Przegląd Europejski 3/2022

Wiodącymi tematami numeru są: polityka wielokulturowości w Europie, koncepcja work-life balance, sztuczna inteligencja kontra człowiek oraz eurosceptycyzm na scenie politycznej Polski.

Czytaj cały opis

Wiodącymi tematami numeru są: polityka wielokulturowości w Europie, koncepcja work-life balance, sztuczna inteligencja kontra człowiek oraz eurosceptycyzm na scenie politycznej Polski. W artykule teoretycznym dotyczącym wielokulturowości w Europie dokonano analizy zjawiska w świetle polityki sektorowej państw wieloetnicznych. Podjęto próbę odpowiedzi na pytanie badawcze: w jaki sposób uwzględniana jest wielokulturowość w polityce publicznej państwa? W podsumowaniu czytamy, że jest ona integralną częścią polityki tylko w państwach, w których rząd aktywnie promuje i chroni prawa oraz interesy różnych grup kulturowych. Drugiemu tematowi jest poświęconych kilka artykułów. Na podstawie badań empirycznych przeprowadzonych w pięciu krajach europejskich przedstawiono ocenę rozwiązań prawnych, które ułatwiają pracownikom sektora usług publicznych godzenie życia zawodowego z prywatnym. Wskazano na rolę przepisów prawa pracy w kształtowaniu równowagi między tymi sferami (tzw. work-life balance) i określono sposoby ich realizacji, przydatność oraz potrzeby, jakie pojawiają się w zmieniającej się rzeczywistości społeczno-gospodarczej, czego dowodem są skutki pandemii COVID-19. Wnioski wskazują, że chociaż zauważalne są ułatwienia w łączeniu obowiązków zawodowych z rodzinnymi, to nadal nie wpływają one w wystarczającym stopniu na atrakcyjność pracy i nie mają charakteru innowacyjnego. Specyfika sektora publicznego utrudnia swobodny wybór rozwiązań zwiększających elastyczność zatrudnienia, a tym samym aktywujących rodziców, zwłaszcza kobiety, na rynku pracy. Tekst poświęcony sztucznej inteligencji jest próbą demistyfikacji różnic między AI a sztuczną świadomością. Dynamiczny rozwój AI stawia nowe wyzwania społeczne i wymaga szybkiego dostosowania prawa. Artykuł przedstawia też aktualny stan prawny obowiązujący w UE, a dotyczący sztucznej inteligencji. Praca poświęcona rosnącemu eurosceptycyzmowi na scenie politycznej w Polsce, z uwzględnieniem okresu sprawowania władzy przez obecną koalicję rządzącą z Prawem i Sprawiedliwością (PiS) na czele, pokazuje problem w kontekście relacji rządu z Unią Europejską (UE). Na podstawie programów politycznych PiS-u oraz wypowiedzi osób z nim związanych wskazano tendencję wzrostową nieprzychylnego nastawienia wobec UE obecnej władzy, jak również pojawiające się rozważania na temat wyjścia z UE („Polexitu”).

THEORIES AND METHODS IN EUROPEAN STUDIES Javid ASADOV • The essence and specificity of the state multiculturalism policy 9 EU LAW, INSTITUTIONS AND POLICIES Marian GORYNIA, Piotr TRĄPCZYŃSKI • Evolution of globalisation and firm internationalisation under crisis conditions – the perspective of Polish exporters amidst the COVID-19 pandemic in 2020-2021 25 Miłosz GAPSA • Monitoring the implementation and resolving disputes under the Brexit Withdrawal Agreement 41 Izabela OLEKSIEWICZ • Artificial intelligence versus human – a threat or a necessity of evolution? 55 Jowita ŚWIERCZYŃSKA • The cross-border crime and security of the movement of goods in the European Union – the role of the Border Guard of the Republic of Poland 71 HISTORY, CULTURE AND SOCIETY IN EUROPE Klaudia CYMER • The rise of Euroscepticism on the political scene in Poland – the case of the party Law and Justice 89 Grażyna SPYTEK-BANDURSKA • Assessment of legal solutions to facilitate work-life balance in the public services sector 99 Justyna MARZEC • Early warning mechanisms for global crises in non-governmental organisations 113 EUROPEAN IMPRESSIONS Anna PACZEŚNIAK • Vivisection of Britishness, or how Brexit happened – book review: Łukasz Danel (2022), Zrozumieć Brexit. Przyczyny wystąpienia Zjednoczonego Królestwa i Irlandii Północnej z Unii Europejskiej, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar, 197 pages 125 ********* TEORIA I METODOLOGIA STUDIÓW EUROPEJSKICH Javid ASADOV • Istota i specyfika państwowej polityki wielokulturowości 9 PRAWO, INSTYTUCJE I POLITYKI UNII EUROPEJSKIEJ Marian GORYNIA, Piotr TRĄPCZYŃSKI • Ewolucja globalizacji a umiędzynarodowienie przedsiębiorstwa w warunkach kryzysu – perspektywa polskich eksporterów na pandemię COVID-19 w latach 2020–2021 25 Miłosz GAPSA • Kontrolowanie stosowania i rozwiązywanie sporów z brexitowej umowy o wystąpieniu z UE 41 Izabela OLEKSIEWICZ • Sztuczna inteligencja kontra człowiek – zagrożenie czy konieczność ewolucji? 55 Jowita ŚWIERCZYŃSKA • Przestępczość transgraniczna i bezpieczeństwo ruchu towarowego w Unii Europejskiej – rola Straży Granicznej RP 71 HISTORIA, KULTURA I SPOŁECZEŃSTWO W EUROPIE Klaudia CYMER • Wzrost eurosceptycyzmu na scenie politycznej w Polsce – studium przypadku partii Prawo i Sprawiedliwość 89 Grażyna SPYTEK-BANDURSKA • Ocena rozwiązań prawnych ułatwiających godzenie życia zawodowego z prywatnym pracowników sektora usług publicznych 99 Justyna MARZEC • Mechanizmy wczesnego ostrzegania przed kryzysami globalnymi w organizacjach pozarządowych 113 IMPRESJE EUROPEJSKIE Anna PACZEŚNIAK • Vivisection of Britishness, or how Brexit happened – recenzja książki: Łukasz Danel (2022), Zrozumieć Brexit. Przyczyny wystąpienia Zjednoczonego Królestwa i Irlandii Północnej z Unii Europejskiej, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar, 197 pages 125