Klasyczny język japoński należy dzisiaj do języków martwych, w użyciu pozostawał prawdopodobnie od III wieku n.e. aż do 1. połowy XIX wieku. We współczesnej japońszczyźnie określany jest mianem bungo, czyli dosłownie "języka literackiego". Zarówno pod względem leksykalnym, morfologicznym, jak i fonetycznym klasyczny język japoński jest dosyć niejednorodny, ponieważ kształtował się i podlegał zmianom na przestrzeni kolejnych epok historycznych. Prezentowana książka jest pierwszym na polskim rynku wydawniczym opracowaniem na poziomie akademickim najważniejszych zagadnień z dziedziny gramatyki klasycznego języka japońskiego. Przedstawiony w niej materiał gramatyczny oparty został na programie gramatyki starojapońskiej nauczanej w szkołach japońskich, a materiał językowy, omówiony w formie przykładów, ilustrujących konkretne konstrukcje gramatyczne, zaczerpnięto z oryginalnych utworów literackich. Podręcznik składa się z 6 rozdziałów, prezentujących poszczególne zagadnienia gramatyczne i leksykalne uporządkowane według części mowy. Całość dopełnia słownik najważniejszych terminów gramatycznych oraz tabele odmian koniugacyjnych. Podręcznik adresowany m.in. do studentów japonistyki, którzy mają podstawową wiedzę leksykalno-gramatyczną w zakresie współczesnego języka japońskiego. Książka otrzymała wyróżnienie w konkursie ACADEMIA 2014 dla najlepszej publikacji akademickiej i naukowej. The academic textbook of classical Japanese grammar, based on the Old Japanese grammar program taught in Japanese schools, presented through examples illustrating the specific grammatical structures. The exercises are based on the original literary works. The addition to the book is a dictionary of the most important grammatical terms as well as conjugation tables.

Wstęp 9 Uwagi redakcyjne 11 Rozdział 1 Klasyczny język japoński – wprowadzenie 13 1.1. Klasyczny język japoński 14 1.1.1. Przykłady użycia klasycznego języka japońskiego we współczesnej japońszczyźnie 17 1.1.2. Style prozy w klasycznym języku japońskim 24 1.2. Różnice pomiędzy współczesnym a klasycznym językiem japońskim 30 1.3. Klasyfikacja części mowy w klasycznym języku japońskim 33 1.4. Składnia klasycznego języka japońskiego 36 1.5. System ortograficzny klasycznego języka japońskiego 44 1.5.1. Pieśń Iroha 45 1.5.2. Zasady odczytywania wyrazów zapisanych klasycznym systemem ortograficznym 46 1.6. Wyjściowe postaci kei w koniugacjach wyrazów z grupy yōgen 50 1.7. Ćwiczenia 52 Rozdział 2 Wyrazy koniugowane yōgen 55 2.1. Wyrazy koniugowane yōgen, czyli czasowniki, przymiotniki i czasowniki przymiotne 56 2.2. Koniugacje czasowników 59 2.2.1. Koniugacje czasowników regularnych 59 2.2.2. Koniugacje czasowników nieregularnych 64 2.2.3. Upodobnienia fonetyczne czasowników 67 2.3. Koniugacje przymiotników 70 2.4. Koniugacje czasowników przymiotnych 74 2.5. Upodobnienia fonetyczne przymiotników i czasowników przymiotnych 77 2.6. Prefiksy i sufiksy słowotwórcze łączące się z wyrazami z grupy yōgen 79 2.7. Ćwiczenia: koniugacje czasowników, przymiotników i czasowników przymiotnych 88 Rozdział 3 Słowa posiłkowe jodōshi 93 3.1. Słowa posiłkowe jodōshi – typologia 94 3.2. Formy negacji 95 3.3. Formy trybu oznajmującego 100 3.4. Ćwiczenia: negacja i tryb oznajmujący 102 3.5. Formy czasu przeszłego 104 3.6. Formy trybu dokonanego 106 3.7. Ćwiczenia: formy czasu przeszłego i trybu dokonanego 112 3.8. Formy trybu przypuszczającego 115 3.9. Ćwiczenia: formy trybu przypuszczającego 127 3.10. Forma trybu przypuszczającego i mowy zależnej 131 3.11. Formy wolitywne 132 3.12. Forma porównawcza 135 3.13. Formy strony biernej (passivum) 137 3.14. Formy strony sprawczej (causativum) 139 3.15. Informacje uzupełniające 141 3.16. Ćwiczenia: formy mowy zależnej, wolitywne, forma porównawcza, passivum i causativum 145 3.17. Słowa posiłkowe używane w epoce Nara 148 3.18. Słowa posiłkowe używane od epoki Muromachi 151 3.19. Upodobnienia fonetyczne słów posiłkowych jodōshi 154 3.20. Ćwiczenia powtórzeniowe: słowa posiłkowe 156 Rozdział 4 Język honoryfikatywny keigo 161 4.1. Kategoria honoryfikatywności w klasycznym języku japońskim 162 4.2. Leksykalne i gramatyczne wykładniki honoryfikatywności 163 4.2.1. Język aprecjatywny sonkeigo 163 4.2.2. Język modestywny kenjōgo 173 4.2.3. Język grzeczny teineigo 178 4.3. Zestawienie wykładników leksykalnych kategorii keigo wybranych czasowników 180 4.4. Informacje uzupełniające 181 4.5. Ćwiczenia: kategoria keigo 188 Rozdział 5 Nominalne części mowy taigen 191 5.1. Klasyfikacja nominalnych części mowy 192 5.2. Rzeczownik 193 5.3. Zaimek 201 5.4. Liczebnik 205 5.5. Ćwiczenia: rzeczowniki, zaimki i liczebniki 209 Rozdział 6 Wyrazy określające i nieokreślające oraz partykuły 211 6.1. Klasyfikacja wyrazów określających, nieokreślających i partykuł 212 6.2. Słowa atrybutywne 214 6.3. Przysłówek 217 6.4. Ćwiczenia: słowa atrybutywne i przysłówki 224 6.5. Spójnik 226 6.6. Wykrzyknik 229 6.7. Ćwiczenia: spójniki i wykrzykniki 232 6.8. Partykuły 233 6.8.1. Partykuły przypadków 233 6.8.2. Partykuły spójnikowe 238 6.8.3. Partykuły rekcyjne 243 6.8.4. Ćwiczenia: partykuły przypadków, spójnikowe i rekcyjne 247 6.8.5. Partykuły finalne 249 6.8.6. Partykuły przysłówkowe 252 6.8.7. Partykuły emfatyczne 255 6.9. Ćwiczenia: partykuły finalne, przysłówkowe i emfatyczne 257 Bibliografia 259 Wykaz skrótów tytułów cytowanych utworów literackich 261 Słownik japońskich terminów gramatycznych 263 Aneks – tabele gramatyczne 269 1. Koniugacje słów yōgen 270 2. Słowa posiłkowe jodōshi – informacje podstawowe 271 3. Koniugacje słów posiłkowych jodōshi 272 4. Połączenia słów posiłkowych i partykuł z wyjściowymi postaciami kei 273 5. Porównanie form i konstrukcji kłopotliwych 274 Indeks wybranych terminów gramatycznych 281