Prawo finansowe. Prawo finansów publicznych. Prawo podatkowe. Prawo bankowe

W publikacji w przystępny sposób omówiono: prawo finansów publicznych, z uwzględnieniem problematyki budżetu państwa, jednostek samorządu terytorialnego i finansów publicznych Unii Europejskiej, zagadnienia dotyczące zasad, źródeł i wykładni prawa podatkowego, ogólne materialne prawo podatkowe oraz szczegółowe prawo podatkowe w podziale na podatki dochodowe, obrotowe i majątkowe, publiczne prawo bankowe, z uwzględnieniem m.in. zagadnień dotyczących NBP, działalności bankowej, nadzoru bankowego, Bankowego Funduszu Gwarancyjnego oraz podstawowych kwestii Europejskiego Systemu Banków Centralnych i Europejskiego Banku Centralnego. W podręczniku nie tylko wyjaśniono podstawowe instytucje i regulacje prawne, lecz także przedstawiono ocenę ich funkcjonowania w praktyce. Autorami opracowania są pracownicy Katedry Prawa Finansowego Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego. Adresaci: Książka jest przeznaczona przede wszystkim dla studentów prawa, administracji i zarządzania, a także dla słuchaczy studiów podyplomowych o profilu finansowym i podatkowym. Będzie cennym źródłem wiedzy dla praktyków specjalizujących się w finansach samorządowych, podatkach i bankowości.

Wykaz skrótów | str. 15 Część A Prawo finansów publicznych Rozdział. I System finansów publicznych i prawa finansowego (Elżbieta Chojna-Duch) | str. 21 1. Istota finansów publicznych i publicznej działalności finansowej | str. 21 1.1. Pojęcie finansów publicznych | str. 21 1.2. Rodzaje publicznych operacji finansowych | str. 23 1.3. Finanse publiczne a finanse prywatne | str. 24 2. System finansowy państwa | str. 25 2.1. Publiczny system finansowy | str. 25 2.2. Rynkowy system finansowy | str. 29 3. Prawo finansowe | str. 33 3.1. System prawa finansowego | str. 33 3.2. Źródła prawa finansowego | str. 36 3.3. Stabilizacyjne reguły fiskalne | str. 40 4. Skarb Państwa | str. 44 4.1. Pojęcie i mienie Skarbu Państwa | str. 44 4.2. Zarządzanie majątkiem państwowym oraz ochrona prawna uprawnień i interesów Skarbu Państwa | str. 49 5. Funkcje finansów publicznych | str. 52 5.1. Tradycyjne funkcje ekonomiczne finansów publicznych | str. 52 5.2. Współczesne funkcje finansów publicznych | str. 53 6. Sektor finansów publicznych | str. 56 6.1. Pojęcie i zakres sektora finansów publicznych | str. 56 6.2. Rodzaje podmiotów sektora finansów publicznych w polskim prawie | str. 62 6.3. Jednostki budżetowe - klasyczna forma gospodarki budżetowej | str. 64 6.4. Samorządowe zakłady budżetowe | str. 65 6.5. Fundusze celowe | str. 67 6.6. Agencje wykonawcze | str. 71 6.7. Instytucje gospodarki budżetowej | str. 74 6.8. Inne formy gospodarki pozabudżetowej | str. 77 7. Środki finansowe na cele publiczne | str. 82 7.1. Pojęcie środków publicznych | str. 82 7.2. Rodzaje środków publicznych | str. 83 7.3. Dochody i przychody publiczne | str. 85 7.4. Wydatki publiczne | str. 89 8. Polityka finansowa | str. 96 8.1. Istota polityki finansowej | str. 96 8.2. Polityka finansowa wobec globalnego kryzysu ekonomicznego | str. 98 8.3. Współczesna polska polityka finansowa | str. 104 8.4. Stabilność systemu finansowego | str. 106 9. Zasady zarządzania długiem publicznym | str. 114 9.1. Pojęcia i sposoby szacowania dopuszczalnego deficytu budżetowego i długu publicznego | str. 114 9.2. Strategia zarządzania długiem sektora finansów publicznych | str. 125 Rozdział. II Budzet państwa (Elżbieta Kornberger-Sokołowska) | str. 132 1. Budżet państwa jako podstawa gospodarki finansowej państwa | str. 132 2. Pojęcie budżetu | str. 134 3. Charakter prawny budżetu | str. 136 4. Charakterystyka ustawy budżetowej | str. 138 5. Zasady budżetowe | str. 139 5.1. Pojęcie | str. 139 5.2. Zasada jedności | str. 140 5.3. Zasada zupełności (powszechności) | str. 141 5.4. Zasada równowagi budżetowej | str. 143 5.5. Zasada jawności | str. 144 5.6. Zasada przejrzystości | str. 145 5.7. Zasada roczności | str. 145 5.8. Zasada uprzedniości | str. 146 5.9. Zasada odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny budżetowej | str. 146 6. Konstytucyjne regulacje dotyczące budżetu państwa | str. 146 7. Dochody i wydatki budżetowe | str. 150 8. Klasyfikacja budżetowa | str. 153 9. Zadaniowe ujęcie budżetu państwa | str. 154 10. Wieloletni Plan Finansowy Państwa | str. 155 11. Procedura budżetowa | str. 157 11.1. Planowanie i uchwalanie budżetu państwa | str. 157 11.2. Wykonywanie budżetu państwa | str. 159 11.3. Harmonogram realizacji budżetu państwa | str. 160 11.4. Zasady wykonywania budżetu państwa | str. 161 11.5. Dotacje budżetowe | str. 162 11.6. Zmiany w budżecie państwa w trakcie jego wykonywania | str. 163 11.7. Bankowa obsługa budżetu państwa | str. 166 11.8. Kontrola wykonania budżetu państwa | str. 166 12. Audyt wewnętrzny w sektorze finansów publicznych | str. 168 13. Kontrola zarządcza | str. 169 14. Sprawozdawczość i rachunkowość budżetowa | str. 170 15. Odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny finansów publicznych | str. 172 Rozdział. III Finanse jednostek samorządu terytorialnego (Elżbieta Kornberger-Sokołowska) | str. 176 1. Pojęcie decentralizacji finansów publicznych | str. 176 2. Gospodarka finansowa j.s.t. w świetle regulacji konstytucyjnych oraz Europejskiej Karty Samorządu Lokalnego | str. 178 3. Budżet j.s.t. oraz wieloletnia prognoza finansowa | str. 181 3.1. Budżet i uchwała budżetowa | str. 181 3.2. Wieloletnia prognoza finansowa j.s.t. | str. 185 4. Dochody budżetów j.s.t. | str. 186 4.1. Zasady systemu dochodów j.s.t. | str. 186 4.1.1. Zasada stabilności i pewności źródeł dochodów | str. 186 4.1.2. Zasada wydajności i elastyczności źródeł dochodów | str. 187 4.1.3. Zasada adekwatności środków do zadań | str. 188 4.1.4. Zasada minimalizowania rozbieżności w poziomie dochodów | str. 189 4.1.5. Zasada przyznania samorządom władztwa podatkowego | str. 190 4.1.6. Zasada terytorialnego ukierunkowania źródeł dochodów | str. 190 4.1.7. Zasada dostępu samorządów do rynku kapitałowego | str. 191 4.1.8. Zasada konsultowania z samorządami rozstrzygnięć dotyczących ich systemu finansowego | str. 191 4.2. Klasyfikacja dochodów j.s.t. | str. 192 4.3. Dochody własne j.s.t. | str. 193 4.4. Subwencje ogólne dla j.s.t. | str. 197 4.4.1. Pojęcie subwencji | str. 197 4.4.2. Funkcje subwencji | str. 199 4.4.3. Struktura subwencji ogólnych | str. 201 4.5. Dotacje celowe dla j.s.t. | str. 203 5. Procedura budżetowa w j.s.t. | str. 205 5.1. Procedura planowania i uchwalania budżetu j.s.t. | str. 205 5.2. Wykonywanie budżetu jednostki samorządu terytorialnego | str. 207 5.2.1. Ogólna charakterystyka | str. 207 5.2.2. Zasada szczególnej roli organu wykonawczego j.s.t. w procesie wykonywania budżetu | str. 207 5.2.3. Zasada pełnej i terminowej realizacji budżetu | str. 208 5.2.4. Zasada dokonywania wydatków w granicach kwot wynikających z uchwały budżetowej i odpowiednich upoważnień do ich dokonywania | str. 209 5.2.5. Zasada dokonywania zmian w budżecie tylko w granicach wyznaczonych przez obowiązujące prawo | str. 209 5.2.6. Zasada efektywnej realizacji zadań za pomocą środków budżetowych | str. 210 5.2.7. Zasada szczególnej roli skarbnika | str. 211 5.2.8. Zasada bankowej obsługi budżetu j.s.t. przez dowolny bank wybrany na podstawie ustawy o zamówieniach publicznych | str. 211 5.2.9. Zasada szczególnego statusu środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej oraz innych bezzwrotnych środków zagranicznych | str. 212 5.3. Zatwierdzanie wykonania budżetu | str. 212 6. Wydatki budżetów j.s.t. | str. 212 7. Nadzór i kontrola nad gospodarką finansową j.s.t. | str. 215 8. Deficyt i dług w j.s.t. | str. 217 8.1. Deficyt budżetowy w j.s.t. oraz źródła jego finansowania | str. 217 8.2. Dług j.s.t. jako element długu publicznego | str. 219 8.3. Ograniczenia dotyczące zaciągania zobowiązań dłużnych w j.s.t. | str. 220 Rozdział IV Budżet Unii Europejskiej oraz polityka spójności (Michał Bitner) | str. 222 1. Budżet Unii Europejskiej | str. 222 1.1. Źródła prawa finansów publicznych Unii Europejskiej | str. 222 1.2. Podstawy budżetowania w Unii Europejskiej | str. 223 1.3. Dochody budżetu Unii Europejskiej | str. 225 1.4. Wieloletnie ramy finansowe Unii Europejskiej | str. 229 1.5. Budżet Unii Europejskiej i zasady budżetowe | str. 232 1.6. Metody wykonywania budżetu Unii Europejskiej. Zarządzanie podzielone | str. 237 2. Polityka spójności | str. 239 2.1. Podstawowe zasady i system realizacji | str. 239 2.1.1. Traktatowe podstawy polityki spójności | str. 239 2.1.2. Cele polityki spójności | str. 241 2.1.3. Źródła prawa | str. 242 2.1.4. Koncentracja tematyczna interwencji | str. 244 2.1.5. Programowanie wsparcia | str. 245 2.1.6. Instytucjonalny system wdrażania | str. 250 2.1.7. Postępowanie w sprawie wyboru projektów | str. 253 2.2. Unijne regulacje w zakresie finansowania polityki spójności | str. 258 2.2.1. Uwagi wprowadzające | str. 258 2.2.2. Zaangażowania budżetowe i zobowiązania prawne | str. 258 2.2.3. Poziom dofinansowania | str. 259 2.2.4. Płatności | str. 259 2.3. Polskie regulacje w zakresie finansowania polityki spójności | str. 262 2.3.1. Systematyka środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej | str. 262 2.3.2. Budżet środków europejskich - konstrukcja | str. 264 2.3.3. Umowa o dofinansowanie projektu | str. 266 2.3.4. Płatności z budżetu środków europejskich | str. 267 2.3.5. Postępowanie w przypadku nieprawidłowości | str. 269 Część B Prawo podatkowe Rozdział I Ogólne zagadnienia podatków i prawa podatkowego | str. 273 1. Podstawowe pojęcia związane z podatkiem i jego konstrukcją (Hanna Litwińczuk) | str. 273 1.1. Pojęcie podatku | str. 273 1.2. Funkcje podatków | str. 274 1.3. Elementy konstrukcji podatków | str. 275 1.4. System podatkowy | str. 277 1.5. Klasyfikacje podatków | str. 278 2. Ogólna charakterystyka prawa podatkowego (Hanna Litwińczuk) | str. 281 2.1. Pojęcie i źródła prawa podatkowego | str. 281 2.2. Wykładnia prawa podatkowego | str. 283 2.3. Znaczenie orzecznictwa sądów administracyjnych w procesie stosowania prawa podatkowego | str. 289 3. Zasady podatkowe. Ucieczka przed podatkiem | str. 291 3.1. Zasady podatkowe (Hanna Litwińczuk) | str. 291 3.2. Ucieczka przed podatkiem (Piotr Karwat) | str. 297 Rozdział II Ogólne materialne prawo podatkowe (Maciej Ślifirczyk) | str. 302 1. Zakres regulacji ogólnego prawa podatkowego | str. 302 2. Podstawowe podmioty stosunków prawnopodatkowych i ich odpowiedzialność | str. 304 2.1. Wierzyciel podatkowy i organy podatkowe | str. 304 2.2. Dłużnicy podatkowi i ich odpowiedzialność | str. 306 3. Stosunek zobowiązania podatkowego | str. 308 3.1. Konstrukcja prawna | str. 308 3.2. Obowiązek podatkowy a zobowiązanie podatkowe | str. 310 3.3. Powstawanie zobowiązań podatkowych | str. 311 3.4. Termin płatności, zaległość podatkowa i opłata prolongacyjna | str. 314 3.5. Wygasanie zobowi.za. podatkowych oraz ulgi w spłacie zobowi.za. podatkowych | str. 317 3.5.1. Efektywne sposoby wygasania zobowi.za. podatkowych | str. 317 3.5.2. Nieefektywne sposoby wygasania zobowi.za. podatkowych | str. 322 4. Nadpłata i zwrot podatku | str. 327 4.1. Instytucja nadpłaty podatku | str. 327 4.2. Zobowiązanie z tytułu nadpłaty podatku | str. 329 4.3. Instytucja zwrotu podatku | str. 331 5. Sukcesja podatkowa | str. 332 6. Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich | str. 334 7. Zabezpieczanie zobowi.za. podatkowych | str. 340 8. Ogólna klauzula przeciwdzia.aj.ca unikaniu opodatkowania | str. 343 9. Urzędowe interpretacje przepisów prawa podatkowego. Opinie zabezpieczające. Porozumienia w sprawach cen transakcyjnych | str. 345 9.1. Urzędowe interpretacje prawa podatkowego | str. 345 9.2. Opinie zabezpieczające | str. 348 9.3. Porozumienia w sprawach ustalenia cen transakcyjnych | str. 348 Rozdział. III Szczegółowe prawo podatkowe. Podatki dochodowe | str. 351 1. Wprowadzenie do podatków dochodowych (Hanna Litwińczuk) | str. 351 2. Podatek dochodowy od osób fizycznych (Marek Waluga) | str. 354 2.1. Ogólna charakterystyka i geneza | str. 354 2.2. Źródła prawa | str. 357 2.3. Zakres podmiotowy | str. 358 2.4. Charakter osobisty podatku | str. 360 2.5. Przedmiot podatku | str. 363 2.6. Zasady ustalania dochodu . przychody i koszty uzyskania | str. 365 2.7. Zwolnienia podatkowe | str. 368 2.8. Podstawa obliczenia i wysoko.. podatku | str. 370 2.9. Płatność podatku - zaliczki na podatek oraz zeznanie podatkowe | str. 374 2.10. Uproszczone formy opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych | str. 377 3. Podatek dochodowy od osób prawnych | str. 380 3.1. Ogólna charakterystyka (Maria Supera-Markowska) | str. 380 3.2. Harmonizacja podatku dochodowego od osób prawnych | str. 382 3.2.1. Zakres harmonizacji | str. 382 3.2.2. Harmonizacja tylnymi drzwiami | str. 382 3.2.3. Harmonizacja przez działania prawodawcy unijnego | str. 383 3.2.4. Problem unifikacji korporacyjnej podstawy opodatkowania w UE | str. 386 3.3. Związki prawa podatkowego z prawem bilansowym | str. 388 3.4. Konstrukcja podatku dochodowego od osób prawnych (Marcin Lachowicz) | str. 392 3.4.1. Podmiot opodatkowania | str. 392 3.4.2. Przedmiot opodatkowania i podstawa opodatkowania | str. 394 3.4.3. Stawki podatkowe | str. 396 3.4.4. Pobór podatku | str. 397 3.4.5. Ogólne zasady ustalania dochodu podatkowego | str. 399 3.4.6. Szczególne zasady ustalania dochodu podatkowego | str. 404 4. Umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania dochodu (Karolina Tetłak) | str. 410 4.1. Zjawisko międzynarodowego podwójnego opodatkowania | str. 410 4.2. Charakterystyka podstawowych pojęć i struktury MK OECD | str. 412 4.3. Stosowanie umów o unikaniu podwójnego opodatkowania wzorowanych na MK OECD | str. 417 Rozdział IV Szczegółowe prawo podatkowe. Podatki obrotowe | str. 420 1. Wprowadzenie do podatków obrotowych (Witold Modzelewski) | str. 420 2. Podatek od towarów i usług (Krzysztof Radzikowski) | str. 423 2.1. Ogólna charakterystyka | str. 423 2.2. Harmonizacja podatku od wartości dodanej | str. 424 2.3. Konstrukcja podatku od towarów i usług | str. 426 2.3.1. Podstawa prawna | str. 426 2.3.2. Przedmiot opodatkowania | str. 426 2.3.3. Podatnicy i inne podmioty objęte zakresem podmiotowym podatku | str. 433 2.3.4. Moment powstania obowiązku podatkowego | str. 436 2.3.5. Podstawa opodatkowania | str. 436 2.3.6. Stawki i zwolnienia od podatku | str. 438 2.3.7. Rozliczenie podatku: podatek należny i podatek naliczony | str. 438 2.3.8. Okres podatkowy | str. 444 2.3.9. Deklaracje i informacje podsumowujące. Zapłata podatku | str. 445 2.3.10. Faktury i ewidencje podatkowe | str. 446 3. Podatek akcyzowy (Jakub Chowaniec) | str. 447 3.1. Ogólna charakterystyka | str. 447 3.2. Harmonizacja podatku akcyzowego | str. 449 3.3. Wyroby akcyzowe | str. 450 3.4. Skład podatkowy | str. 451 3.5. Procedura zawieszenia poboru akcyzy | str. 453 3.6. Konstrukcja podatku akcyzowego | str. 455 3.6.1. Przedmiot opodatkowania | str. 455 3.6.2. Podmiot podatku | str. 457 3.6.3. Podstawa opodatkowania i stawki podatkowe | str. 458 3.6.4. Zwolnienia podatkowe | str. 459 3.6.5. Obowiązek i zobowiązanie podatkowe. Warunki i terminy płatności podatku | str. 460 3.7. Akcyza od wybranych produktów | str. 462 3.7.1. Akcyza od energii elektrycznej | str. 462 3.7.2. Akcyza od wyrobów węglowych | str. 463 3.7.3. Akcyza od wyrobów gazowych | str. 464 3.7.4. Akcyza od suszu tytoniowego | str. 464 3.7.5. Akcyza od samochodów osobowych | str. 465 4. Podatek od czynności cywilnoprawnych (Piotr Karwat) | str. 467 4.1. Ogólna charakterystyka podatku | str. 467 4.2. Konstrukcja podatku od czynności cywilnoprawnych | str. 467 4.2.1. Podmiot podatku | str. 467 4.2.2. Przedmiot opodatkowania. Ogólna charakterystyka i katalog czynności opodatkowanych | str. 468 4.2.3. Kryteria uznania czynności za podlegając opodatkowaniu w Polsce | str. 471 4.2.4. Moment powstania obowiązku podatkowego | str. 471 4.2.5. Wyłączenia przedmiotowe. PCC a VAT | str. 472 4.2.6. Podstawa opodatkowania i stawki | str. 473 4.2.7. Pozostałe elementy konstrukcji podatku | str. 474 4.3. Spółki kapitałowe: szczególne zasady opodatkowania w świetle dyrektywy UE dotyczącej podatków od gromadzenia kapitału | str. 474 Rozdział. V Szczegółowe prawo podatkowe. Podatki majątkowe | str. 476 1. Wprowadzenie do podatków majątkowych (Witold Modzelewski) | str. 476 2. Podatek od nieruchomości (Elżbieta Kornberger-Sokołowska) | str. 479 2.1. Ogólna charakterystyka | str. 479 2.2. Konstrukcja podatku od nieruchomości | str. 480 2.2.1. Budynki lub ich części jako przedmioty opodatkowania | str. 480 2.2.2. Budowle jako przedmioty opodatkowania | str. 481 2.2.3. Zakres podmiotowy podatku od nieruchomości. Opodatkowanie współwłasności nieruchomości | str. 482 2.2.4. Podstawa opodatkowania | str. 482 2.3. Powstawanie, zmiana oraz wygasanie obowiązków i zobowi.za. podatkowych w zakresie podatku od nieruchomości | str. 484 3. Podatek rolny i leśny (Elżbieta Kornberger-Sokołowska) | str. 485 4. Podatek od środków transportowych i opłaty lokalne (Krzysztof Radzikowski) | str. 487 4.1. Podatek od środków transportowych | str. 487 4.2. Opłaty lokalne | str. 488 5. Podatek od niektórych instytucji finansowych (Jakub Chowaniec) | str. 490 6. Podatek od wydobycia niektórych kopalin oraz specjalny podatek węglowodorowy (Marcin Lachowicz) | str. 491 7. Podatek od spadków i darowizn (Maria Supera-Markowska) | str. 494 Część C Publiczne prawo bankowe (Marek Grzybowski) Rozdział I Wprowadzenie do prawa bankowego | str. 499 1. Zakres i źródła prawa bankowego | str. 499 2. Prawo walutowe i dewizowe | str. 504 Rozdział II Narodowy Bank Polski | str. 508 1. Funkcje banku centralnego | str. 508 2. Niezależność banku centralnego | str. 509 3. Organy Narodowego Banku Polskiego | str. 511 4. Cele i zadania Narodowego Banku Polskiego | str. 513 Rozdział III Europejski System Banków Centralnych i Europejski Bank Centralny | str. 519 1. Cele i zadania Europejskiego Systemu Banków Centralnych | str. 519 2. Organy Europejskiego Banku Centralnego | str. 520 3. Rola Narodowego Banku Polskiego w Europejskiej Unii Gospodarczej i Walutowej | str. 521 Rozdział IV Charakterystyka banku i działalności bankowej | str. 523 1. Bank | str. 523 1.1. Definicja banku i jego istota | str. 523 1.2. Zakres działalności banku. Monopol bankowy | str. 525 1.3. Bank krajowy a instytucja kredytowa i bank zagraniczny | str. 528 1.4. Instytucja finansowa | str. 528 1.5. Rodzaje banków | str. 529 1.6. Zasady i tryb tworzenia banków | str. 531 1.7. Ograniczenia obrotu akcjami banków | str. 536 2. Działalność bankowa | str. 539 2.1. Podejmowanie działalności bankowej przez instytucje kredytowe i banki zagraniczne na terytorium Polski | str. 539 2.1.1. Podejmowanie działalności przez instytucje kredytowe | str. 539 2.1.2. Podejmowanie działalności bankowej w Polsce przez bank zagraniczny | str. 541 2.2. Podjęcie lub zwiększenie skali działalności bankowej w wyniku transakcji restrukturyzacyjnych | str. 541 2.3. Szczególny sposób tworzenia banku krajowego przez instytucje kredytowe | str. 542 2.4. Przedstawicielstwo instytucji kredytowej lub banku zagranicznego | str. 543 Rozdział V Nadzór bankowy w Polsce | str. 545 1. Pojęcie nadzoru bankowego i jego funkcje | str. 545 2. Usytuowanie nadzoru bankowego | str. 546 3. Spór o model nadzoru nad rynkiem finansowym | str. 547 4. Podstawy prawne nadzoru finansowego w Polsce | str. 548 5. Komisja Nadzoru Finansowego | str. 550 6. Cele nadzoru bankowego | str. 551 7. Europejski System Nadzoru Bankowego | str. 554 8. Europejska Unia Bankowa | str. 557 Rozdział VI Bankowy Fundusz Gwarancyjny | str. 560 1. Zadania i organy Bankowego Funduszu Gwarancyjnego | str. 560 1.1. Zadania Bankowego Funduszu Gwarancyjnego | str. 560 1.2. Organy Bankowego Funduszu Gwarancyjnego | str. 561 2. Gwarantowanie depozytów | str. 562 2.1. Zakres podmiotowy obowiązkowego systemu gwarantowania depozytów | str. 562 2.2. Zakres przedmiotowy obowiązkowego systemu gwarantowania depozytów | str. 562 2.3. Źródła finansowania działalności gwarancyjnej | str. 566 3. Przymusowa restrukturyzacja | str. 566 Bibliografia | str. 573 Autorzy | str. 577