Autorzy artykułów poszukują odpowiedzi na pytania: „Czym jest, bywała lub może być filologia?”, „Kim jest filolog i czym się zajmuje?”, „Jak uzasadnia i jak legitymizuje to, co robi?” z rozmaitych dopełniających się perspektyw: historii dyscypliny i jej dziejów najnowszych, klasycznych tekstów filozofii i ostatnich praktyk literaturoznawstwa, osobistego umiłowania słów i odpowiedzialności za wspólny świat. Prowadzą namysł tyle metanaukowy, ile tożsamościowy, wynikający z potrzeby odpowiedzi na pytanie o rolę humanisty dzisiaj. Spośród wielu nazw określających jego specyficzną aktywność wybierają filologię. Zamiast rozważań o kryzysie refleksji humanistycznej czytelnik znajdzie w tej książce raczej polemiczny i krytyczny dialog z humanistyką polską i światową, rodzaj komentarza do niej, filologicznego właśnie. The autors of the articles look for the answers to the questions of “What is philology? What it used to be or could be?”, “Who is a philologist and what do they do?”, “How does a philologist justify and legitimise what they do?” from various complementary perspectives: the history of the discipline and its modern developments, classic texts of philosophy and the most recent literary studies practices, a personal love for words and a sense of responsibility for the shared world. These considerations are as much meta-scientific as they are identity-based, arising from the need to answer the question about the role of the contemporary scholar of the humanities.

Artur Hellich, Jan Potkański Wprowadzenie 7 I. FILOLOGIA JAKO POSTAWA BADAWCZA Łukasz Żurek Filologia: problemy definicyjne (od Baudouina do de Mana) 17 Jakub Skurtys Praktykowanie filologii, wytwarzanie obecności: w stronę materialistycznego odzyskiwania humanistyki 43 Katarzyna Szkaradnik Interpretować świat czy go zmieniać? O możliwych pożytkach z filologii dla życia 66 Joanna Soćko Miłość do słów w czasach mowy nienawiści. Trzy opowieści 84 Jarosław Woźniak Filologia – ekologia. Linie połączeń 101 Maciej Adamski Problemy filologiczne w historii wiedzy (o literaturze) 121 II. PODMIOTOWOŚĆ FILOLOGA Artur Hellich Ryszarda Nycza język modernizmu 141 Jan Potkański Charyzmatyczna odnowa humanistyki 160 Antoni Zając W trzecim języku liczby pojedynczej. Agaty Bielik-Robson i Adama Lipszyca mesjańskie filozofie filologii 178 Zbigniew Jazienicki Praktyki „mniejszościowej” historii literatury w Żmucie Jarosława Marka Rymkiewicza 200 Zbigniew Jazienicki, Jan Potkański, Tomasz Jędrzejewski Dyskusja o książce Literatura w warszawskiej prasie kulturalnej pogranicza oświecenia i romantyzmu 217 III. PRZEDMIOTY FILOLOGII Helena Markowska-Fulara „Zwrot archiwalny” w literaturoznawstwie polskim – teoria, praktyka, perspektywy 243 Paulina Chorzewska Miejsce filologii w czytaniu poezji cybernetycznej na przykładzie recepcji twórczości Łukasza Podgórniego 255 Sylwia Borowska-Kazimiruk Filologia filmoznawstwa Karola Irzykowskiego 269 Dominik Antonik Przeciw autonomii. Pisarze-celebryci i próba rewizji illusio literatury 286 Ewelina Woźniak-Wrzesińska Literaturoznawca? Językoznawca? Niefilolog? O tożsamości dzisiejszego filologa – pytania i wątpliwości 309

Koszyk

Filozofia filologii