Publikacja prezentuje badania dotyczące nierównej sytuacji kobiet i mężczyzn na rynku pracy i w ruchu związkowym, a dokładnie postrzegania tego problemu przez liderki i liderów wybranych segmentów ruchu związkowego. Na całość składa się sześć studiów przypadku, a więc analizy ujmowania nierówności przez liderki Sekcji Kobiet NSZZ „Solidarność” i Komisji Kobiet OPZZ oraz przez liderów branży górniczej, przemysłu lekkiego, handlu wielkopowierzchniowego i liderów reprezentujących regionalne władze dwóch reprezentatywnych central związkowych w postaci OPZZ i NSZZ „Solidarność” w województwie śląskim i łódzkim. Analizy oparto na teorii Pierre’a Bourdieu. Zgodnie z nią na działania jednostek wpływa zastana sytuacja obiektywnych nierówności płci, a także jej subiektywny odbiór. W prezentowanej publikacji przedmiotem analiz były subiektywne definicje podstawowych postrzeganych problemów pracowniczych i związkowych kobiet oraz ujmowania równości płci, przy czym szczególną uwagę poświęcono kwestiom habitusu rodzajowego i podatności na przemoc symboliczną. Jak zauważył P. Bourdieu, aby sprzeciwić się przemocy symbolicznej, trzeba ją najpierw w ogóle dostrzec, co nie jest łatwe ze względu na wrastanie w oczywistości świata praktyk społecznych. Książka zainteresuje szerokie grono odbiorców – zarówno tych poszukujących informacji na temat funkcjonowania ruchu związkowego czy analiz stosunków pracowniczych w III RP, jak i tych rozważających problemy nierówności płci.

Wprowadzenie 5 Rozdział 1 Równość płci a kobiece problemy pracownicze i związkowe w III RP 9 1.1. Gender, habitus rodzajowy i równość płci w socjologicznych badaniach pracy. Konceptualizacja pojęć i wybór perspektywy badawczej 9 1.2. Kobiety na polskim rynku pracy a równość płci. Perspektywa socjologiczna i jej aspekty teoretyczne, prawne i ekonomiczne 19 1.3. Kobiety w polskim ruchu związkowym a równość płci. Wybrane aspekty nierówności płci w stosunkach pracy 46 Rozdział 2 Kobiety w polu związkowym – kwestie metodologiczne 75 2.1. Teoretyczne ramy badań 75 2.2. Studium przypadku i problemy badawcze 80 2.3. Metody, techniki i przebieg badań 85 Rozdział 3 Struktury kobiece w NSZZ „Solidarność” i OPZZ 91 3.1. Sekcja Kobiet NSZZ „Solidarność” 91 3.1.1. SK NSZZ „Solidarność”– uwagi końcowe 148 3.2. Komisja Kobiet OPZZ 149 3.2.1. KK OPZZ – uwagi końcowe 175 3.3. Związkowe struktury kobiece – uwagi końcowe 175 Rozdział 4 Branże o wysokim i niskim stopniu feminizacji 179 4.1. Branża zmaskulinizowana – górnictwo 179 4.1.1. Branża górnicza – refleksje końcowe 222 4.2. Branże sfeminizowane – handel i przemysł lekki 224 4.2.1. Handel 224 4.2.2. Przemysł lekki 243 4.2.3. Branże sfeminizowane – uwagi końcowe 254 4.3. Liderzy w ponadzakładowych władzach związkowych 254 4.3.1. Władze związkowe – uwagi końcowe 274 Rozdział 5 Rynkowe i związkowe odmienności płci – refleksje na podstawie badań 275 5.1. Liderzy i liderki związkowe – obszary wspólnoty i odrębności 275 5.2. Kobiece struktury związkowe a inicjatywy i organizacje kobiet 289 5.3. Rynkowe i związkowe odmienności płci – uwagi końcowe 293 Zakończenie 295 Aneksy 299 Aneks 1: Dyspozycje do wywiadu swobodnego ze związkowcami 299 Aneks 2: Szczegółowe dane w zakresie proporcji płci w wyższych władzach związkowych ostatniej kadencji 303 Aneks 3: Spis treści pierwszego numeru pisma Krajowej Sekcji Kobiet NSZZ „Solidarność”pt. „Kobieta”313 Bibliografia i wykaz wykorzystanych źródeł 315 Bibliografia 315 Źródła internetowe 326 Summary 329 Резюме 331 Spis tabel 333

Koszyk

Kobiety w wybranych segmentach polskiego ruchu związkowego a równość płci