Lwowska krytyka literacka 1894-1914

Książka zawiera m.in. analizę nieznanych tekstów krytycznych Stanisława Womeli i Tadeusza Sobolewskiego, funkcjonujących dotąd niemal wyłącznie w legendzie. Prezentuje także nowe materiały z Archiwum Ostapa Ortwina i proponuje galicyjską interpretację strategii krytycznej Karola Irzykowskiego. Krytyka literacka odegrała niezwykle ważną rolę w kształtowaniu oblicza lwowskiego modernizmu (1894-1914) jako awangarda intelektualna nowoczesności. Duże znaczenie w kształtowaniu koncepcji krytyki literackiej miała działalność i poglądy Kazimierza Twardowskiego. ********* Lviv literary criticism 1894-1914. Trends and Problems Literary criticism played an extremely important role in shaping the face of Lviv modernism (1894-1914) as an intellectual avant-garde of modernity. The book includes, among others, analysis of unknown critical texts by Stanisław Womela and Tadeusz Sobolewski. It also presents new materials from the Ostap Ortwin Archive and offers a Galician interpretation of Karol Irzykowski's critical strategy.

Wprowadzenie 7 1. Lwów nie każdemu zdrów? 30 2. O wyższości genialnej twórczości nad rzeczywistością. Leon Winiarski 40 3. Krytycy w Czytelni Akademickiej 44 4. Słowacki i my. „Młodość” 1899 53 5. Lwowska Forpoczta? Wiedeński odczyt Ostapa Ortwina z 1896 o starej i młodej literaturze polskiej 64 6. „Impertynencja ateistyczna”. Galicyjska droga Irzykowskiego do literatury 81 7. „Wydobyć się ponad swoją chwilę”. Walka i ruch jako założenia krytyki Stanisława Womeli 101 7.1. Indywidualność i rzeczywistość 108 7.2. Źródło i funkcja 110 7.3. Przeciw jednostronności symbolizmu i dekadentyzmu 117 7.4. Przeciw abstrakcyjnemu absolutowi i Kasprowiczowi 123 7.5. Przeciw szablonowi i Staffowi 126 7.6. Literatura modernizmu w krytyce Womeli 128 7.7. Womela o malarstwie 131 7.7.1. Stosunek do Stanisława Witkiewicza 133 7.8. Przeciw mimetyzmowi 136 7.9. „Był książką żywą” 140 8. Sztuka wobec rzeczywistości. Ortwin – Womela – Witwicki 142 9. Ekspresja i abstrakcja. Ostap Ortwin 151 9.1. Pseudonim 152 9.2. Fatalizm i prometeizm 159 9.3. Prometeizm – istota modernizmu 162 9.4. Indywidualne – społeczne 165 9.5. Tragedia – dramat – mit 175 9.6. Liryka 195 9.7. Krytyka literacka 201 9.7.1. Kazimierz Twardowski 208 9.7.2. Marksizm 210 9.8. Konkluzje 211 10. Czy krytyka Ortwina powstała pod „niekoniecznie świadomymi auspicjami” Stanisława Brzozowskiego? 226 11. „Alokucje prosto w serce wymierzone”. Publicystyka Ortwina 245 11.1. Ze Lwowa (1902) 245 11.2. „Małpie Zwierciadło” (1903) 254 11.3. Ostap Ortwin kontra Zygmunt Wasilewski (1905) 265 11.4. „Głos” lwowski (1907) 266 11.5. Kwestie polsko-żydowskie. „Jedność” (1912) 272 11.6. Z zapisków niedoszłego Jewreja. Rozmyślania nad stanem kwestii żydowskiej (podczas i po inwazji rosyjskiej) z 1914/1915 roku 274 11.7. Ortwin i polskość 277 12. Tadeusz Sobolewski – od estetycznego eskapizmu do życia jako dzieła sztuki 282 12.1. Kryterium indywidualności twórczej: Kasprowicz i Miriam 284 12.2. Kryterium języka i stylu 286 12.3. Kryterium oddziaływania 289 12.4. Ideał typu łacińskiego 292 12.5. Dyskusja z Witkiewiczem o krytyce 294 12.6. Rasa i psychika narodowa 298 12.7. Sztuka – wzór dla życia 300 Ku wzruszeniu filozoficznemu. Podsumowanie 302 Lwowska krytyka wobec modelu personalistycznego 306 Podziękowania 312 Bibliografia 313 Spis skrótów 321 Indeks osobowy 322