Kodeks karny. Część szczególna. Komentarz

Prezentowana publikacja stanowi kontynuację komentarza do części ogólnej Kodeksu karnego (Warszawa 2021). Zawiera obszerną analizę przestępstw stypizowanych w przepisach części szczególnej Kodeksu z uwzględnieniem bogatego dorobku doktryny i judykatury w tym zakresie. Autorzy analizują poszerzoną wykładnię znamion poszczególnych typów czynów zabronionych, odnosząc się do problemów praktycznych, będących przedmiotem orzecznictwa sądów powszechnych i Sądu Najwyższego. W książce szczegółowo omówiono dokonane w ostatnich latach zmiany Kodeksu karnego, w tym dotyczące przestępstw przeciwko: • życiu i zdrowiu oraz wolności, wynikające z ustawy o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw; • bezpieczeństwu powszechnemu, zwłaszcza nowych czynów wiążących się ze zwalczaniem terroryzmu, z uwzględnieniem najnowszej nowelizacji z 20.04.2021 r.; • środowisku; • rodzinie i opiece, w tym nowych typów czynów związanych z nielegalną adopcją; • przeciwko ochronie informacji; • obrotowi gospodarczemu i interesom majątkowym w obrocie cywilnoprawnym, z uwzględnieniem zmian w zakresie regulacji poświęconej „praniu brudnych pieniędzy” i nowego przestępstwa zmiany wskazań drogomierza, a także rozszerzenia kryminalizacji wyzysku. Przedstawiając poszczególne regulacje, autorzy zajmują stanowisko odnośnie do kwestii budzących wątpliwości w praktyce wymiaru sprawiedliwości. Poddają również analizie nie zawsze jednolite orzecznictwo, które wpływa na interpretację obowiązujących regulacji, np. w zakresie przestępstw przeciwko obrotowi gospodarczemu. Książka przeznaczona jest przede wszystkim dla praktyków wymiaru sprawiedliwości – sędziów, prokuratorów, adwokatów, jak również innych uczestników szeroko rozumianego wymiaru sprawiedliwości. Komentarz będzie również przydatny aplikantom, a także teoretykom prawa.

Wykaz skrótów .......................................................................................................... 15 Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (część szczególna) ..................... 21 Rozdział XVI. Przestępstwa przeciwko pokojowi, ludzkości oraz przestępstwa wojenne ........... 25 Art. 117. [Wojna napastnicza] ...................................................................... 27 Art. 118. [Ludobójstwo] ............................................................................... 33 Art. 118a. [Zbrodnie przeciwko ludzkości] ...................................................... 40 Art. 119. [Dyskryminacja] ............................................................................. 49 Art. 120. [Stosowanie środków masowej zagłady] ....................................... 54 Art. 121. [Wytwarzanie, gromadzenie lub obrót zakazanymi środkami] ....... 59 Art. 122. [Niedopuszczalne sposoby lub środki walki] .................................. 65 Art. 123. [Zamach na życie lub zdrowie jeńców wojennych lub ludności cywilnej] ............................... 70 Art. 124. [Inne przestępne naruszenie prawa międzynarodowego] .............. 75 Art. 125. [Zamach na mienie lub dobra kultury] ........................................... 80 Art. 126. [Bezprawne używanie znaków] ...................................................... 85 Art. 126a. [Publiczne nawoływanie do popełnienia przestępstw z rozdziału XVI lub ich publiczne pochwalanie] ....... 89 Art. 126b. [Dopuszczenie do popełnienia przestępstw z rozdziału XVI] .......... 92 Art. 126c. [Przygotowania do przestępstw przeciwko pokojowi, ludzkości oraz przestępstw wojennych] .......... 97 Literatura ..................................................................................................................... 99 Rozdział XVII. Przestępstwa przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej ................................................ 103 Art. 127. [Zamach stanu] ............................................................................ 104 Art. 128. [Zamach na konstytucyjny organ RP] ........................................... 111 Art. 129. [Zdrada dyplomatyczna] .............................................................. 117 Art. 130. [Szpiegostwo] .............................................................................. 121 Art. 131. [Czynny żal] ................................................................................. 128 Art. 132. [Dezinformacja wywiadowcza] .................................................... 132 Art. 132a. (utracił moc) ................................................................................ 137 Art. 133. [Znieważenie Narodu lub Państwa Polskiego] .............................. 137 Art. 134. [Zamach na życie Prezydenta RP] ................................................. 140 Art. 135. [Czynna napaść lub znieważenie Prezydenta RP] ......................... 143 Art. 136. [Czynna napaść lub znieważenie przedstawiciela obcego państwa] .................................. 148 Art. 137. [Publiczne znieważenie znaku lub symbolu państwowego] ......... 154 Art. 138. [Zasada wzajemności] .................................................................. 159 Art. 139. [Przepadek przedmiotów] ............................................................ 161 Literatura ................................................................................................................... 162 Rozdział XVIII. Przestępstwa przeciwko obronności ...................................................................... 164 Art. 140. [Zamach na jednostkę Sił Zbrojnych RP] ....................................... 166 Art. 141. [Podjęcie służby w obcym wojsku] ............................................... 174 Art. 142. [Zaciąg do wojska obcego] .......................................................... 181 Art. 143. [Samouszkodzenie i inne podstępne zabiegi w celu zwolnienia od służby wojskowej] .............. 185 Art. 144. [Uchylanie się od odbywania służby wojskowej] .......................... 194 Art. 145. [Uchylanie się od pełnienia służby zastępczej] ............................. 200 Art. 146. [Dobrowolny powrót] .................................................................. 204 Art. 147. [Niezdolność do pełnienia służby] ................................................ 206 Literatura ................................................................................................................... 207 Rozdział XIX. Przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu ................................................................ 210 Art. 148. [Zabójstwo] .................................................................................. 211 Art. 149. [Zabójstwo noworodka] ............................................................... 239 Art. 150. [Zabójstwo eutanatyczne] ............................................................ 245 Art. 151. [Doprowadzenie do samobójstwa] .............................................. 251 Art. 152. [Aborcja za zgodą kobiety] .......................................................... 256 Art. 153. [Wymuszona aborcja] .................................................................. 262 Art. 154. [Śmierć kobiety jako następstwo aborcji] ..................................... 265 Art. 155. [Nieumyślne spowodowanie śmierci] ........................................... 266 Art. 156. [Ciężki uszczerbek na zdrowiu] .................................................... 271 Art. 157. [Średni i lekki uszczerbek na zdrowiu] ......................................... 282 Art. 157a. [Uszczerbek na zdrowiu dziecka poczętego] ................................ 286 Art. 158. [Bójka i pobicie] ........................................................................... 289 Art. 159. [Użycie w bójce i pobiciu niebezpiecznego narzędzia] ................. 296 Art. 160. [Narażenie człowieka na niebezpieczeństwo] .............................. 300 Art. 161. [Narażenie człowieka na zarażenie] ............................................. 310 Art. 162. [Nieudzielenie pomocy] ............................................................... 314 Literatura ................................................................................................................... 320 Rozdział XX. Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu powszechnemu ................................... 325 Art. 163. [Sprowadzenie zdarzenia powszechnie niebezpiecznego] ........... 327 Art. 164. [Sprowadzenie bezpośredniego niebezpieczeństwa zdarzenia] ... 343 Art. 165. [Sprowadzenie stanów powszechnie niebezpiecznych dla życia lub zdrowia] ................ 347 Art. 165a. [Finansowanie przestępstwa o charakterze terrorystycznym] ....... 360 Art. 166. [Zawładnięcie statkiem wodnym lub powietrznym] ..................... 369 Art. 167. [Umieszczenie na statku niebezpiecznego urządzenia lub substancji] ...................... 374 Art. 168. [Karalność przygotowania] .......................................................... 377 Art. 169. [Czynny żal] ................................................................................. 379 Art. 170. [Rozbójnictwo morskie] ............................................................... 382 Art. 171. [Wytwarzanie lub obrót substancjami niebezpiecznymi] ............. 385 Art. 172. [Przeszkadzanie akcji ratowniczej] ............................................... 392 Literatura ................................................................................................................... 395 Rozdział XXI. Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji ..................................... 402 Art. 173. [Katastrofa w komunikacji] .......................................................... 403 Art. 174. [Sprowadzenie bezpośredniego niebezpieczeństwa katastrofy] ............................. 411 Art. 175. [Przygotowanie do spowodowania katastrofy] ............................ 415 Art. 176. [Czynny żal przy sprowadzeniu katastrofy] .................................. 417 Art. 177. [Spowodowanie wypadku w komunikacji] ................................... 419 Art. 178. [Zaostrzenie karalności wobec sprawcy katastrofy lub wypadku] ........................... 433 Art. 178a. [Prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego] ................... 444 Art. 178b. [Niedostosowanie się do polecenia zatrzymania pojazdu mechanicznego] ......................... 451 Art. 179. [Dopuszczenie do ruchu niebezpiecznego pojazdu] ..................... 454 Art. 180. [Zapewnienie bezpieczeństwa ruchu pojazdów mechanicznych] . 464 Art. 180a. [Prowadzenie pojazdu po cofnięciu uprawnień] .......................... 468 Literatura ................................................................................................................... 470 Rozdział XXII. Przestępstwa przeciwko środowisku ...................................................................... 475 Art. 181. [Powodowanie zniszczeń w przyrodzie] ....................................... 478 Art. 182. [Zanieczyszczenie środowiska w znacznych rozmiarach] .............. 487 Art. 183. [Nieodpowiednie postępowanie z odpadami] ............................. 496 Art. 184. [Nieodpowiednie postępowanie z materiałem promieniotwórczym] .................................. 505 Art. 185. [Kwalifikowane typy przestępstw] ............................................... 510 Art. 186. [Brak dbałości o urządzenia ochronne] ........................................ 513 Art. 187. [Niszczenie lub uszkadzanie chronionych terenów lub obiektów] 518 Art. 188. [Działalność zagrażająca środowisku] .......................................... 522 Literatura ................................................................................................................... 525 Rozdział XXIII. Przestępstwa przeciwko wolności .......................................................................... 528 Art. 189. [Bezprawne pozbawienie wolności] ............................................. 530 Art. 189a. [Handel ludźmi] ........................................................................... 537 Art. 190. [Groźba karalna] .......................................................................... 545 Art. 190a. [Uporczywe nękanie. Kradzież tożsamości] .................................. 551 Art. 191. [Zmuszanie do określonego zachowania. Utrudnianie korzystania z lokalu mieszkalnego] ............ 560 Art. 191a. [Naruszenie intymności seksualnej] .............................................. 567 Art. 192. [Zabieg leczniczy bez wymaganej zgody] ..................................... 572 Art. 193. [Zakłócenie miru domowego] ...................................................... 576 Literatura ................................................................................................................... 581 Rozdział XXIV. Przestępstwa przeciwko wolności sumienia i wyznania ....................................... 585 Art. 194. [Dyskryminacja wyznaniowa] ....................................................... 587 Art. 195. [Złośliwe przeszkadzanie w wykonywaniu aktów religijnych] ...... 591 Art. 196. [Obraza uczuć religijnych] ............................................................ 595 Literatura ................................................................................................................... 601 Rozdział XXV. Przestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajności ................................ 604 Art. 197. [Zgwałcenie] ................................................................................ 607 Art. 198. [Seksualne wykorzystanie niepoczytalności lub bezradności] ....... 626 Art. 199. [Seksualne wykorzystanie stosunku zależności lub krytycznego położenia] ................................. 633 Art. 200. [Seksualne wykorzystanie małoletniego] ...................................... 641 Art. 200a. [Elektroniczna korupcja seksualna małoletniego] ......................... 648 Art. 200b. [Propagowanie pedofilii] .............................................................. 656 Art. 201. [Kazirodztwo] .............................................................................. 660 Art. 202. [Publiczne prezentowanie treści pornograficznych] ..................... 665 Art. 203. [Zmuszenie do uprawiania prostytucji] ........................................ 676 Art. 204. [Stręczycielstwo, sutenerstwo i kuplerstwo] ................................ 680 Art. 205. (uchylony). ................................................................................... 686 Literatura ................................................................................................................... 686 Rozdział XXVI. Przestępstwa przeciwko rodzinie i opiece ............................................................. 690 Art. 206. [Bigamia] ..................................................................................... 691 Art. 207. [Znęcanie się] ............................................................................... 695 Art. 208. [Rozpijanie małoletniego] ............................................................ 704 Art. 209. [Niealimentacja] ........................................................................... 708 Art. 210. [Porzucenie małoletniego lub osoby nieporadnej] ....................... 720 Art. 211. [Uprowadzenie małoletniego lub osoby nieporadnej] ................. 726 Art. 211a. [Nielegalna adopcja] .................................................................... 732 Literatura ................................................................................................................... 741 Rozdział XXVII. Przestępstwa przeciwko czci i nietykalności cielesnej ........................................... 745 Art. 212. [Zniesławienie] ............................................................................. 746 Art. 213. [Wyłączenie bezprawności zniesławienia] .................................... 760 Art. 214. [Zniewaga ze względu na formę zarzutu] .................................... 770 Art. 215. [Ogłoszenie wyroku w sprawach o zniesławienie] ....................... 771 Art. 216. [Zniewaga] ................................................................................... 772 Art. 217. [Nietykalność cielesna] ................................................................. 781 Art. 217a. [Naruszenie nietykalności cielesnej w związku z interwencją] ...... 787 Literatura ................................................................................................................... 790 Rozdział XXVIII. Przestępstwa przeciwko prawom osób wykonujących pracę zarobkową ........... 793 Art. 218. [Złośliwe lub uporczywe naruszanie praw pracownika] ............... 794 Art. 218a. [Naruszenie zakazu handlu w niedziele i święta] ......................... 802 Art. 219. [Niezgłoszenie osoby wykonującej pracę zarobkową do ubezpieczenia społecznego] ............ 805 Art. 220. [Narażenie życia albo zdrowia pracownika] ................................. 811 Art. 221. [Niezawiadomienie o wypadku przy pracy lub chorobie zawodowej osoby wykonującej pracę zarobkową] ..... 815 Literatura ................................................................................................................... 818 Rozdział XXIX. Przestępstwa przeciwko działalności instytucji państwowych oraz samorządu terytorialnego ............ 820 Art. 222. [Naruszenie nietykalności cielesnej funkcjonariusza] .................... 822 Art. 223. [Czynna napaść na funkcjonariusza publicznego] ........................ 828 Art. 224. [Wywieranie wpływu na czynności urzędowe] ............................. 833 Art. 224a. [Fałszywy alarm] .......................................................................... 838 Art. 224b. [Nawiązka i świadczenie pieniężne w razie skazania za fałszywy alarm] ............... 842 Art. 225. [Udaremnianie lub utrudnianie przeprowadzania kontroli w zakresie ochrony środowiska i inspekcji pracy] ...... 843 Art. 226. [Znieważenie funkcjonariusza lub konstytucyjnego organu] ........ 846 Art. 227. [Przywłaszczenie funkcji publicznej] ............................................. 851 Art. 228. [Sprzedajność pełniącego funkcję publiczną] ............................... 855 Art. 229. [Przekupstwo] .............................................................................. 870 Art. 230. [Płatna protekcja bierna] .............................................................. 879 Art. 230a. [Płatna protekcja czynna] ............................................................. 883 Art. 231. [Nadużycie uprawnień przez funkcjonariusza] ............................. 886 Art. 231a. [Ochrona prawna funkcjonariusza publicznego] .......................... 896 Art. 231b. [Obrona konieczna] ..................................................................... 898 Literatura ................................................................................................................... 903 Rozdział XXX. Przestępstwa przeciwko wymiarowi sprawiedliwości .......................................... 907 Art. 232. [Wywieranie wpływu na czynności sądu] ..................................... 907 Art. 233. [Fałszywe zeznania] ..................................................................... 911 Art. 234. [Fałszywe oskarżenie] ................................................................... 920 Art. 235. [Tworzenie fałszywych dowodów dla podjęcia ścigania o przestępstwo] ............................ 929 Art. 236. [Zatajenie dowodów niewinności osoby podejrzanej] .................. 933 Art. 237. [Złagodzona odpowiedzialność lub odstąpienie od karalności] ........................................ 938 Art. 238. [Fałszywe zawiadomienie o przestępstwie] .................................. 939 Art. 239. [Poplecznictwo] ........................................................................... 943 Art. 240. [Karalne niezawiadomienie o przestępstwie] ............................... 950 Art. 241. [Naruszenie tajemnicy postępowania przygotowawczego lub rozprawy] ..................................... 956 Art. 242. [Bezprawne samouwolnienie] ...................................................... 962 Art. 243. [Uwolnienie osoby pozbawionej wolności] .................................. 967 Art. 244. [Niestosowanie się do orzeczonych środków karnych] ................. 971 Art. 244a. [Niestosowanie się do zakazu wstępu na imprezę masową] ........ 975 Art. 244b. [Niedotrzymywanie obowiązków związanych ze środkiem zabezpieczającym] ............................. 978 Art. 245. [Przemoc wobec stron postępowania] ......................................... 980 Art. 246. [Wymuszanie zeznań przez funkcjonariusza publicznego] ........... 985 Art. 247. [Znęcanie się nad osobą pozbawioną wolności] .......................... 988 Art. 247a. [Ochrona międzynarodowych trybunałów karnych] ..................... 992 Literatura ................................................................................................................... 993 Rozdział XXXI. Przestępstwa przeciwko wyborom i referendum ................................................ 1000 Art. 248. [Naruszenia przy przebiegu wyborów] ....................................... 1001 Art. 249. [Zakłócenie przebiegu wyborów] ............................................... 1006 Art. 250. [Bezprawne naruszenie swobody głosowania] ........................... 1010 Art. 250a. [Łapownictwo wyborcze] ........................................................... 1014 Art. 251. [Naruszenie tajności głosowania] ............................................... 1018 Literatura ................................................................................................................. 1021 Rozdział XXXII. Przestępstwa przeciwko porządkowi publicznemu ............................................. 1022 Art. 252. [Wzięcie zakładnika] .................................................................. 1024 Art. 253. (uchylony). ................................................................................. 1036 Art. 254. [Czynny udział w zbiegowisku] .................................................. 1036 Art. 254a. [Zamach na urządzenia infrastruktury] ...................................... 1043 Art. 255. [Publiczne nawoływanie do popełnienia występku lub przestępstwa skarbowego] ....................... 1047 Art. 255a. [Rozpowszechnianie treści mogących ułatwić popełnienie przestępstwa o charakterze terrorystycznym] .... 1051 Art. 256. [Propagowanie faszyzmu lub innego ustroju totalitarnego] ....................... 1059 Art. 257. [Napaść z powodu ksenofobii, rasizmu lub nietolerancji religijnej] ........................ 1068 Art. 258. [Przestępczość zorganizowana. Udział w zorganizowanej grupie przestępczej] .................... 1073 Art. 259. [Dobrowolne odstąpienie od udziału w zorganizowanej grupie przestępczej] .................... 1093 Art. 259a. [Przekraczanie granicy RP w celu popełnienia przestępstwa o charakterze terrorystycznym] ........... 1096 Art. 259b. [Nadzwyczajne złagodzenie kary; warunkowe zawieszenie wykonania kary] ................ 1102 Art. 260. [Zakłócenie przebiegu zgromadzenia] ....................................... 1104 Art. 261. [Znieważenie pomnika] .............................................................. 1109 Art. 262. [Zbezczeszczenie zwłok] ............................................................ 1111 Art. 263. [Wyrób i handel bronią bez zezwolenia] .................................... 1117 Art. 264. [Nielegalne przekroczenie granicy] ............................................. 1128 Art. 264a. [Umożliwienie nielegalnego pobytu na terytorium RP] .............. 1133 Literatura ................................................................................................................. 1136 Rozdział XXXIII. Przestępstwa przeciwko ochronie informacji ...................................................... 1145 Art. 265. [Ujawnianie lub wykorzystanie informacji niejawnych] .............. 1145 Art. 266. [Ujawnianie informacji w związku z wykonywaną funkcją] ........ 1152 Art. 267. [Bezprawne uzyskanie informacji] .............................................. 1156 Art. 268. [Utrudnianie zapoznania się z informacją] ................................. 1166 Art. 268a. [Niszczenie danych informatycznych] ........................................ 1171 Art. 269. [Uszkodzenie danych informatycznych] ..................................... 1175 Art. 269a. [Zakłócenie systemu komputerowego] ...................................... 1178 Art. 269b. [Wytwarzanie programów komputerowych] ............................. 1181 Art. 269c. [Kontratyp działania w celu wykrycia błędów w zabezpieczeniach systemów informatycznych] .............. 1185 Literatura ................................................................................................................. 1186 Rozdział XXXIV. Przestępstwa przeciwko wiarygodności dokumentów ....................................... 1189 Art. 270. [Fałszerstwo materialne] ............................................................ 1190 Art. 270a. [Fałszerstwo materialne faktur] .................................................. 1200 Art. 271. [Fałszerstwo intelektualne] ........................................................ 1206 Art. 271a. [Fałszerstwo intelektualne faktur] .............................................. 1218 Art. 272. [Wyłudzenie podstępem poświadczenia nieprawdy] .................. 1221 Art. 273. [Używanie dokumentów poświadczających nieprawdę – zawierających fałszerstwo intelektualne] ......... 1225 Art. 274. [Zbycie dokumentu tożsamości] ................................................ 1227 Art. 275. [Posługiwanie się cudzym dokumentem. Wywóz za granicę] ..... 1232 Art. 276. [Niwelowanie dokumentu] ........................................................ 1237 Art. 277. [Usuwanie znaków granicznych] ................................................ 1244 Art. 277a. [Fałszerstwo faktur z kwotą należności przekraczającą 10 mln zł] .......................................................... 1249 Art. 277b. [Wysokość grzywny w razie skazania za fałszowanie faktur] ..... 1251 Art. 277c. [Nadzwyczajne złagodzenie kary lub odstąpienie od wymierzenia kary wobec sprawcy przestępstwa fałszowania faktur] .................................................................... 1252 Art. 277d. [Nadzwyczajne złagodzenie kary wobec sprawcy przestępstwa fałszowania faktur] ................. 1255 Literatura ................................................................................................................. 1257 Rozdział XXXV. Przestępstwa przeciwko mieniu ........................................................................... 1260 Art. 278. [Kradzież] ................................................................................... 1261 Art. 278a. [Kradzież szczególnie zuchwała] ................................................ 1272 Art. 279. [Kradzież z włamaniem] ............................................................. 1276 Art. 280. [Rozbój] ..................................................................................... 1281 Art. 281. [Kradzież rozbójnicza] ................................................................ 1288 Art. 282. [Wymuszenie rozbójnicze] ......................................................... 1292 Art. 283. [Wypadek mniejszej wagi] ......................................................... 1300 Art. 284. [Przywłaszczenie] ....................................................................... 1301 Art. 285. [Uruchomienie impulsów telefonicznych] .................................. 1307 Art. 286. [Oszustwo] ................................................................................. 1313 Art. 287. [Oszustwo komputerowe] .......................................................... 1327 Art. 288. [Zniszczenie mienia ruchomego] ................................................ 1333 Art. 289. [Zabór pojazdu w celu krótkotrwałego użycia] .......................... 1338 Art. 290. [Kradzież drzewa z lasu] ............................................................ 1343 Art. 291. [Paserstwo umyślne] .................................................................. 1346 Art. 292. [Paserstwo nieumyślne] ............................................................. 1346 Art. 293. [Paserstwo programu komputerowego] .................................... 1346 Art. 294. [Obostrzenie odpowiedzialności] ............................................... 1355 Art. 295. [Nadzwyczajne złagodzenie kary. Odstąpienie od ukarania] ...... 1356 Literatura ................................................................................................................. 1358 Rozdział XXXVI. Przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu i interesom majątkowym w obrocie cywilnoprawnym ........................................................... 1360 Art. 296. [Wyrządzenie szkody w obrocie gospodarczym] ........................ 1362 Art. 296a. [Łapownictwo na stanowisku kierowniczym] ............................. 1394 Art. 296b. (uchylony). ................................................................................. 1410 Art. 297. [Wyłudzenie kredytu] ................................................................. 1410 Art. 298. [Wyłudzenie odszkodowania] .................................................... 1420 Art. 299. [Pranie pieniędzy] ...................................................................... 1429 Art. 300. [Udaremnienie lub uszczuplenie zaspokojenia wierzyciela] ........ 1454 Art. 301. [Pokrzywdzenie wierzyciela] ....................................................... 1469 Art. 302. [Zaspokojenie wybranych wierzycieli. Łapownictwo w postępowaniu egzekucyjnym] ................... 1473 Art. 303. [Niwelowanie dokumentacji działalności gospodarczej] ............ 1479 Art. 304. [Wyzysk kontrahenta; żądanie od konsumenta nadmiernych świadczeń z tytułu korzystania z kapitału] ......... 1486 Art. 305. [Zakłócenie przetargu publicznego] ........................................... 1492 Art. 306. [Fałszowanie znaków identyfikacyjnych] .................................... 1497 Art. 306a. [Cofanie lub inna ingerencja we wskazania licznika przebiegu w pojeździe mechanicznym] ........... 1500 Art. 307. [Nadzwyczajne złagodzenie lub odstąpienie od wymierzenia kary] .......................................... 1503 Art. 308. [Odpowiedzialność indywidualna zarządcy] .............................. 1504 Art. 309. [Obostrzenie kary grzywny] ....................................................... 1507 Literatura ................................................................................................................. 1508 Rozdział XXXVII. Przestępstwa przeciwko obrotowi pieniędzmi i papierami wartościowymi ...... 1512 Art. 310. [Fałszowanie pieniędzy i innych środków płatniczych albo dokumentów równoznacznych] .......... 1512 Art. 311. [Oszustwo kapitałowe] .............................................................. 1524 Art. 312. [Puszczenie w obieg fałszywych pieniędzy i innych środków płatniczych, dokumentów płatniczych albo dokumentów równoważnych] ......................................................................... 1527 Art. 313. [Fałszowanie urzędowego znaku wartościowego] ..................... 1530 Art. 314. [Fałszowanie znaku urzędowego] .............................................. 1532 Art. 315. [Fałszowanie zalegalizowanego narzędzia pomiarowego lub probierczego] ................... 1535 Art. 316. [Specjalna regulacja przepadku przedmiotów] .......................... 1538 Literatura ................................................................................................................. 1540 Autorzy ................................................................................................................... 1543