Współczesne wyzwania prawa podatkowego

Profesor Włodzimierz Nykiel w 2021 r. obchodził siedemdziesiąte urodziny. To znakomita okazja do podziękowania Jubilatowi za Jego dotychczasową działalność naukową i akademicką. Redaktorzy niniejszej księgi jubileuszowej – wieloletni współpracownicy Pana Profesora w Katedrze Prawa Podatkowego na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego, w Centrum Dokumentacji i Studiów Podatkowych oraz w Fundacji CDiSP – mają także osobiste powody do wdzięczności względem Jubilata. Naukowy i akademicki życiorys Profesora jest bardzo bogaty, a jego niezwykle istotnym elementem jest współpraca międzynarodowa. Jubilat zawsze wysoko cenił sobie kontakty z innymi ośrodkami oraz środowiskami naukowymi, co pozwoliło zbudować międzynarodową renomę łódzkiej szkoły prawa podatkowego wraz z Katedrą i Centrum. Z tych względów jako redaktorzy księgi uznaliśmy, że powinniśmy ją podzielić na dwa tomy. Autorami pierwszej części są wybitni przedstawiciele polskiej nauki i praktyki prawa podatkowego i finansowego. Na drugi tom składają się natomiast opracowania przygotowane przez zagranicznych przyjaciół i kolegów Jubilata – wybitnych przedstawicieli nauki i praktyki prawa podatkowego z innych państw. Księga powstawała w burzliwych czasach pandemii COVID-19 i wojny w Ukrainie. Choć większość tekstów wpłynęła już w 2021 r., prace redakcyjne i wydawnicze nie zakończyły się przed siedemdziesiątymi urodzinami Profesora, przez co część obserwacji poczynionych przez autorów mogła nieco stracić na aktualności. W międzyczasie jubileusz siedemdziesiątych urodzin Profesora (grudzień 2021 r.) zbiegł się z jubileuszem dwudziestopięciolecia Centrum Dokumentacji i Studiów Podatkowych założonego i kierowanego przez Jubilata (grudzień 2022 r.) oraz z jubileuszem pięćdziesięciolecia pracy naukowej Profesora (październik 2023 r.). Liczymy na to, że ta księga, ostatecznie złożona do druku w 2024 r. i tym samym związana z trzema jubileuszami ważnymi dla Profesora Włodzimierza Nykiela, będzie dla czytelników źródłem wielu inspiracji naukowych. Redaktorzy

Słowo wstępne 11 Prof dr hab Włodzimierz Nykiel, dr h.c 13 Bibliografia dorobku naukowego 1977–2022 25 Promowane prace doktorskie 39 Teresa Augustyniak-Górna, Prawo jednostek samorządu terytorialnego do ustalania wysokości podatków lokalnych 41 Stefan Babiarz, Podatek od spadków i darowizn we Włoszech Wybrane problemy 53 Monika Bogucka-Felczak, Założenia reformy systemu finansów jednostek samorządu terytorialnego 63 Paweł Borszowski, Pozafiskalny cel zwolnień podatkowych 75 Bogumił Brzeziński, Prawda materialna, prawda obiektywna czy po prostu prawda? Przyczynek do analizy języka prawniczego w Polsce 85 Wojciech Chróścielewski, Odmienności odwoławczego postępowania podatkowego w stosunku do postępowania administracyjnego ogólnego 95 Bogusław Dauter, Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie – wybrane zagadnienia 107 Teresa Dębowska-Romanowska, O wynikającym z art 217 w związku z art 8 ust 2 obowiązku bezpośredniego stosowania Konstytucji RP 117 Dagmara Dominik-Ogińska, Prawda jako wartość wpływająca na rzetelność postępowania podatkowego i sądowoadministracyjnego 131 Rafał Dowgier, Naruszenie zakazów, nakazów i ograniczeń w prowadzeniu działalności gospodarczej jako negatywna przesłanka udzielenia pomocy publicznej w formie preferencji podatkowych 143 Leonard Etel, Dariusz Strzelec, Ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych. Co trzeba zmienić? 155 Eugenia Fojcik-Mastalska, Ryszard Mastalski, Orzecznictwo podatkowe a źródła prawa podatkowego 169 Jadwiga Glumińska-Pawlic, Akcyza jako podatek konsumpcyjny 179 Jan Głuchowski, Stan nauki prawa podatkowego w okresie Polski Ludowej do lat siedemdziesiątych 193 Andrzej Gomułowicz, Aspekt etyczny w relacjach prawodawca – organ podatkowy – podatnik 207 Marek Kalinowski, Koncepcja stosunku podatkowego jako stosunku zobowiązaniowego 219 Katarzyna Kopyściańska, Weryfikacja stosowania uprzednich porozumień cenowych 233 Marek Kopyściański, Regulacja prawna uprzednich porozumień cenowych – uwagi ogólne 245 Aleksandra Krajewska, Ulga na działalność badawczo-rozwojową – najważniejsze cechy i wybrane aspekty praktyczne 259 Ziemowit Kukulski, Podatkowe instrumenty finansowania kościołów i związków wyznaniowych przez wiernych w Europie 273 Krzysztof Lasiński-Sulecki, Dobra wiara i należyta staranność a zakres opodatkowania akcyzą 289 Mariola Lemonnier, Podatki i inne publiczne ciężary we francuskim sektorze bankowym.301 Hanna Litwińczuk, Wyodrębnienie źródeł przychodu w podatku dochodowym od osób prawnych Przyczyny i problemy w praktyce podatkowej 313 Hanna Majszczyk, Nowe przepisy dotyczące faktur korygujących in minus – uproszczenie rozliczania VAT dla podatników? 323 Adam Mariański, Zasada zdolności płatniczej w podatku dochodowym od osób fizycznych – teoria a praktyka 333 Dominik Mączyński, Czy danina solidarnościowa jest podatkiem? 345 Tomasz Michalik, Formalnie niezależny podmiot jako stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej – wnioski z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości UE 357 Wiesława Miemiec, Bartłomiej Łukasik, Wpływ ulgi abolicyjnej na opodatkowanie dochodów polskich rezydentów z pracy najemnej 369 Ireneusz Mirek, …nie gęsi, iż swój język mają O nazwach podatków w Niemczech 383 Wojciech Morawski, Czy polskie indywidualne interpretacje podatkowe są gatunkiem ginącym? 393 Artur Mudrecki, Węzłowe problemy gmin z rozliczeniem podatku od towarów i usług 405 Roman Namysłowski, Rewolucja informatyczna a VAT 415 Jarosław Neneman, Jaki system podatkowy dla Polski? 425 Adam Nita, Zbycie przez gminę substancji majątkowej uzyskanej jako spadkobierca ostateczny – rozważania w kontekście ustawy o podatku od towarów i usług 435 Ireneusz Nowak, Radca skarbowy w świetle badań empirycznych 445 Tomasz Nowak, Uwagi o znaczeniu użytego w art 217 Konstytucji RP zwrotu „kategorii podmiotów zwolnionych od podatków” 455 Aneta Nowak-Piechota, Relacje pomiędzy prawem podatkowym a bilansowym w świetle zasad techniki opodatkowania 465 Anna Nykiel-Mateo, Wyzwania związane z opodatkowaniem podatkiem VAT transakcji realizowanych w ramach gospodarki współpracy 479 Zbigniew Ofiarski, Opodatkowanie odsetek od wkładów oszczędnościowych – refleksje na tle wybranych regulacji ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych 491 Piotr Pietrasz, Sądowa kontrola decyzji podatkowej a stosunek podatkowoprawny 505 Mariusz Popławski, Krzysztof Teszner, Stosowanie ulg w spłacie zobowiązań podatkowych a zasada wyważania interesu podatnika i organu podatkowego 517 Andrzej Puncewicz, Magdalena Pieślak, Zwiększenie zaufania do administracji podatkowej oraz refleksja nad docelową strukturą dochodów podatkowych sektora publicznego jako jedno z wyzwań współczesnego prawa podatkowego 533 Jan Rudowski, Sądowa kontrola zastosowania w praktyce instrumentów prawnych, których celem jest uszczelnienie poboru podatków – na wybranych przykładach 545 Małgorzata Sęk, Ochrona przed podwójnym opodatkowaniem VAT w obrocie wewnątrzunijnym 559 Wojciech Sztuba, Proporcjonalność polskich norm antyabuzywnych 575 Dariusz Wasylkowski, Katarzyna Bronżewska, Jakiego mediatora potrzebujemy w sporach podatkowych? 585 Aleksandra Wrzesińska-Nowacka, Zasady powszechności i równości opodatkowania w praktyce sądów administracyjnych 595