynku wydawniczym oraz wśród polskich opracowań naukowych jest stosunkowo mało prac, które w tak szerokim zakresie obejmowałyby psychologiczne problemy wspomagania rozwoju zawodowego dzieci i młodzieży. Jestem przekonany, że książka znajdzie odpowiedni odzew w szerokich kręgach Czytelników. prof. dr hab. Augustyn Bańka Dr Teresa Chirkowska-Smolak, dr Aleksander Hauziński i mgr Marcin Łaciak są pracownikami Zakładu Psychologii Pracy i Organizacji w Instytucie Psychologii UAM w Poznaniu. W centrum ich naukowych zainteresowań znajduje się funkcjonowanie człowieka w pracy i zagadnienia dotyczące doradztwa karier. Mają również bogate doświadczenie praktyczne związane z jednej strony z doradztwem zawodowym dla młodzieży i osób dorosłych szukających pracy, a z drugiej strony z doradztwem personalnym i organizacyjnym dla przedsiębiorstw zainteresowanych trafną diagnozą kompetencji kandydatów do pracy i pracowników. Od wielu lat wspierają doradców zawodowych i nauczycieli, prowadząc zajęcia na studiach podyplomowych z doradztwa zawodowego i personalnego.

Wstęp 7 Rozdział I Przemiany współczesnego rynku pracy 14 1.1. Zmiany na rynku pracy w Polsce oraz ich konsekwencje dla doradztwa i poradnictwa zawodowego 14 1.2. Wzrastające znaczenie mobilności zawodowej 15 1.3. Przemiany demograficzne polskiego społeczeństwa 16 1.4. Wiedza i kompetencje współczesnych pracowników 18 1.5. Wyzwania stojące przed współczesnymi organizacjami 19 Rozdział II Rozwój zawodowy dzieci i młodzieży 24 2.1. Społeczne mechanizmy kształtowania się obrazu zawodowego własnej osoby 26 2.2. Wybrane teorie rozwoju zawodowego 40 2.3. Środowiskowe czynniki rozwoju zawodowego 49 Rozdział III Doradztwo zawodowe  50 3.1. Czym jest doradztwo zawodowe? 50 3.2. Rodzice w roli doradców zawodowych 55 3.3. Formy profesjonalnego i nieprofesjonalnego doradztwa zawodowego 56 Rozdział IV Zrozumieć dziecko, pomóc mu poznać i zrozumieć siebie   70 4.1. Poznanie samego siebie 72 4.2. Preferencje i zainteresowania zawodowe 81 4.3. Wartości i cele związane z pracą 90 4.4. Temperament i style poznania/działania 94 4.5. Inne czynniki wpływające na trafność wyboru drogi kariery 96 4.6. Podsumowanie 99 Rozdział V Metody poznawania świata zawodów  100 5.1. Świat zawodów a styl życia i struktura tożsamości 106 5.2. Planowanie ścieżki edukacji jako sposób tranzycji do świata zawodów 109 Rozdział VI Planowanie przyszłości zawodowej 114 Rozdział VII Prowadzenie rozwoju zawodowego dziecka krok po kroku  123 7.1. Początek edukacji zawodowej 123 7.2. Krok pierwszy: zabawa pracą 125 7.3. Krok drugi: podejmowanie decyzji zawodowych 127 7.4. Krok trzeci: przygotowanie do formalnego uczestnictwa w rynku pracy 131 7.5. Zagrożenia rozwoju zawodowego dziecka i adolescenta 136 Literatura 139