Monografia odpowiada na pytanie o rolę języka w wyrażaniu, poznawaniu i przeżywaniu uczuć wstydu i dumy jako elementów sytuacji emocjonalnej. Tworzy modele rozumienia tych przeżyć (na podstawie danych słownikowych i korpusowych), a następnie koncentruje się na poszukiwaniu odpowiedzi na pytania dotyczące motywacji badań nad językową konceptualizacją uczuć, oraz prezentuje ustalenia specjalistów (zwłaszcza psychologów) na temat właściwości, wartościowania i typologii przeżyć samoświadomościowych, konfrontując tę wiedzę z ustaleniami badaczy różnych języków. ****** Shame and Pride. Volume 1. Broad Overwiev and Contrasts in the Research on Self-awereness Experiences in Polish Language The monograph explores the role of language in expressing, recognising and experiencing the feelings of shame and pride as elements of emotional situation. It develops models for understanding such experiences (on the basis of lexical corpora), focuses on providing answers to questions concerning the research on language conceptualisation of feelings and presents the findings of professionals (especially psychologists) about the features, valuation and typology od self-awareness experiences, confronting this knowledge with the results of the research on various languages.

Tom I. Generalia i kontrasty I. Wprowadzenie 9 1. Słowo wstępu 9 2. Dlaczego WSTYD i DUMA? 15 3. Podstawy metodologiczne badań 17 4. Zakres pracy 38 II. Składniki sytuacji emocjonalnej w językowej konceptualizacji przeżyć samoświadomościowych – szkic z perspektywy polonistycznej 40 1. Wprowadzenie 40 2. Składniki sytuacji emocjonalnej w językowej konceptualizacji przeżyć samoświadomościowych 42 3. Modele poznawcze wstydu i dumy w świetle refleksji samoświadomościowej 78 III. Kluczowe problemy w badaniach nad językową konceptualizacją przeżyć emocjonalnych 82 1. Wprowadzenie 82 2. Motywacja badań nad językową konceptualizacją przeżyć emocjonalnych 83 3. Źródła informacji o językowej konceptualizacji przeżyć emocjonalnych 97 4. Zakres i natura obiektu badań nad językową konceptualizacją przeżyć emocjonalnych 113 5. Wnioski 164 IV. Językoznawcze spojrzenie na eksperckie rozumienie przeżyć w rodzaju wstydu i dumy w wybranych pracach psychologicznych, filozoficznych i socjologicznych 167 1. Wprowadzenie 167 2. Miejsce wstydu i dumy wśród innych emocji (w świetle badań różnych dyscyplin) 170 2.1. Emocje podstawowe, naturalne czy wtórne, nabyte? 170 2.2. Jakie ogólne kategorie uczuć uznaje się za pokrewne przeżyciom samoświadomościowym? 176 3. Problem wartościowania przeżyć samoświadomościowych – wielość punktów widzenia, ambiwalencja ocen 185 3.1. Wartościowanie przeżyć w rodzaju wstydu 186 3.2. Wartościowanie przeżyć w rodzaju dumy 193 4. Typologie przeżyć w rodzaju wstydu i dumy w kontekście badań psychologicznych, filozoficznych i socjologicznych – na tle badań językoznawczych 199 4.1. Typy przeżyć w rodzaju wstydu 199 4.2. Typy przeżyć w rodzaju dumy 210 5. Podsumowanie 214 V. Zakończenie: Między słowami a przeżyciami, czyli o roli języka w komunikowaniu, doświadczaniu i poznawaniu uczuć 220 Bibliografia 234 Spis rysunków i tabel 270 Wykaz skrótów i symboli 272 Indeks pojęć, leksemów i związków wyrazowych. Przeżycia samoświadomościowe oraz inne stany, procesy i cechy psychiczne 276 Indeks nazwisk 299 Summary 306

Koszyk

Wstyd i duma. Tom 1