Jednym z ważniejszych przejawów obecności historii w przestrzeni publicznej jest turystyka kulturowa, która przeżywa dzisiaj widoczny renesans. Oprócz tradycyjnych form aktywności bardzo popularne stały się w ostatnich latach choćby spacery miejskie, które pozwalają odkrywać tajemnice swojej okolicy. Coraz więcej ludzi interesuje się własnym otoczeniem i jego historią, nie tylko lokalną, lecz także regionalną.
Przedstawiamy publikację na temat wykorzystania historii i dziedzictwa w turystyce kulturowej. Autor – wykładowca akademicki, a równocześnie wieloletni organizator turystyki – oprócz ukazania podstawowych aspektów teoretycznych: zakresu pojęcia i obszaru działań turystyki kulturowej, jej roli w popularyzacji dziedzictwa narodowego i rozwijaniu tożsamości historycznej czy znaczenia w promocji miejscowości i regionów, zapoznaje czytelnika z różnymi formami aktywności, typowymi atrakcjami i sposobami organizacji imprez turystycznych. Książka zawiera wiele praktycznych wskazówek oraz przykłady dobrych praktyk, dzięki czemu pomoże każdemu organizatorowi rozwinąć skrzydła i jak najpełniej wykorzystać potencjał historyczny danego miejsca lub rejonu.
Książka jest poradnikiem eksperckim dla osób związanych zawodowo z turystyką, może być też podręcznikiem pomocniczym dla studentów kierunków historycznych i pokrewnych (m.in. popularyzacja historii, historia w przestrzeni publicznej, turystyka historyczna, animacja kultury, muzealnictwo), a także doskonałym kompendium dla amatorów historii, np. rekonstruktorów, jak i czynnych pracowników instytucji kultury.
Seria HISTORIA W DZIAŁANIU ma odkryć przed czytelnikiem najnowsze trendy w popularyzacji historii i dziedzictwa narodowego, pokazać nowoczesne formy przekazu, które najlepiej docierają w dzisiejszych czasach do szerokiego grona odbiorców, a także zaprezentować konkretne przykłady działalności, którą można się zainspirować. Będzie przedstawiać różnorodne obszary działania historii w przestrzeni publicznej, a w związku z tym różne aspekty pracy historyka czy animatora kultury. Przekona nas, że historia nie jest martwą i nudną przeszłością, lecz żyje nadal w naszym otoczeniu, także tym najbliższym. HISTORIA W DZIAŁANIU jest również praktycznym poradnikiem, jak najskuteczniej realizować nowoczesną promocję dziedzictwa narodowego.
WPROWADZENIE 9
ROZDZIAŁ 1 11
Czym jest turystyka kulturowa? 11
1.1. Turystyka kulturowa jako rodzaj turystyki ze specyficzną grupą atrakcji 11
1.2. Turystyka kulturowa jasko forma uczestnictwa w kulturze 26
1.3. Turystyka kulturowa jako instrument dystrybucji dziedzictwa 33
1.4. Doświadczenie „swojego” i „obcego” budujące tożsamość i otwartość 39
ROZDZIAŁ 2 45
Jak turystyka kulturowa współtworzy identyfikację narodową i regionalną 45
2.1. Szlaki dziedzictwa 45
2.2. Centra interpretacji dziedzictwa i historii oraz ekomuzea 50
Studium przypadku: Centrum interpretacji dziedzictwa Brama
Poznania ICHOT jako organizator spotkania z dziedzictwem i przeszłością 55
2.3. Propozycje turystycznych gier tematycznych 57
2.4. Eventy żywej historii 60
2.5. Turyści we własnym mieście? 62
Studium przypadku: „Nowy” Szlak Piastowski 64
ROZDZIAŁ 3 71
Turystyka kulturowa w edukacji historycznej 71
3.1. Edukacyjne funkcje turystyki kulturowej 73
3.2. Atrakcyjny kontekst i warunki doświadczania i nauki poza szkołą 75
3.3. Doświadczenie na miejscu akcji 79
3.4.Edukacja po szkole 81
3.5. Narracja z pierwszej ręki 83
3.6. Własne i zapożyczone metody edukacji historycznej w turystyce 85
3.7. Przykłady nowoczesnych metod edukacji historycznej w turystyce 89
Studium przypadku: Przykład zwiedzania fabularyzowanego.
Czarownica z Freiburga (Die Hexe von Frieburg) 98
ROZDZIAŁ 4 99
Produkty i programy turystyki kulturowej: od spaceru do wyprawy 99
4.1. Spacer historyczny 99
4.2. Trasa tematyczna 103
4.3. Warsztat tematyczny lub kreatywny 107
4.4. Pakiet lokalny 109
4.5. Pobyt przeżyciowy i kreatywny 112
4.6. Inscenizacja jako moduł zorganizowanej turystyki 114
4.7.Wycieczka krok po kroku 119
Studium przypadku: Schwarzwald Tourismus – oferta warsztatów kreatywnych dla turystów 2016 122
ROZDZIAŁ 5 127
Jakie zasoby i walory historii eksploatuje turystyka kulturowa? 127
5.1. Miejsca wydarzeń 127
5.2. Procesy historyczne 129
5.3. Dokumenty historii 130
5.4. Idee i pomysły oraz ich losy 134
5.5. Teksty kultury 138
5.6. Biografie wybitnych ludzi 142
5.7. Dzieje grup i społeczności 144
5.8. Historia zwykłych ludzi 150
Studium przypadku: Pakiet Wycieczka „Solidarność” jako forma edukacyjnego wykorzystania miejsc i dokumentów historii 153
ROZDZIAŁ 6 155
Odmiany turystyki ukierunkowanej na historię i dziedzictwo 155
6.1. Podstawy typologii form turystyki kulturowej 155
6.2. Turystyka dziedzictwa kulturowego 158
6.3. Turystyka historyczna i turystyka żywej historii 166
6.4. Turystyka archeologiczna (archeoturystyka) 171
6.5. Turystyka miejska 174
6.6. Regionalna turystyka kulturowa 176
6.7. Turystyka etniczna do korzeni (roots tourism) 179
6.8. Podróże tematyczne (z wątkiem historycznym) 182
6.9. Kulturowa turystyka militarna 187
Studium przypadku: XVII Festiwal Słowian i Wikingów, program 2016 192
ROZDZIAŁ 7 195
Organizatorzy i wykonawcy 195
7.1. Organizatorzy turystyki 195
7.2. Gospodarze zasobów i walorów 198
7.3. Samorządy i ich agendy 205
7.4. Organizatorzy eventów 207
7.5. Samodzielni interpretatorzy 209
7.6. Nauczyciele 215
7.7. Twórcy i pasjonaci 216
7.8.Pozostali 217
Studium przypadku: Jak powstaje wycieczka kulturowa 218
ROZDZIAŁ 8 223
Obiekty i miejsca związane z historią jako walory i atrakcje turystyczne 223
8.1. Autentyczność jako magnes turystyczny 223
8.2. Fenomen atrakcji turystycznej 231
8.3. Udostępnianie atrakcji 238
8.4. Atrakcja jako przestrzeń współpracy 243
8.5. Obiekt, miejsce i przestrzeń jako pole konfliktów 251
Studium przypadku: Muzeum (nie) chce turystów 260
ROZDZIAŁ 9 263
Zagospodarowanie miejsc i kolekcji na potrzeby turystyki 263
9.1. Misja i ochrona a turystyka 263
9.2. Wymagania podstawowe 268
9.3. Współczesne standardy obsługi turystów 272
9.4. Problematyka interpretacji i narracji 274
9.5. Zagospodarowanie miejsc historycznych na potrzeby turystyki 284
Studium przypadku: Oferta turystyczna Twierdzy Bourtange (Holandia) 298
ROZDZIAŁ 10 303
Współpraca gospodarzy z turystyką i turystami 303
10.1. Kształtowanie wzajemnych relacji partnerów 303
10.2. Oferta własna atrakcji a potrzeby organizatorów turystyki 308
10.3. Proponowane modele współdziałania 313
10.4. Promocja obiektów i jej adresaci 321
10.5. Prawne ramy organizowania TKHD 326
Studium przypadku: Porozumienie między obiektem, samorządem i szlakiem o dostępności i obsłudze turystów 332
ZAKOŃCZENIE 337
Przyszłość edukacji historycznej w turystyce – prognozy i wnioski dla interesariuszy 337
BIBLIOGRAFIA 347
INDEKS RZECZOWY 361
SPIS SCHEMATÓW TABLIC I ILUSTRACJI 377
-14%