Postępowanie cywilne

Nowelizacje przepisów prawa postępowania cywilnego w minionych latach sprawiły, że konieczne było opracowanie ósmego wydania podręcznika. Na zmiany złożyły się przede wszystkim nowelizacje Kodeksu postępowania cywilnego oraz orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Niewątpliwie największe znaczenie miały ustawy: z dnia 10 lipca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny, ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw - która wprowadziła zmiany w zakresie postępowania rozpoznawczego i postępowania egzekucyjnego, składające się na kolejny etap informatyzacji postępowania cywilnego; z dnia 10 września 2015 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze wspieraniem polubownych metod rozwiązywania sporów - która zmodyfikowała regulacje dotyczące mediacji w sprawach cywilnych i sądownictwa polubownego. Zmiany Kodeksu postępowania cywilnego były też związane z rozwojem regulacji europejskiego prawa postępowania cywilnego i modyfikacją niektórych założeń legislacyjnych polskiego ustawodawcy co do rozwiązań służących uzupełnianiu tych regulacji w przepisach krajowych. Adresaci: Podręcznik jest przeznaczony głównie dla studentów prawa, a także innych kierunków - m.in. słuchaczy szkół biznesu i zarządzania, którzy dopiero zaczynają zgłębiać ten przedmiot. Będzie pomocny również aplikantom, a ze względu na przejrzystą strukturę może być przydatnym źródłem wiedzy dla wszystkich zainteresowanych tą dziedziną prawa.

Wykaz skrótów |15 Przedmowa do ósmego wydania |17 Przedmowa do czwartego wydania |18 Przedmowa do pierwszego wydania |21 Dział I. WIADOMOŚCI WSTĘPNE |25 Rozdział 1 Pojęcie postępowania cywilnego i sprawy cywilnej |25 Rozdział 2 Prawo procesowe cywilne. Normy procesowe |30 Rozdział 3 Funkcje postępowania cywilnego |36 Rozdział 4 Proces cywilny w rozwoju historycznym |38 Rozdział 5 Rodzaje postępowania cywilnego |42 § 1. Uwagi ogólne |42 § 2. Proces |45 § 3. Postępowanie nieprocesowe |48 § 4. Postępowanie pomocnicze |56 Rozdział 6 Stosowanie norm prawa procesowego w miejscu i w czasie |59 § 1. Zasięg terytorialny norm procesowych |59 § 2. Stosowanie norm prawa procesowego w czasie |61 Rozdział 7 Stosunki prawnoprocesowe w postępowaniu cywilnym |65 Rozdział 8 Przesłanki procesowe |70 Rozdział 9 Źródła prawa procesowego cywilnego |75 § 1. Kodeks postępowania cywilnego |75 § 2. Inne źródła prawa procesowego cywilnego |82 Rozdział 10 Judykatura i literatura polskiego prawa procesowego cywilnego |83 § 1. Judykatura sądowa w zakresie prawa procesowego cywilnego |83 § 2. Literatura polskiego prawa procesowego cywilnego |86 Dział II. ZAKRES OCHRONY PRAWNEJ W SĄDOWYM POSTĘPOWANIU CYWILNYM |99 Rozdział 11 Droga sądowa w sprawach cywilnych |99 Rozdział 12 Stosunek sądowego postępowania cywilnego do postępowania administracyjnego i postępowania sądowoadministracyjnego |107 § 1. Stosunek sądowego postępowania cywilnego do postępowania administracyjnego |107 § 2. Stosunek sądowego postępowania cywilnego do postępowania sądowoadministracyjnego |112 Rozdział 13 Stosunek postępowania cywilnego do postępowania karnego |115 § 1. Rozgraniczenie obu rodzajów postępowania. Związek sprawy cywilnej ze sprawą karną |115 § 2. Orzekanie o roszczeniach wynikających z przestępstwa |118 § 3. Wpływ wyroku i procesu karnego na postępowanie cywilne oraz wyroku i postępowania cywilnego na proces karny |119 Dział III. ZASADY NACZELNE POSTĘPOWANIA CYWILNEGO |127 Rozdział 14 Zasady naczelne wymiaru sprawiedliwości |127 § 1. Uwagi ogólne |127 § 2. Zasada sądowego wymiaru sprawiedliwości i prawo do sądu |128 § 3. Zasada rzetelnego postępowania. Prawo do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki |133 § 4. Zasada niezależności sądu i niezawisłości sędziowskiej |139 § 5. Zasada nadzoru judykacyjnego Sądu Najwyższego |142 § 6. Zasada kolegialności |142 § 7. Zasada udziału czynnika społecznego w wymiarze sprawiedliwości |143 § 8. Zasada instancyjności |144 § 9. Zasada jawności |144 Rozdział 15 Pojęcie i klasyfikacja zasad naczelnych postępowania cywilnego |145 Rozdział 16 Zasada prawdy materialnej i zakres jej funkcjonowania w polskim procesie cywilnym |148 Rozdział 17 Zasada równości stron |153 Rozdział 18 Zasada dyspozycyjności (rozporządzalności) |156 Rozdział 19 Inne naczelne zasady postępowania |163 § 1. Zasada kontradyktoryjności |163 § 2. Zasada bezpośredniości |165 § 3. Zasada ustności |168 § 4. Zasada koncentracji (skupienia) materiału procesowego |170 Dział IV. Podmioty postępowania cywilnego |175 A. Sąd |175 Rozdział 20 Organizacja i skład sądu |175 § 1. Organizacja i skład sądów w sprawach cywilnych |175 § 2. Skład organów sądowych w postępowaniu cywilnym |179 § 3. Wyłączenie osób wchodzących w skład organów sądowych |181 Rozdział 21 Właściwość sądów w sprawach cywilnych |186 § 1. Pojęcie i rodzaje właściwości |186 § 2. Właściwość ustawowa, umowna i delegacyjna |188 § 3. Badanie właściwości i skutki niewłaściwości sądu |191 Rozdział 22 Właściwość rzeczowa |194 § 1. Uwagi ogólne |194 § 2. Właściwość rzeczowa według k.p.c. |195 § 3. Obliczanie wartości przedmiotu sporu |198 Rozdział 23 Właściwość miejscowa |201 Rozdział 24 Właściwość funkcyjna |207 Rozdział 25 Referendarze sądowi |213 B. Strony i uczestnicy postępowania |216 Rozdział 26 Pojęcie stron i uczestników postępowania |216 § 1. Uwagi wstępne |216 § 2. Pojęcie strony procesowej |218 Rozdział 27 Zdolność sądowa |225 Rozdział 28 Legitymacja procesowa |232 Rozdział 29 Zdolność procesowa. Przedstawicielstwo ustawowe. Zdolność postulacyjna |239 Rozdział 30 Współuczestnictwo procesowe |246 § 1. Uwagi ogólne |246 § 2. Współuczestnictwo procesowe materialne i formalne |248 § 3. Współuczestnictwo procesowe konieczne i jednolite |250 § 4. Inne wypadki współuczestnictwa procesowego. Współuczestnictwo konkurencyjne |253 § 5. Stosunki między współuczestnikami |255 Rozdział 31 Następstwo procesowe i inne zmiany podmiotowe w procesie |258 § 1. Pojęcie i rodzaje następstwa procesowego |258 § 2. Następstwo procesowe wynikające z następstwa prawnego |260 § 3. Następstwo procesowe niewynikające z następstwa prawnego |262 Rozdział 32 Interwencja uboczna. Przypozwanie. Interwencja główna |265 § 1. Interwencja uboczna |265 § 2. Przypozwanie |271 § 3. Interwencja główna |272 Rozdział 33 Pełnomocnictwo procesowe. Zastępstwo procesowe Skarbu Państwa |274 § 1. Pełnomocnictwo procesowe |274 § 2. Zastępstwo procesowe Skarbu Państwa |281 C. Prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, rzecznik konsumentów, organizacje pozarządowe i inne podmioty |286 Rozdział 34 Udział prokuratora, Rzecznika Praw Obywatelskich, Rzecznika Praw Dziecka, rzecznika konsumentów, organizacji pozarządowych, Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, kierownika ośrodka pomocy społecznej, kierownika powiatowego centrum pomocy rodzinie i inspektora pracy w postępowaniu cywilnym |286 § 1. Udział prokuratora w postępowaniu cywilnym |286 § 2. Udział Rzecznika Praw Obywatelskich i Rzecznika Praw Dziecka w postępowaniu cywilnym |292 § 3. Udział powiatowego (miejskiego) rzecznika konsumentów w postępowaniu cywilnym |292 § 4. Udział organizacji pozarządowych w postępowaniu cywilnym |293 § 5. Udział podmiotów uprawnionych na podstawie odrębnych przepisów |295 § 6. Udział kierownika ośrodka pomocy społecznej i kierownika powiatowego centrum pomocy rodzinie w postępowaniu cywilnym |296 § 7. Udział inspektora pracy w postępowaniu cywilnym |296 § 8. Udział właściwych organów w postępowaniu cywilnym w sprawie o nieważność nabycia nieruchomości przez cudzoziemców |297 § 9. Udział Rzecznika Praw Pacjenta w postępowaniu cywilnym w sprawach dotyczących naruszenia praw pacjenta |297 Dział V. PRZEDMIOT POSTĘPOWANIA CYWILNEGO |299 Rozdział 35 Powództwo i jego rodzaje |299 § 1. Prawo do powództwa |299 § 2. Pojęcie powództwa |304 § 3. Rodzaje powództw |306 Rozdział 36 Przedmiot procesu cywilnego |311 Dział VI. CZYNNOŚCI PROCESOWE. KOSZTY POSTĘPOWANIA I USTANOWIENIE ADWOKATA LUB RADCY PRAWNEGO PRZEZ SĄD |315 Rozdział 37 Czynności procesowe |315 § 1. Charakterystyka czynności procesowych |315 § 2. Czynności procesowe sądu |317 § 3. Czynności procesowe stron i uczestników postępowania |318 § 4. Czynności procesowe prokuratora, organizacji pozarządowych i innych podmiotów działających na tych samych zasadach co prokurator |322 Rozdział 38 Pisma procesowe |324 Rozdział 39 Doręczenia |330 Rozdział 40 Posiedzenia sądowe |336 Rozdział 41 Terminy w postępowaniu cywilnym |339 § 1. Rodzaje terminów |339 § 2. Uchybienie terminowi i przywrócenie terminu |341 Rozdział 42 Koszty postępowania. Pomoc prawna z urzędu |345 § 1. Pojęcie i rodzaje kosztów postępowania |345 § 2. Zasady obowiązujące co do kosztów postępowania |351 § 3. Zabezpieczenie kosztów procesu |355 § 4. Zwolnienie od kosztów sądowych |355 § 5. Pomoc prawna z urzędu |362 Dział VII. Postępowanie w instancji |367 Rozdział 43 Wszczęcie postępowania |367 § 1. Wytoczenie powództwa |367 § 2. Skutki wytoczenia powództwa i doręczenia pozwu |374 Rozdział 44 Zawieszenie i umorzenie postępowania |377 § 1. Zawieszenie postępowania |377 § 2. Umorzenie postępowania| 381 Rozdział 45 Obrona pozwanego |385 § 1. Uwagi ogólne |385 § 2. Uznanie powództwa |386 § 3. Niepodjęcie obrony przez pozwanego |387 § 4. Zaprzeczenie i zarzuty w procesie |387 § 5. Powództwo wzajemne |391 Rozdział 46 Mediacja. Postępowanie pojednawcze. Ugoda sądowa |394 § 1. Mediacja |394 § 2. Postępowanie pojednawcze |400 § 3. Ugoda sądowa |401 Rozdział 47 Rozprawa |407 § 1. Uwagi ogólne |407 § 2. Przygotowanie rozprawy |410 § 3. Przebieg rozprawy |413 Rozdział 48 Postępowania odrębne |420 § 1. Uwagi ogólne |420 § 2. Postępowanie w sprawach małżeńskich |421 § 3. Postępowanie w sprawach ze stosunków między rodzicami a dziećmi |427 § 4. Postępowanie w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych |429 § 5. Postępowanie w sprawach o naruszenie posiadania |437 § 6. Postępowania w sprawach z zakresu ochrony konkurencji i konsumentów, w sprawach z zakresu regulacji energetyki, sprawach z zakresu regulacji telekomunikacji i poczty oraz sprawach z zakresu regulacji transportu kolejowego |438 § 7. Postępowanie nakazowe i upominawcze |442 § 8. Postępowanie uproszczone |448 § 9. Europejskie postępowania w sprawach transgranicznych |451 § 10. Elektroniczne postępowanie upominawcze |460 Rozdział 49 Dowody |465 § 1. Materiał procesowy |465 § 2. Dowód i jego przedmiot |466 Rozdział 50 Postępowanie dowodowe |473 § 1. Przebieg postępowania dowodowego |473 § 2. Zabezpieczenie dowodów |477 Rozdział 51 Środki dowodowe |479 § 1. Uwagi wstępne |479 § 2. Dowód z dokumentów |481 § 3. Dowód z zeznań świadków |487 § 4. Dowód z opinii biegłych |489 § 5. Dowód z oględzin |491 § 6. Dowód z przesłuchania stron |492 § 7. Inne środki dowodowe |494 Dział VIII. ORZECZENIA SĄDOWE |499 Rozdział 52 Zagadnienia ogólne |499 § 1. Czynności procesowe sądu o charakterze decyzyjnym |499 § 2. Wyroki. Ich rodzaje |500 Rozdział 53 Wyrok zwykły |503 § 1. Uwagi ogólne |503 § 2. Przedmiot orzekania |505 § 3. Podstawy orzekania |506 § 4. Sposób orzekania |507 Rozdział 54 Wyrok częściowy, wstępny i końcowy |509 Rozdział 55 Wyrok zaoczny |511 Rozdział 56 Nakazy zapłaty |515 Rozdział 57 Postanowienia |516 Rozdział 58 Sprostowanie, uzupełnienie i wykładnia orzeczeń |520 Rozdział 59 Prawomocność, wykonalność i skuteczność orzeczeń |523 § 1. Prawomocność orzeczeń |523 § 2. Wykonalność i skuteczność orzeczeń |528 Dział IX. ŚRODKI ZASKARŻENIA |531 Rozdział 60 Uwagi ogólne o środkach zaskarżenia |531 Rozdział 61 Apelacja |535 § 1. Kwestie ogólne |535 § 2. Zarzuty podnoszone w apelacji |538 § 3. Postępowanie apelacyjne |541 § 4. Apelacja w postępowaniu uproszczonym |544 Rozdział 62 Zażalenie |547 Rozdział 63 Skarga na orzeczenie referendarza sądowego |551 Rozdział 64 Skarga kasacyjna |553 Rozdział 65 Wznowienie postępowania |564 Rozdział 66 Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia |569 Dział X. POSTĘPOWANIE GRUPOWE |575 Rozdział 67 Postępowanie grupowe |575 Dział XI. SĄDOWNICTWO POLUBOWNE |583 Rozdział 68 Sąd polubowny |583 § 1. Uwagi ogólne |583 § 2. Zapis na sąd polubowny |586 § 3. Skład i właściwość sądu polubownego |588 § 4. Postępowanie przed sądem polubownym. Wyrok sądu polubownego |592 § 5. Skarga o uchylenie wyroku sądu polubownego |595 § 6. Uznanie i stwierdzenie wykonalności wyroku sądu polubownego lub ugody przed nim zawartej |598 Dział XII. POSTĘPOWANIE ZABEZPIECZAJĄCE |601 Rozdział 69 Postępowanie zabezpieczające |601 § 1. Cel postępowania zabezpieczającego, rodzaje i warunki dopuszczalności |601 § 2. Przebieg postępowania zabezpieczającego |605 Dział XIII. POSTĘPOWANIE EGZEKUCYJNE |609 Rozdział 70 Postępowanie egzekucyjne |609 § 1. Uwagi ogólne |609 § 2. Tytuł egzekucyjny |614 § 3. Ograniczenia egzekucji |617 § 4. Powództwa przeciwegzekucyjne |619 § 5. Rodzaje egzekucji |621 Dział XIV. MIĘDZYNARODOWE I EUROPEJSKIE PRAWO POSTĘPOWANIA CYWILNEGO |631 Rozdział 71 Zagadnienia ogólne |631 § 1. Pojęcie i źródła międzynarodowego prawa postępowania cywilnego |631 § 2. Pojęcie i źródła europejskiego prawa postępowania cywilnego |636 Rozdział 72 Jurysdykcja krajowa i władza jurysdykcyjna |640 § 1. Granice kompetencji sądów krajowych |640 § 2. Jurysdykcja krajowa |641 § 3. Immunitet sądowy i egzekucyjny |646 Rozdział 73 Uznanie i wykonanie zagranicznych orzeczeń |652 § 1. Uznanie zagranicznych orzeczeń |652 § 2. Stwierdzenie wykonalności zagranicznych orzeczeń |655 § 3. Wykonywanie zagranicznych orzeczeń bez stwierdzenia wykonalności |657 Rozdział 74 Europejskie poświadczenie spadkowe |661 Rozdział 75 Prawo pomocy w postępowaniu w sprawach cywilnych prowadzonym w państwach członkowskich Unii Europejskiej |663 Skorowidz przedmiotowy |671