James Baldwin

James Baldwin, eseista i powieściopisarz, dramaturg i poeta, urodził się w 1924 roku w nowojorskim Harlemie, lecz znaczną część życia spędził w Europie, gdzie zmarł w 1987 roku. W swojej twórczości z ogromną wrażliwością i siłą przedstawiał – nieobcą mu – perspektywę wykluczonych. Jako Afroamerykanin i gej o proletariackich korzeniach piętnował nierówności rasowe oraz poruszał kwestię różnic wynikających z pochodzenia klasowego, tożsamości genderowej i orientacji seksualnej. Myśl Baldwina pozostaje niezmiennie aktualna, czego przykładami są film Raoula Pecka "Nie jestem twoim murzynem" (2016), luźno oparty na fragmentach niedokończonej książki "Remember This House", oraz ekranizacja powieści "Gdyby ulica Beale umiała mówić" (2018). Prezentowany tom stanowi kompleksowe studium twórczości Jamesa Baldwina. Daje polskiemu czytelnikowi możliwość poznania jednego z najciekawszych i najbardziej kontrowersyjnych pisarzy XX wieku na tle szerszego obrazu literatury amerykańskiej. Autorzy tekstów piszą o wszystkich najważniejszych powieściach Baldwina, esejach, opowiadaniach, poezji i wystąpieniach medialnych. Pokazują żywotne znaczenie jego twórczości zarówno w epoce ruchu praw obywatelskich, jak i u progu XXI wieku, w czasach ruchu Black Lives Matter. ****** The book is devoted to the works of James Baldwin, one of the most compelling writers of the twentieth century. The authors examine his most important contributions – including novels, essays, short stories, poetry, and media appearances – in the wider context of American history. They demonstrate the lasting importance of his oeuvre, which was central to the Civil Rights Movement and continues to be relevant at the dawn of the twenty-first century and the Black Lives Matter era.

Anna Pochmara Wstęp Wieczny powrót Jamesa Baldwina 7 Magdalena J. Zaborowska (przeł. Joanna Moczyńska) Na spotkanie Jamesa Baldwina 23 Jacek Partyka Głoś to na górze: „głębiej w ból” 37 Marek Paryż Powiedz mi, jak dawno odszedł pociąg: od pucybuta do celebryty albo nicowany Bildungsroman 61 Marta Figlerowicz (przeł. Joanna Moczyńska) Mój Giovanni, czyli o pokoju Giovanniego i mniejszych afektach 79 Julia Fiedorczuk Ulotne utopie Innego kraju 95 Magdalena J. Zaborowska (przeł. Joanna Moczyńska) Ulice Harlemu umieją mówić, czyli o pochodzeniu afektywnych zaburzeń charakteryzacji w dziełach Jamesa Baldwina 111 Anna Pochmara Whisky z mlekiem i heroina: bebop i blues Sonny’ego 149 Anna Pochmara Czarne spojrzenie na patologie białej męskości: „Na spotkanie człowieka” 169 Justyna Wierzchowska „Nie jestem twoim murzynem”: krytyka przedstawienia relacji rasowych w filmie Zgadnij, kto przyjdzie na obiad 195 Dominika Ferens Afektywny i emocjonalny potencjał Następnym razem pożar 223 Kamil Chrzczonowicz James Baldwin w telewizji 249 Joanna Ziarkowska Ty też chciałeś być Johnem Waynem? Niepokojące związki indiańsko-afroamerykańskie i westerny, czyli James Baldwin o rasizmie w Nie jestem twoim murzynem Raoula Pecka 267 Joanna Chojnowska Młody człowiek: eksperymentalny utwór prozy dziecięcej 285 Łukasz Muniowski A Lover’s Question: James Baldwin i praktyka hip-hopu 301 Joanna Mąkowska, Marta Werbanowska „Staggerlee rozmyśla”: czytanie poezji Baldwina w czasach ruchu Black Lives Matter 317