Światowit. Volume LX

Tematem przewodnim kolejnego tomu rocznika ŚWIATOWIT jest zagadnienie identyfikacji elit w szeroko pojętym świecie średniowiecza. Kształtowanie się społeczeństw w warunkach systemu feudalnego sprzyjało tworzeniu się elit wyróżniających się na tle populacji pozycją, prestiżem i statusem majątkowym. Przedstawiciele tych grup brali udział w tworzeniu idei, dzięki czemu mieli wpływ na rozwój całego społeczeństwa. Ich specjalny status mogły określać m.in.: pochodzenie i uwarunkowania kulturowe, dieta, asortyment używanych dóbr, a nader często – także miejsce i forma pochówku. Artykuły zawarte w tomie podejmują zagadnienia związane z możliwościami identyfikacji osób o szczególnej pozycji społecznej oraz sposobów wyrażania ich statusu w świetle źródeł archeologicznych, z uwzględnieniem interdyscyplinarnych perspektyw badawczych. Tom stanowi pokłosie konferencji Przeszłość ma przyszłość, organizowanej przez Wydział Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego, na której zaprezentowano różnorodne ujęcia tytułowego problemu. Otwiera go wspomnienie o Profesorze Jerzym Kruppé, który niewątpliwie należał do elity archeologów. Publikacja na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 3.0 PL (CC BY 3.0 PL) (pełna treść wzorca dostępna pod adresem: http://creativecommons.org/licenses/by/3.0/pl/legalcode).

Michał Starski WSPOMNIENIE O PROFESORZE JERZYM KRUPPÉ 9 Michał Starski IN MEMORIAM OF PROFESSOR JERZY KRUPPÉ 13 Christoph Jahn WHEN BALTS MET VIKINGS AT THE CURONIAN LAGOON. STRATEGIES OF SOCIAL REPRESENTATION AT THE VIKING-AGE CEMETERY AT LINKUHNEN 17 Mikalai Plavinski CHAMBER-LIKE GRAVES IN THE WEST OF THE POLATSK PRINCIPALITY. POSSIBILITIES OF INTERPRETATION IN THE CONTEXT OF EASTERN EUROPEAN ANTIQUITIES 33 Ludwika Jończyk, Karol Żołędziowski ELITE BURDEN. TOTENKRONE-TYPE NECKLACES FROM THE ‘MOSIĘŻYSKO’ CEMETERY IN SZURPIŁY 59 Marek Florek WEALTH OF INHABITANTS OF SANDOMIERZ AND NEIGHBOURING SETTLEMENTS IN THE 11TH–12TH CENTURIES IN THE LIGHT OF CEMETERY MATERIALS 77 Małgorzata Grupa, Tomasz Kozłowski SELECTED DETERMINANTS OF SOCIAL POSITION AND ELITISM IN ARCHAEOLOGICAL STUDIES OF THE EARLY MIDDLE AGES 87 Rytis Jonaitis, Irma Kaplūnaitė THE MEDIAEVAL CEMETERY AT 6 BOKŠTO ST. – THE ORTHODOX COMMUNITY’S SOCIAL ARENA IN VILNIUS 97 Marek Florek STEĆAK TOMBSTONES AS A SOURCE FOR RESEARCH ON MEDIAEVAL BOSNIAN ELITES 113 Bogusz Wasik CASTLES IN THE TEUTONIC ORDER STATE IN PRUSSIA AS MEDIUM OF IDEOLOGY AND MANIFESTATION OF POWER 133 Artur Boguszewicz ON IDENTIFYING CHIVALRIC CULTURE. AN OUTLINE OF RESEARCH ISSUE 157 Marcin Majewski GRAPEN LUTTICK UND GRODT. PRODUCTION AND USE OF BRONZE THREELEGGED CAULDRONS, OR GRAPENS, IN THE BALTIC SEA REGION IN THE LATE MIDDLE AGES AND EARLY MODERN TIMES – EXAMPLE OF WESTERN POMERANIA 171 Beata Jurkiewicz NORTH OR SOUTH? NEW FINDS OF FIREDOGS FROM WESTERN MAZOVIA IN CONTEXT, WITH A CATALOGUE OF ALL POLISH FIREDOG FINDS 193