Między wolnością a nadzorem. Internet w zmieniającym się społeczeństwie
Internet jest powszechnie uważany za „królestwo wolności”. Częste są opinie, że w internecie można opublikować wszystko i że nikt nad tym nie panuje, że technologia ta nie pozwala na sprawowanie jakiejkolwiek kontroli nad ludźmi.
Internet jest powszechnie uważany za „królestwo wolności”. Częste są opinie, że w internecie można opublikować wszystko i że nikt nad tym nie panuje, że technologia ta nie pozwala na sprawowanie jakiejkolwiek kontroli nad ludźmi. W książce takie przekonania zostają podane w wątpliwość. Dziś internet nie tylko nie wspiera wolności, lecz wręcz na wiele sposobów ją ogranicza. Umożliwia prowadzenie inwigilacji, kontroli i nadzoru na niespotykaną dotąd skalę. Sformułowane w tej pracy tezy są udokumentowane na podstawie wielu źródeł, a także badań własnych. Książka prowokuje do refleksji i do bardziej wnikliwego spojrzenia na technologię, która stała się obecnie nieodłączną częścią naszego życia.
Książka wydaje mi się bardzo interesująca, ważna i potrzebna. Autorka podejmuje zagadnienia bardzo istotne, dziejące się na naszych oczach, a równocześnie zestawia je z klasyczną i dzisiejszą zachodnią filozofią polityczną, zajmującą się istotą władzy, demokracji, wolności, roli jednostki w dziejach i w kształtowaniu zbiorowej mentalności i struktur społecznych.
z recenzji prof. dr. hab. Janusza Muchy
Marta Juza obrała za cel swego badania bardzo aktualny temat prowokujący wiele sporów i namiętności. Zaproponowała wysokiej jakości dyskurs socjologiczny. Książka może stanowić cenną pomoc dydaktyczną dla studentów nauk społecznych: socjologii, politologii i dziennikarstwa. Kto się interesuje sieciami, komunikacją w kontekście nowych technologii, przeczyta tę wymagającą skupienia książkę i ten trud się opłaci.
z recenzji dr. hab. Kazimierza Krzysztofka
profesora Uniwersytetu Humanistycznospołecznego SWPS
Marta Juza – socjolog, adiunkt w Instytucie Filozofii i Socjologii Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie. Autorka książki o pionierach polskiego internetu oraz wielu badań i artykułów naukowych na temat społecznych aspektów internetu, mediów, nowoczesnych technologii informacyjno-komunikacyjnych oraz kultury popularnej.
Spis treści
Podziękowania 7
Wprowadzenie: od technologii wolności do instrumentu nadzoru 9
1. Społeczeństwo w procesie intensywnych zmian 17
1.1. Nowa epoka w historii ludzkości? 17
1.2. Cyfrowe techniki informacyjno-komunikacyjne we współczesnym
społeczeństwie 40
1.3. Globalizacja w aspekcie technicznym, ekonomicznym, politycznym
i kulturowym 53
1.4. Indywidualizacja, sieci społeczne, indywidualizm sieciowy 73
1.5. Wielość, nadmiar, złożoność – czy koniec społeczeństwa? 89
2. Wolność, władza i nadzór w ujęciu filozoficznym
i socjologicznym 95
2.1. Nowoczesna idea wolności 95
2.1.1. Wolność – konstytutywna idea nowoczesności 95
2.1.2. Wolność negatywna i wolność pozytywna 103
2.1.3. Pułapki wolności pozytywnej 108
2.1.4. Społeczeństwo nowoczesne a zagrożenia dla wolności 112
2.1.5. Idea wolności wypowiedzi i jej nowoczesne realizacje 119
2.1.6. Wolność i bezpieczeństwo – przeciwstawne sobie wartości? 126
2.2. Władza, kontrola społeczna i nadzór jako ograniczenia wolności 132
2.2.1. Społeczne ograniczenia wolności: kontrola społeczna
i władza 132
2.2.2. Władza jawna i władza ukryta oraz inne typy konceptualizacji
władzy 138
2.2.3. Władza a dyskurs, nadzór i dyscyplina 147
2.2.4. Przemiany roli i znaczenia władzy we współczesnym społeczeństwie 160
3. Współczesny internet między wolnością i nadzorem 165
3.1. Początki internetu – technologia wolności 165
3.2. Komercjalizacja i dalszy rozwój internetu 177
3.3. Wolność w internecie – uwarunkowania, możliwości i ograniczenia 188
3.3.1. Internet a wolność słowa: nadzieje, mity i realia 188
3.3.2. Swobodny dostęp do informacji za pośrednictwem internetu
– rzeczywistość czy niespełniona nadzieja? 210
3.3.3. Internet i wolność polityczna – ruchy obywatelskiego zaangażowania
i protestu 230
3.4. Realizacja władzy i nadzoru przy użyciu internetu 239
3.4.1. Sprawowanie władzy nad współczesnym internetem 239
3.4.2. Inwigilacja i sprawowanie nadzoru nad uczestnikami komunikacji
internetowej 249
3.4.3. Internetowy nadzór a rządomyślność, dyscyplina i „techniki
siebie” 265
4. Opinie, postawy i doświadczenia użytkowników internetu w kwestii
wolności i nadzoru w sieci – badania własne 270
4.1. Cel przeprowadzenia badań, problemy oraz hipotezy badawcze 270
4.2. Metodologia badań własnych 274
4.2.1. Metoda, technika i narzędzi badawcze 274
4.2.2. Dobór i charakterystyka próby 278
4.3. Wyniki badań 284
4.3.1. Aktywność internetowa respondentów 284
4.3.2. Opinie badanych na temat wolności wypowiedzi panującej
w internecie 289
4.3.2.1. Opinie badanych odnośnie do wolności słowa 289
4.3.2.1. Opinie badanych odnośnie do możliwości dostępu
do informacji przez internet 292
4.3.3. Postawy badanych względem nadzoru w internecie 298
4.4. Wnioski z badań 310
Podsumowanie: widzialna wolność, niewidzialny nadzór? 319
Bibliografia 329
Indeks nazwisk 351
Indeks rzeczowy 357
Nikt jeszcze nie ocenił tego tytułu. Twoja recenzja może być pierwsza.
Ten sam autor
Marta Juza
Ładowanie propozycji…
Twoja historia
Ostatnio oglądane
Ładowanie propozycji…
Między wolnością a nadzorem. Internet w zmieniającym się społeczeństwie