Gender. Perspektywa antropologiczna

Wydany w 2007 roku dwutomowy zbiór "Gender. Perspektywa antropologiczna" znacząco przyczynił się do zaistnienia problematyki płci i seksualności w polskiej etnologii i antropologii kulturowej, a także w innych naukach humanistycznych i społecznych. Dziś – prawie dwie dekady po publikacji – proponujemy nowe, rozszerzone wydanie dające wgląd w to, co wydarzyło się i zyskało na znaczeniu w badaniach płci i seksualności od 2007 roku: problematykę rasy i rasizmu, kobiecych form ekspresji, płciowych wymiarów migracji, rozwoju feminizmu w kontekście końca zimnej wojny oraz przemocy ze względu na płeć w czasie etnograficznych badań terenowych. W przeciwieństwie do wydania z 2007 roku, nowa edycja zawiera też teksty polskie. ****** Anthropological Perspectives on Gender: Continuations The 2007 two-volume collection 'Anthropological Perspectives on Gender' has been a major contribution to the emergence of gender and sexuality as topics in Polish ethnology and cultural anthropology as well as in other human and social sciences. Today – almost two decades later – we offer an extended edition that provides an insight into the new and developing subjects post-2007: the questions of race and racism, feminine forms of expression, gendered aspects of migration, post-Cold War development of feminism, and gendered violence during ethnographic fieldwork. Unlike the 2007 version, the edition also contains original Polish texts.

Renata E. Hryciuk, Agnieszka Kościańska, Wstęp 9 CZĘŚĆ I: Płeć, państwo a naród Pnina Werbner, Upolitycznione macierzyństwo i feminizacja obywatelstwa: ruchy kobiece i transformacja sfery publicznej (przełożyła Katarzyna Stańczak- -Wiślicz) 55 Victoria Ana Goddard, „Dziewica i państwo”. Płeć i polityka w Argentynie (przełożyła Renata E. Hryciuk) 81 Anne Allison, Japońskie matki i obentō. Pudełko z drugim śniadaniem jako ideologiczny aparat państwa (przełożył Adam Ostolski) 105 Eduardo P. Archetti, Style gry i męskie zalety w argentyńskim futbolu (przełożyła Renata E. Hryciuk) 129 Lesley Gill, Kształtowanie obywateli, wytwarzanie mężczyzn – armia i męskość w Boliwii (przełożyła Marta Elas) 147 CZĘŚĆ II: Płeć a rodzina, pokrewieństwo i reprodukcja Frances Pine, Góralskie wesele. Pokrewieństwo, płeć kulturowa i praca na terenach wiejskich socjalistycznej i postsocjalistycznej Polski (przełożyli Agnieszka Kościańska i Michał Petryk) 175 Jędrzej Burszta, Indywidualizm religijny a stosunek do rodzicielstwa młodych osób wierzących LGBT+ w Polsce 189 Agnieszka Kościańska, Agnieszka Kosiorowska-Le Rall, Natalia Pomian, „Kobieta powinna decydować w swoim sumieniu” – o katolickim zaangażowaniu w protesty przeciwko zakazowi aborcji w Polsce (przełożyła Agnieszka Kosiorowska-Le Rall) 206 CZĘŚĆ III: Gender, kolonializm i polityki rozwojowe Homa Hoodfar, Zasłona w ich umysłach i na naszych głowach: muzułmanki i praktyki zasłaniania (przełożyła Marta Elas) 233 Subhadra Mitra Channa, Hinduska kobieta: konstrukt i prawda w dobie globalizacji (przełożyła Marta Bierca) 262 Renata E. Hryciuk, Macierzyństwo na neoliberalne czasy. Kobiety mazahua, ubóstwo i kulturowe polityki rozwoju w centralnym Meksyku 279 CZĘŚĆ IV: Feminizm a zimna wojna Kristen Ghodsee, Kateřina Lišková, Bełkotliwi idioci czy zbrodniczy geniusze? Zimnowojenne stereotypy o kobietach, seksualności i krajach komunistycznych (przełożył Michał Petryk) 307 Agnieszka Kościańska, Agata Ignaciuk, Agata Chełstowska, Intymność po katolicku. Negocjowanie antykoncepcji w ostatnich dekadach PRL (przełożyła Agnieszka Kosiorowska-Le Rall) 321 Katarzyna Stańczak-Wiślicz, Traktorzystka – o potędze wizerunku 345 CZĘŚĆ V: Płeć a wytwarzanie rasy i etniczności Jeffrey M. Pilcher, Kto przegonił „królowe chili”? Płeć, rasa i modernizacja miasta w San Antonio w Teksasie w latach 1880–1943 (przełożyła Marta Elas) 363 Elizabeth Chin, Lalki etnicznie poprawne – gra z przemysłem rasowym (przełożył Michał Petryk) 383 Adriana N. Helbig, Komercyjny i undergroundowy hip-hop w Ukrainie (przełożył Michał Petryk) 409 Anna Safuta, „Czy Polak to znaczy gorszy?” A Ukrainka? Urasawianie migrantek z Europy Wschodniej 443 CZĘŚĆ VI: Płeć a migracja Sylwia Urbańska, Miłość, paczki ze słoikami i broń słabych. Transnarodowe praktyki jedzeniowe polskich matek-migrantek w Brukseli 465 Magda Bodzan, „Opowiedz nam swoją historię”. O uchodźczych gastrocelebrytkach w Warszawie 487 Zuzanna Augustyniak, Yilunta jako kategoria porządkująca relacje płciowe. Próba analizy zjawiska w kontekście doświadczeń etiopskich migrantów w Kairze 514 Jeanne Rey, Syreny i duchowi małżonkowie – rytuały jako technologie płci w afrykańskich zielonoświątkowych przestrzeniach transnarodowych (przełożyła Marta Elas) 535 CZĘŚĆ VII: Konstruktywizm społeczny – ciało, seksualność i upłciowione formy ekspresji Carole S. Vance, Konstruktywizm społeczny. Kłopoty z historią seksualności (przełożyła Agnieszka Kościańska) 555 Annick Prieur, Dominacja i pożądanie. Homoseksualność i konstrukcja męskości w Meksyku (przełożyła Renata E. Hryciuk) 573 Emily Martin, Jajo i plemnik. Naukowy romans (przełożyła Justyna Włodarczyk) 593 Judith Okely, Uprzywilejowane, wyćwiczone i ułożone. Szkoły z internatem dla dziewcząt (przełożyli Michał Petryk i Agnieszka Kościańska) 609 Elisa J. Sobo, Słodycz tłuszczu. Zdrowie, prokreacja i towarzyskość na jamajskiej wsi (przełożył Michał Petryk) 640 Susan Gal, Pomiędzy mową a milczeniem. O badaniach nad językiem i płcią (przełożył Michał Petryk) 660 CZĘŚĆ VIII: Metodologie: relacja władzy, płeć i seksualność w badaniach terenowych Renata E. Hryciuk, Od córki do profesjonalistki. Obserwacja uczestnicząca w antropologii: dylematy, ograniczenia i zaskoczenia na przykładzie badań terenowych w mieście Meksyk 693 Ruxandra Ana, Antropolożka tańczy w Hawanie. Ciało i seksualność w etnograficznych badaniach terenowych 714 Hanna Frejlak, Gender w badaniach z młodymi uchodźcami na Sardynii. Perspektywa autoetnograficzna 737 Jagoda Schmidt, Jak z kulturowego mężczyzny stałam się feministką? Doświadczenie przemocy słownej podczas badań w warszawskim środowisku wspinaczkowym 761 Nota bibliograficzna 779