Zespół bólowy miednicy mniejszej. Problem interdyscyplinarny

Przedmowa XI 1. Budowa narządów płciowych żeńskich – Magdalena Pisarska-Krawczyk 1 1.1. Podstawy embriologiczne 1 1.2. Zależności anatomiczne miednicy mniejszej 1 1.2.1. Budowa miednicy mniejszej 1 1.2.2. Narządy układu moczowo-płciowego 2 1.2.3. Unaczynienie i unerwienie narządów miednicy mniejszej 4 1.3. Narządy płciowe zewnętrzne 6 2. Patofizjologia bólu – Dariusz Szukiewicz 9 2.1. Definicja bólu 9 2.2. Teorie powstania wrażeń bólowych 11 2.3. Ból nocyceptywny i neuropatyczny 16 2.4. Drogi przewodzenia bólu (i czucia temperatury) 17 3. Przewlekły ból w miednicy mniejszej spowodowany obecnością zrostów wewnątrzotrzewnowych – Beata Śpiewankiewicz, Agnieszka Nalewczyńska, Jerzy Stelmachów 21 3.1. Wstęp 21 3.2. Etiologia zrostów wewnątrzotrzewnowych 21 3.3. Metody rozpoznawania zrostów wewnątrzotrzewnowych 22 3.4. Objawy 22 3.5. Patogeneza 23 3.6. Metody zapobiegania powstawaniu zrostów wewnątrzotrzewnowych 24 3.6.1. Substancje stałe 24 3.6.2. Płyny i żele 25 3.6.3. Zasady postępowania chirurgicznego 25 3.6.4. Strategia komórkowa 26 3.6.5. Kortykosteroidy 26 4. Przewlekłe bóle w miednicy mniejszej spowodowane gruczolistością – Małgorzata Reinholz-Jaskólska, Beata Śpiewankiewicz, Piotr Sobiczewski 29 4.1. Wstęp 29 4.2. Etiologia 30 4.3. Rozpoznanie 30 4.3.1. Badanie przedmiotowe 30 4.3.2. Badania markerów w surowicy 30 4.3.3. Badania obrazowe 31 4.3.4. Rozpoznanie śródoperacyjne 32 4.4. Metody leczenia 34 4.4.1. Leczenie operacyjne 34 4.4.2. Farmakoterapia 35 5. Śródmiąższowe zapalenie pęcherza moczowego jako przyczyna przewlekłych bólów miednicy – Grzegorz Panek 39 5.1. Wstęp 39 5.2. Definicja 40 5.3. Epidemiologia 40 5.4. Etiologia 40 5.5. Diagnostyka 41 5.6. Leczenie 42 5.6.1. Metody leczenia zachowawczego 42 5.6.2. Leczenie farmakologiczne dopęcherzowe 42 5.6.3. Leczenie farmakologiczne doustne 43 5.6.4. Leczenie operacyjne 44 5.7. Podsumowanie 44 6. Przyczyny koloproktologiczne przewlekłych bólów miednicy, odbytu i krocza – Małgorzata Kołodziejczak, Iwona Sudoł-Szopińska 47 6.1. Wstęp 47 6.2. Epidemiologia 48 6.3. Diagnostyka 48 6.4. Przyczyny przewlekłych zespołów bólowych miednicy, odbytu i krocza 50 6.4.1. Proktologiczne zespoły czynnościowe 51 6.4.2. Choroby zapalne 56 6.4.3. Nowotwory odbytu i odbytnicy oraz narządów sąsiednich z naciekiem na kanał odbytu, odbytnicę lub esicę 68 6.4.4. Przyczyny mechaniczne 73 6.4.5. Inne choroby 75 6.5. Podsumowanie 78 7. Chirurgiczne przyczyny bólów w obrębie miednicy – Maciej Kielar 83 7.1. Wstęp 83 7.2. Patofizjologia bólu miednicy 83 7.3. Zapalenie wyrostka robaczkowego 83 7.3.1. Objawy 84 7.3.2. Diagnostyka 84 7.3.3. Leczenie 84 7.4. Choroba uchyłkowa jelita grubego 85 7.4.1. Objawy 85 7.4.2. Diagnostyka 86 7.4.3. Leczenie 86 7.5. Ropień okołoodbytniczy 87 7.5.1. Objawy 88 7.5.2. Diagnostyka 88 7.5.3. Leczenie 88 7.6. Niedrożność jelit 89 7.6.1. Objawy 89 7.6.2. Diagnostyka 89 7.6.3. Leczenie 89 7.7. Tętniaki 90 7.7.1. Objawy 90 7.7.2. Diagnostyka i leczenie 90 7.8. Podsumowanie 90 8. Problemy ortopedyczno-urazowe dotyczące miednicy mniejszej – Kazimierz Rąpała, Piotr Walczak, Aleksandra Truszczyńska 93 8.1. Anatomia miednicy mniejszej 93 8.2. Niestabilność obręczy miednicznej 96 8.3. Zespoły bólowe kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego 99 8.3.1. Choroba dyskowa 99 8.3.2. Kręgozmyk 99 8.4. Staw krzyżowo-biodrowy 101 8.4.1. Zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa 101 8.4.2. Zagęszczające zapalenie stawu krzyżowo-biodrowego 102 8.4.3. Gruźlicze i infekcyjne zapalenie stawu krzyżowo-biodrowego . 103 8.5. Bolesne spojenie łonowe 103 8.6. Kokcygodynia 103 8.7. Zespół mięśnia gruszkowatego 105 8.8. Urazowe uszkodzenia pierścienia miednicy i złamania przezpanewkowe 106 8.8.1. Uszkodzenia pierścienia miednicy 106 8.8.2. Złamania przezpanewkowe 109 8.9. Nowotwory miednicy mniejszej 109 8.10. Podsumowanie 111 9. Bóle miednicy związane z chorobą nowotworową – Jerzy Jarosz 113 9.1. Wstęp 113 9.2. Klasyfikacja bólów 113 9.3. Farmakologiczne leczenie bólów miednicy pochodzenia nowotworowego 114 9.3.1. Leki analgetyczne 114 9.3.2. Leki adjuwantowe 117 9.4. Zabiegi o minimalnej inwazyjności 117 9.5. Neuroliza splotu podbrzusznego górnego 118 9.6. Neuroliza zwoju nieparzystego 120 10. Psychologiczne aspekty zespołu bólowego miednicy mniejszej – Andrzej Kokoszka, Włodzimierz Kokoszka 123 10.1. Wstęp 123 10.2. Przegląd definicji 123 10.3. Zwięzły przegląd badań nad skutecznością terapii zespołu bólowego miednicy mniejszej (w wąskim rozumieniu) 125 10.4. Renesans psychosomatycznego podejścia do bólów miednicznych 126 10.5. Doświadczenia psychiatryczne 127 10.6. Propozycje postępowania w bólach miednicznych 128 10.7. Podsumowanie 129 Skorowidz 133