Poza rusofobią i rusofilią?

Prezentowana monografia to specyficzna kontynuacja refleksji badawczej zapoczątkowanej książką Między rusofobią a rusofilią. Postawy, poglądy i realizacje w literaturze polskiej od XIX do XXI wieku (Gdańsk 2016). Kontynuacja , ponieważ uwaga wielu autorów, jak w poprzedniej publikacji, skoncentrowana została na analizie artystycznych formuł ujawniania się postaw polskich wobec Rosji. Specyficzna, gdyż szkice podporządkowane zostały namysłowi: czy (i jak) możliwe było (jest) polskie pisanie o Rosji bez wpadania w którąkolwiek ze skrajności: rusofobię i, znacznie rzadziej, rusofilię? [...] Autorzy prezentowanych szkiców podjęli wysiłek odnalezienia takich twórców, w których podejściu trudno się doszukać znaczących nastawień apriorycznych: symptomów rusofobii bądź rusofilii, idiosynkrazji bądź adoracji. (Ze Wstępu).

Spis treści WPROWADZENIE 5 Magdalena Dąbrowska O „Dodatkach” do Rysu historycznego literatury rosyjskiej Nikołaja Grecza w opracowaniu Samuela Bogumiła Lindego 7 Piotr Głuszkowski Patriota czy zaprzaniec. O rusofobii w polskiej kulturze na przykładzie Tadeusza Bułharyna 23 Sławomir Rzepczyński Norwid, Rosja i dyskurs polityczny polskiego romantyzmu 35 Adrianna Adamek-Świechowska „Miłość tworzy prawa, włada państwami, urządza miasta…”. Henryk Sienkiewicz w poszukiwaniu „zatajonej Rosji” 45 Wojciech Gruchała Dobrzy Rosjanie – Żeromski wobec liberalnej inteligencji rosyjskiej 61 Zbigniew Kaźmierczyk Władysław Jabłonowski a wileńska szkoła myślenia o Rosji 75 Joanna Artwińska Od rusofobii do ,,próby zrozumienia”. Rosja w Moich wspomnieniach generała Józefa Dowbora‑Muśnickiego 95 Aleksandra Skrzypczyk Portrety „ludzi radzieckich” w polskiej poezji socrealistycznej 107 Katarzyna Pańczyk‑Kozłowska Dwie postawy wobec Rosji sowieckiej w niepublikowanych opowiadaniach Witolda Olszewskiego 119 Krystian Maciej Tomala „Był styczeń rok czterdziesty piąty…” – słodko‑gorzki smak wyzwolenia i matczyny „uśmiech przez łzy” w utworach Tadeusza Różewicza poświęconych końcowi wojny 137 Ewa Pogonowska Pamięć i narracja. O wspomnieniach z lat studiów w Rosji stalinowskiej 151 Ольга Цивкач Станислав Винценз – польский писатель «вне русофобии» 179 Piotr Mitzner Ekstremiści. Polacy i NTS 191 Tadeusz Sucharski Wychowany w wolności „od murów, ograniczeń i przesądów”, czyli Bronisława Młynarskiego doświadczenia Rosji 199 Bernadetta Żynis Ani rusofil, ani rusofob – o konflikcie Miłosza i Herberta 217 Tomasz Tomasik Barbarzyńcy w ogrodzie. Zbigniewa Herberta doświadczenie Rosji 229 Elżbieta Mikiciuk Filoksenia, czyli obraz ruskiego prawosławia w Mistrzu niewidzialnej strony Andrzeja Turczyńskiego 245 Ewelina Iwańska Wilkowa Rosja w świetle stereotypów 269 Mirosława Korczyńska‑Piasecka Czy zesłany na Sybir skazany jest na antyrosyjskość? Uwagi na marginesie wspomnień z katorgi Szymona Tokarzewskiego 285 Joanna Jastrzębska Geografia polska. Mapy Syberii w najnowszej polskiej literaturze 299 Bibliografia 327 Indeks nazwisk 349