Przedmiotem monografii Cezarego Święckiego jest całość tekstów wczesnośredniowiecznych w Polsce z obszaru literatury pięknej i z zakresu literatury stosowanej (użytkowej). Autor ukazał bogactwo wczesnego średniowiecza w Polsce, odsłonił mnogość rękopisów i ksiąg, prześledził zasoby bibliotek, wskazał ówczesną literaturę piękną, ale docenił też obfitość literatury stosowanej. Książka dowodzi, jak bogata i ściśle związana z Zachodem była ta najdawniejsza kultura polska. Autor skupia się na wczesnośredniowiecznej "kulturze pisma" wyłaniającej się ze świadectw mistrzów pędzla, dłuta i pióra. Pasja badawcza i pietyzm, z jakim pochyla się pisarsko nad pamiątkami wczesnośredniowiecznej sztuki polskiej, godne są nie tylko najwyższego uznania, ale też udostępnienia szerokiemu kręgowi czytelników. Przejrzysta kompozycja jest z całą pewnością niekwestionowaną zaletą książki, a dopełnieniem - koniecznym w pracy naukowej - jest indeks osób i streszczenie w języku obcym (tu: w języku niemieckim), a nade wszystko bibliografia podmiotowa (źródła rękopiśmienne i drukowane) oraz przedmiotowa (opracowania). Książka dla studentów, badaczy, nauczycieli, humanistów-pasjonatów.

Słowo wstępne 9 Piśmiennictwo X wieku 11 Dzieje książki w Polsce. Początki 13 Dyplom oblacyjny Dagome iudex 17 Komentarz do Reguły św. Benedykta i karta z Pisma Świętego 19 Najdawniejsze rocznikarstwo polskie 21 Żywot pierwszy św. Wojciecha 25 Piśmiennictwo XI wieku 29 Życie i twórczość Brunona z Kwerfurtu 31 Pasja z Tegernsee 35 Psałterz Egberta – Codex Gertrudianus 37 Kodeks Matyldy 44 Wczesnośredniowieczna biblioteka katedry w Gnieźnie 49 Ewangeliarz gnieźnieński z zapiskami iryjskimi 52 Gnieźnieńskie Missale plenarium 55 Dokument Władysława Hermana 57 Codex aureus Pultoviensis 59 Złoty kodeks gnieźnieński 63 Sakramentarz tyniecki 65 Kórnicki fragment z Willirama 68 Piśmiennictwo XII wieku 71 Biblioteka katedry poznańskiej 73 Gnieźnieńska i krakowska Collectio trium partium 76 Wykazy ksiąg w inwentarzach katedry krakowskiej 79 Benedykcjonał biskupów krakowskich 86 Homiliarze katedry krakowskiej 87 Praedicationes katedry wawelskiej 89 Krakowski rękopis Etymologii Izydora 93 Ewangeliarz emmeramski 94 Pontyfikał biskupów krakowskich 99 Galla Anonima Kronika polska 102 Epistolae canonicae Biblioteki Narodowej w Warszawie 108 Bulla Innocentego II z 1136 roku 111 List biskupa Mateusza do Bernarda z Clairvaux 113 Pieśń Bogurodzica 115 Płocka biblioteka katedralna do końca XII wieku 119 Biblia płocka biskupa Aleksandra 125 Moralia super Job papieża Grzegorza 132 O cudach św. cesarza Henryka 134 Ewangeliarz księżnej Anastazji 135 Homiliarium płockie 138 Biblia czerwińska 141 Perykopy ewangeliczne z Płocka 143 Płocki pontyfikał katedralny 145 Legenda Tempore illo 151 Rękopisy benedyktynów lubińskich 153 Rękopisy z Trzemeszna 157 Ewangeliarz kolegiaty kruszwickiej 158 Wrocławska Glossa Piotra Lombarda 161 Carmen Mauri 162 Opowieść o Walterze, Helgundzie i Wisławie 166 Collectarium cysterskie z Lądu 168 Biblioteka katedry wrocławskiej i Ordinarius Pontificalis Antiquus 171 Mistrz Wincenty i jego Kronika 173 Dodatek 179 Epigrafika 181 Kancelaria książęca i dokumenty wczesnego średniowiecza 188 Zakończenie 195 Wykaz ważniejszych rękopisów 197 Bibliografia 203 Źródła 203 Opracowania 206 Zusammenfassung 225 Indeks nazwisk 229

Koszyk

Kultura piśmienna w Polsce średniowiecznej. X-XII wiek