Apokryficzność i ekfrastyczność jako komplementarne poetyki intertekstualne

We wszystkich przywołanych w książce tekstach da się zaobserwował podstawową łączącą je kwestię (można ją dostrzec także w innych utworach mierzących się z kanonem): każdy z nich dotyczy szeroko pojmowanej utraty „niewinnego spojrzenia” na wizualne pre-teksty, sposoby myślenia, których są wytworami, kanoniczne interpretacje, a także na idealizowanie i fetyszyzowanie samych obrazów, ich twórców oraz bohaterów. Apokryficzne prze-pisywanie dzieł sztuki – co jedynie pozornie oczywiste – ułatwia postrzeganie ich jako przedmiotów nie tylko estetycznych, ale także (a może nawet przede wszystkim) jako przedmiotów nacechowanych etycznie. Z Zakończenia

Wstęp 11 Wprowadzenie 15 Apokryficzność 17 1. Od „hermeneutycznego wymiaru” do „dywersyjnego potencjału apokryfu” 24 2. Refokalizacja jako strategia apokryficznego prze-pisywania 26 3. Apokryficzność — rekapitulacja 35 Ekfrastyczność 37 1. Dywersyjny potencjał ekfrazy 45 2. Ekfrastyczność i apokryficzność: rozwijanie „zalążka narracyjnego impulsu” 50 3. „Prawdziwa wersja wydarzeń” — prozopopeja i refokalizacja w tekstach ekfrastycznych 60 4. „Uwspółcześniona mentalność” w apokryficznych tekstach ekfrastycznych 68 Apokryficzność i ekfrastyczność: komplementarności 73 1. Ekfrastyczne apokryfy 74 2. Apokryficzne ekfrazy 75 Intertekstualność 78 Rozdział I: Refokalizacja w apokryficznych ekfrazach i ekfrastycznych apokryfach, czyli od narcystycznej identyfikacji do zdystansowanej uważności 83 Lekcja anatomii według Jacka Dehnela 90 Lekcja anatomii według Jacka Kaczmarskiego 95 Lekcja anatomii według Niny Siegal 101 Lekcja anatomii według W.G. Sebalda 111 Rozdział II: W świecie obrazu 121 Jak się opowiada o „obrazie nie-do-powiedzenia” — Kobieta w oknie Joyce Carol Oates 125 Przypowieść o ślepcach, czyli punkt widzenia niewidzących — o Upadku ślepców Gerta Hofmanna 141 1. „Odzyskana” perspektywa ślepców 142 2. Malarz w perspektywie ślepców i ślepcy w perspektywie Malarza 155 Różne formy ekfrastyczności w apokryficznej powieści biograficznej o malarzu (na przykładzie Saturna. Czarnych obrazów z życia mężczyzn z rodziny Goya) 162 1. Saturn… jako ekfrastyczny apokryf — suplement do biografii Francisca Goi 163 2. Apokryficzne ekfrazy w ramach ekfrastycznego apokryfu — ekfrazy inkrustacyjne i apokryficzne dopełnienia ekfraz 169 3. Pinturas negras — apokryficzność czternastu autonomicznych ekfraz 177 Rozdział III: Między światami 197 Betty de Rothschild opowiada o historii o Portrecie Pierre’a Assouline’a 201 Arystoteles zastanawia się nad dziejami o Namaluj to Josepha Hellera 211 Rozdział IV: Spoza świata obrazu 231 Jacek Dehnel, czyli „zawodowy apokryfista” 233 Nieekfrastyczne apokryfy z wizualnym pre-tekstem, czyli bezpieczna nieświadomość 237 Ekfrazy z apokryficznym dopełnieniem (Romantycy, Nieznany miniaturzysta francuski, ok. 1360 r., Na szyję świętej Katarzyny księżniczki egipskiej malowanej przez malarza van Eycka oraz Pierwszy plan) 247 Apokryficzne ekfrazy (Fotoplastikon) 262 Zakończenie 281 Aneksy 293 Spis reprodukcji obrazów 295 Indeks osób 300 Bibliografia 311 Nota bibliograficzna 338 Podziękowania 339 Summary 340