Mowy akademickie

Książka jest pierwszym zbiorczym wprowadzeniem do analizy gatunków wypowiedzi, które towarzyszą życiu akademickiemu, począwszy od założenia uniwersytetów. Wstępne spojrzenie historyczne ukazuje mowy uniwersyteckie w średniowieczu i renesansie. Dalej skupiono się na mowach pochwalnych, charakterystycznych dla pierwszej połowy XIX stulecia. Etap drugiej połowy XIX wieku i wiek XX jest zobrazowany funkcjonowaniem różnych gatunków honorujących oraz upamiętniających. Mowy przedstawiono na szerokim tle kulturowym, akcentując konwencje i rytuały, które stoją za ich strukturą i wyznacznikami językowo-socjokulturowymi. ****** Academic Speeches. The Origin and Modern Functioning The book is the first collective introduction to the analysis of genres of expression which have accompanied academic life since the foundation of universities. The introductory historical overview shows university speeches in the Middle Ages and the Renaissance. Then, the author focuses on praise speeches, characteristic of the first half of the 19th century. The second half of the 19th century and the 20th century are illustrated by various honouring and commemorating genres. The speeches are presented against a broad cultural background, emphasizing the conventions and rituals that stand behind their structure and sociocultural – linguistic determinants.

Rozdział I. Założenia pracy 7 Mowa akademicka jako gatunek wypowiedzi 7 Stylistyka i genologia jako narzędzia interpretacyjne 10 Tekst mówiony versus tekst pisany 13 Kontekst kulturowy 15 Materiał źródłowy 20 Rozdział II. Mowy akademickie w Polsce w średniowieczu i renesansie – krótka charakterystyka 23 Rozdział III. Mowy w pierwszej połowie XIX wieku – w kręgu Towarzystwa Przyjaciół Nauk 31 Powstanie i działalność towarzystwa 31 Biografie pochwalne – wzory i ich realizacje 33 Przykłady biografii pochwalnych wygłoszonych w Towarzystwie Przyjaciół Nauk 35 Styl mów powstałych w kręgu Towarzystwa Przyjaciół Nauk 44 Rozdział IV. Mowy akademickie od drugiej połowy XIX wieku do dziś 49 Kontekst życiowy mów honorujących 49 Jubileusze naukowe 53 Laudacje naukowe 66 Formy upamiętniania 79 Nekrologi naukowe 79 Wspomnienia 85 Rozdział V. Wykłady w kontekście innych mów akademickich 91 Wykład jako jednostka dydaktyczna 91 Dydaktyka a literatura 96 Uniwersyteckie przemówienia okolicznościowe 107 Rozdział VI. Podsumowanie 123 Aneks Adam Mickiewicz, Do Joachima Lelewela z okoliczności rozpoczęcia kursu Historii Powszechnej w Uniwersytecie Wileńskim, dnia 6 stycznia 1822 roku 126 Teksty źródłowe 139 Opracowania 143 Streszczenie 153 Indeks osób 157