Książka Języki i kultury mniejszościowe w Europie: Bretończycy, Łużyczanie, Kaszubi przedstawia współczesną sytuację trzech etnicznych grup kulturowych, ich sposób funkcjonowania na tle kultury dominującej, metody ochrony tożsamości, a zwłaszcza własnych języków. Szczególną rolę odgrywają tu działacze etniczni, toteż na interpretacji ich inicjatyw i wypowiedzi oparty jest autorski wywód. Zmiany językowe, ukazane jako wypadkowa sprzecznych sił: zanikania dialektów oraz prób poszerzania kręgu ich użytkowników, zostały opisane w porządku chronologicznym i medialnym. Szczególny nacisk położono na zakres używania języków mniejszościowych w świecie mediów cyfrowych. Autorka wychodzi od ujęcia socjolingwistycznego, by dojść do analizy antropologicznej statusu mniejszości w dzisiejszym świecie, opisu metod identyfikacji z grupą oraz możliwości przetrwania małych języków w globalnej rzeczywistości.

Podziękowania 9 Wprowadzenie. Języki zagrożone – teoria i praktyka badawcza 13 Typologia języków zagrożonych 13 Odrodzenie etniczne i językowe 20 Czynniki wpływające na sytuację zagrożonych języków 27 Odwracanie zmiany językowej 31 Transmisja międzypokoleniowa 36 Edukacja 38 Języki mniejszościowe w życiu publicznym i mediach masowych 44 Oficjalizacja języka mniejszościowego 48 Postawa wobec języka 53 Instytucje i organizacje mniejszościowe 55 Bretoński, łużycki, kaszubski – trzy przypadki języków mniejszościowych 57 Metodologia badań 62 Rozdział I. Bretończycy – kultura mniejszościowa we Francji 70 Historia niezależnej Bretanii 71 Polityka językowa Francji wobec języka bretońskiego 79 Tożsamość negatywna i odejście od języka bretońskiego 92 Pozostałe przyczyny przechodzenia na język francuski 100 Ruch bretoński: Emsav 104 Odrodzenie kultury bretońskiej 110 Sytuacja języka bretońskiego i néo-bretonnants 117 Bretoński ruch stowarzyszeniowy 123 Rada Kultury Bretanii 131 Instytut Kultury Bretanii 134 Dastum i ochrona bretońskiego dziedzictwa oralnego 139 Ruch ekonomiczny a świat stowarzyszeniowy 144 Koncepcje Bretanii i ruch polityczny 152 Edukacja 158 Bretania dwujęzyczna czy… trójjęzyczna? 169 Obecność języka bretońskiego w różnych dziedzinach życia 175 Literatura bretońska i w języku bretońskim 175 Prasa i wydawnictwa w języku bretońskim 177 Nowe media 179 Sztuka i twórczość w Bretanii 182 Język bretoński w Kościele 186 Droga do dwujęzyczności w Bretanii 191 Biuro Języka Bretońskiego 200 Współczesna kultura bretońska 211 Rozdział II. Łużyczanie – słowiański naród w Niemczech 221 Łużyczanie jako mniejszość w Niemczech 222 Historia Łużyczan 226 Elementy tożsamości negatywnej u Łużyczan 231 Ekonomiczno-społeczne przyczyny odchodzenia Łużyczan od swojej kultury 243 Czynniki współcześnie osłabiające tożsamość łużycką 246 Początki świadomości etnicznej i instytucjonalnego ruchu narodowego 253 Sytuacja polityczno-instytucjonalna kultury łużyckiej w Niemieckiej Republice Demokratycznej 257 Sytuacja prawna Łużyczan w Republice Federalnej Niemiec 260 Czy istnieją jedne Łużyce? 269 Łużyce katolickie a Łużyce ewangelickie 271 Górne Łużyce i Dolne Łużyce 277 Wieś – miasto 290 Życie organizacyjne na Łużycach 293 Domowina 293 Organizacje młodzieżowe i rola młodych 300 Edukacja 303 Krótki rys historyczny 304 Szkolnictwo łużyckie obecnie 307 Projekt Witaj 309 Szkoły Witaj i program „2 plus” 313 Studia 315 Kursy dla dorosłych 317 Łużyckie organizacje edukacyjne – Łużyckie Towarzystwo Szkolne i Centrum Językowe Witaj 319 Instytut Łużycki jako organizacja naukowa 324 Język łużycki w różnych sferach życia 324 Wydawnictwa 324 Gazety i periodyki 325 Radio i telewizja 327 Produkcja filmowa 328 Język łużycki w Internecie 328 Język łużycki w życiu religijnym 329 Literatura i sztuka łużycka 332 Czy możliwa jest dwujęzyczność na Łużycach? 335 Współczesna kultura łużycka 343 Instytucjonalizacja życia kulturalnego na Łużycach i jej skutki 348 Kultura łużycka – folklor czy nowoczesność 351 Rozdział III. Kaszubi – mniejszość czy grupa posługująca się językiem regionalnym? 365 Historia Kaszubów 366 Elementy tożsamości negatywnej 379 Obecna sytuacja Kaszubów 393 Kim są Kaszubi? 397 Ruch kaszubski 405 Współczesny ruch kaszubski 415 Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie 419 Kaszubskie kluby studenckie i młodzieżowe 426 Instytut Kaszubski – organizacja naukowa 430 Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej 432 Kaszubski Uniwersytet Ludowy – działania na rzecz społeczności lokalnej 433 Sytuacja języka kaszubskiego 437 Edukacja 450 Kaszubski w różnych dziedzinach życia 461 Prasa 461 Radio i telewizja 463 Internet 466 Wydawnictwa 469 Literatura kaszubska 471 Sztuka i twórczość artystyczna 474 Język kaszubski w życiu religijnym 477 Czy na Kaszubach możliwa jest dwujęzyczność? 482 Współczesna kultura kaszubska 494 Mniejszości kulturowe i języki zagrożone we współczesnym świecie – w stronę antropologii i animacji 505 Współczesne postaci i sposoby istnienia etniczności 505 Języki mniejszościowe Europy – szanse przetrwania, funkcjonowanie, media 512 Języki mniejszościowe – przyszłość czy kres? 523 Języki mniejszościowe a zmiana kulturowa 529 Obecny sposób istnienia kultur mniejszościowych 533 Opieka państwa czy odpowiedzialność mniejszości 546 Przyszłość języków i kultur mniejszościowych – rola antropologii i animacji kultury 552 Wykaz wywiadów, spotkań i rozmów 563 Bibliografia 569