Prawo ochrony środowiska w procesie inwestycyjno-budowlanym

Zachowanie wymogów związanych z ochroną środowiska to coraz ważniejszy element procesu inwestycyjnego. Skomplikowane przepisy normujące tę dziedzinę oraz różna praktyka ich stosowania przez organy administracji i sądy powodują trudności w realizacji inwestycji. Walorem książki jest w tym kontekście połączenie wątków teoretycznych z zagadnieniami występującymi w praktyce. Każda część została przygotowana z wykorzystaniem dorobku doktryny prawa ochrony środowiska oraz istotnych orzeczeń sądów administracyjnych. Pozwoliło to na przedstawienie w jak najszerszym zakresie problemów praktycznych występujących w indywidualnych stanach faktycznych. W publikacji zostały omówione m.in. takie zagadnienia, jak: informacje o środowisku, ocena oddziaływania na środowisko, planowanie przestrzenne, ochrona: wód, gruntów rolnych i leśnych, powietrza i przyrody, hałas i pola elektromagnetyczne, pozwolenia emisyjne, obszar ograniczonego użytkowania, opłaty za korzystanie ze środowiska, odpowiedzialność w prawie ochrony środowiska. Adresaci: Publikacja przeznaczona jest przede wszystkim dla osób i podmiotów uczestniczących w procesach inwestycyjnych - zarówno inwestorów, jak i urzędników. Praktyczne rozwiązania pojawiających się problemów prawnych będą również pomocne sędziom, adwokatom i radcom prawnym uczestniczącym w postępowaniach sądowych. Monografia może też stanowić materiał dydaktyczny dla studentów kierunków prawa, administracji i ochrony środowiska.

Wykaz skrótów | str. 11 Wstęp | str. 15 Rozdział 1 Podstawowe pojęcia i zasady ochrony środowiska | str. 17 1.1. Realizacja zasad prewencji, przezorności i zanieczyszczający płaci w procesie inwestycyjnym | str. 17 1.2. Powszechne a zwykłe korzystanie ze środowiska - znaczenie dla procesu inwestycyjnego | str. 20 1.3. Zakres pojęcia "podmiot korzystający ze środowiska" | str. 22 1.4. Instalacja i zakład jako przedmiot obowiązków związanych z ochroną środowiska | str. 25 1.5. Zasady ochrony środowiska w zagospodarowaniu przestrzennym i przy realizacji ochrony środowiska | str. 28 Rozdział 2 Informacje o środowisku | str. 32 2.1. Informacja o środowisku a informacja publiczna | str. 32 2.2. Kiedy i w jakiej formie należy odmówić udostępnienia dokumentów zawierających informacje o środowisku? | str. 35 2.3. Dostęp do danych o środowisku dotyczących informacji przestrzennych | str. 38 Rozdział 3 Ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko | str. 42 3.1. Udostępnianie dokumentów dotyczących oceny strategicznej i przedsięwzięć podczas oceny oddziaływania na środowisko | str. 42 3.2. Jak prawidłowo zapewnić udział społeczeństwa podczas oceny oddziaływania na środowisko? | str. 45 3.3. Problemy proceduralne w postępowaniu dotyczącym wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach | str. 49 3.4. Ustalanie stron w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach | str. 52 3.5. Jak prawidłowo doręczyć decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach w trybie art. 49 k.p.a.? | str. 56 3.6. Ponowne przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko | str. 59 3.7. Transgraniczna ocena oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia planowanego do realizacji na terenie Polski | str. 62 Rozdział 4 Planowanie przestrzenne | str. 66 4.1. Znaczenie opracowania ekofizjograficznego i procedura jego sporządzania ..... 66 4.2. Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy - zakres ustaleń związanych z ochroną środowiska | str. 69 4.3. Zakres ustaleń w zakresie ochrony środowiska w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego | str. 71 4.4. Znaczenie rysunku planu miejscowego dla ustaleń w zakresie ochrony środowiska | str. 76 4.5. Uwzględnianie form ochrony przyrody w treści studium uwarunkowań i planu miejscowego | str. 80 4.6. Uwzględnianie ograniczeń związanych z ochroną przed powodzią przy tworzeniu studium uwarunkowań i planów miejscowych | str. 83 4.7. Przypisywanie terenów do dopuszczalnych poziomów hałasu w planie miejscowym | str. 87 4.8. Wyznaczanie w studium uwarunkowań i planie miejscowym lokalizacji urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii | str. 89 4.9. Dopuszczalność wprowadzania ograniczeń w zagospodarowaniu terenu w planie miejscowym - z uwagi na ochronę środowiska | str. 92 4.10. Dopuszczalność wprowadzania do tekstu planu miejscowego obowiązków proceduralnych w zakresie ochrony środowiska | str. 96 4.11. Uzgadnianie i opiniowanie studium uwarunkowań i planu miejscowego w zakresie wymogów ochrony środowiska | str. 99 4.12. Strategiczna ocena oddziaływania na środowisko dla studium uwarunkowań i planu miejscowego - etap do sporządzenia prognozy oddziaływania na środowisko | str. 102 4.13. Strategiczna ocena oddziaływania na środowisko dla studium uwarunkowań i planu miejscowego - etap po sporządzeniu prognozy oddziaływania na środowisko oraz udział społeczeństwa | str. 108 4.14. Możliwość kwestionowania studium uwarunkowań i planu miejscowego z uwagi na ochronę środowiska | str. 111 Rozdział 5 | str. Proces inwestycyjno-budowlany | str. 115 5.1. Ochrona środowiska a decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego | str. 115 5.2. Decyzja o warunkach zabudowy a ochrona środowiska | str. 118 5.3. Lokalizacja urządzeń wytwarzających energię ze źródeł odnawialnych wobec wymogu "dobrego sąsiedztwa" | str. 122 5.4. Proceduralne uwarunkowania ochrony środowiska przy wydawaniu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu | str. 124 5.5. Ochrona środowiska w procesie budowlanym | str. 127 Rozdział 6 Ochrona wód | str. 135 6.1. Procedura wydawania pozwolenia wodnoprawnego | str. 135 6.2. Procedura wydawania pozwoleń wodnoprawnych - ustalanie stron postępowania | str. 138 6.3. Procedura uzyskiwania pozwolenia wodnoprawnego - operat wodnoprawny | str. 141 6.4. Ochrona ujęć wody i zbiorników wód śródlądowych | str. 144 6.5. Ograniczenia w inwestowaniu wynikające z ochrony przeciwpowodziowej | str. 147 6.6. Ocena oddziaływania na środowisko a ochrona wód | str. 151 Rozdział 7 Ochrona gruntów rolnych i leśnych | str. 154 7.1. Zmiana przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne | str. 154 7.2. Dopuszczalne inwestowanie na gruntach rolnych i leśnych bez zmiany przeznaczenia | str. 158 7.3. Wyłączanie gruntów z produkcji rolniczej i leśnej | str. 162 7.4. Plany gospodarowania na gruntach położonych w obszarach ograniczonego użytkowania | str. 166 7.5. Obowiązek okresowego badania poziomu skażenia gleb i roślin w obszarach ograniczonego użytkowania oraz na gruntach zdewastowanych i zdegradowanych | str. 169 Rozdział 8 Ochrona powietrza | str. 172 8.1. Ochrona powietrza - informacje wprowadzające o instrumentach prawnych | str. 172 8.2. Przesłanki i tryb wydawania decyzji zobowiązującej do wykonywania pomiarów substancji w powietrzu | str. 175 8.3. Program ochrony powietrza | str. 177 8.4. Program ochrony powietrza - aspekty proceduralne | str. 180 8.5. Obowiązek uzyskania pozwolenia emisyjnego na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza | str. 183 8.6. Plan działań krótkoterminowych - przygotowanie i skutki | str. 185 Rozdział 9 Ochrona przyrody | str. 189 9.1. Obszarowe formy ochrony przyrody - park narodowy i rezerwat przyrody | str. 18 9.2. Ograniczenia związane z utworzeniem parku krajobrazowego i obszaru chronionego krajobrazu | str. 193 9.3. Znaczenie otuliny form ochrony przyrody i planów ochrony dla działalności inwestycyjnej | str. 198 9.4. Indywidualne formy ochrony przyrody | str. 202 9.5. Ochrona gatunków chronionych w działalności inwestycyjnej | str. 205 9.6. Obowiązek uzyskania zgody na usunięcie drzew i krzewów | str. 208 9.7. Procedura wydawania zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów | str. 211 9.8. Opłaty za usunięcie drzew lub krzewów | str. 214 9.9. Kary administracyjne z tytułu zniszczenia zieleni | str. 218 9.10. Odmienne zasady usuwania drzew lub krzewów wynikające ze specustaw | str. 221 9.11. Działalność inwestycyjna na obszarach Natura 2000 - dopuszczalny zakres | str. 223 9.12. Ocena oddziaływania na obszar Natura 2000 | str. 228 9.13. Przesłanki i tryb nałożenia kompensacji przyrodniczej | str. 232 Rozdział 10 Hałas i pola elektromagnetyczne | str. 235 10.1. Ustalanie w trybie art. 115 p.o.ś., czy teren podlega ochronie przed hałasem w braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego | str. 235 10.2. Przesłanki wydania decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu i jej konsekwencje dla inwestora | str. 237 10.3. Uchwalenie programu ochrony środowiska przed hałasem - skutki dla inwestora | str. 241 10.4. Ochrona przed polami elektromagnetycznymi | str. 243 Rozdział 11 Pozwolenia emisyjne | str. 247 11.1. Przesłanki wydania pozwolenia zintegrowanego | str. 247 11.2. Konsekwencje prawne naruszenia warunków pozwolenia zintegrowanego | str. 250 11.3. Konsekwencje prowadzenia instalacji bez wymaganego pozwolenia emisyjnego | str. 253 11.4. Znaczenie standardów emisyjnych dla procesu inwestycyjnego | str. 256 11.5. Wydawanie pozwoleń emisyjnych - zagadnienia proceduralne | str. 259 11.6. Kiedy organ może odmówić wydania pozwolenia emisyjnego? | str. 262 11.7. Ustanawianie zabezpieczenia roszczeń z tytułu wystąpienia negatywnych skutków w środowisku oraz szkód w środowisku w ustawie o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie | str. 264 11.8. Zgłoszenie organowi ochrony środowiska instalacji, która nie wymaga pozwolenia na emisję | str. 266 11.9. Decyzja w sprawie nałożenia obowiązków prowadzenia pomiarów albo ich przedkładania | str. 269 Rozdział 12 Obszar ograniczonego użytkowania | str. 273 12.1. Tworzenie obszarów ograniczonego użytkowania | str. 273 12.2. Roszczenie wypłaty odszkodowania lub wykupu nieruchomości związane z utworzeniem obszaru ograniczonego użytkowania | str. 276 Rozdział 13 Opłaty za korzystanie ze środowiska | str. 280 13.1. Opłata za wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza | str. 280 13.2. Opłata za wprowadzanie ścieków do wód lub ziemi | str. 284 13.3. Opłata podwyższona za korzystanie ze środowiska | str. 286 13.4. Opłata za pobór wód | str. 290 Rozdział 14 Odpowiedzialność w prawie ochrony środowiska | str. 294 14.1. Ustalenie właściwego reżimu odpowiedzialności za negatywne oddziaływanie na środowisko | str. 294 14.2. Odpowiedzialność za negatywne oddziaływanie na środowisko na podstawie art. 362 p.o.ś. | str. 297 14.3. Ustalanie kręgu stron w postępowaniu o wydanie decyzji naprawczej na podstawie art. 362 p.o.ś. | str. 300 14.4. Odpowiedzialność za negatywne oddziaływanie na środowisko na podstawie art. 363 p.o.ś. | str. 303 14.5. Kiedy organ może nałożyć obowiązek wykonania przeglądu ekologicznego? | str. 306 14.6. Odpowiedzialność urzędnika w przypadku wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa | str. 309 14.7. Odpowiedzialność urzędnika w przypadku niewydania decyzji w ustawowym czasie | str. 313 Bibliografia | str. 317 Orzecznictwo | str. 319