Wywiad-rzeka z profesorem Henrykiem Woźniakowskim, światowej sławy specjalistą i niekwestionowanym autorytetem w zakresie matematyki obliczeniowej, znanym w świecie naukowym jako współtwórca i autor wielu podstawowych twierdzeń teorii analitycznej złożoności obliczeniowej (information-based complexity, IBC) oraz badacz podatności zadań obliczeniowych zależnych od bardzo wielu zmiennych, którym zwykle towarzyszy tzw. klątwa wymiaru.
W rozmowie z B. Kacewiczem i L. Plaskotą Profesor odpowiada na pytania dotyczące jego poglądów na matematykę i życie ze szczególnym uwzględnieniem okresu „Solidarności” i przemian ustrojowych lat 80. i początku lat 90. ubiegłego wieku, w których brał czynny udział. Profesor Woźniakowski jest absolwentem i od 1969 roku nieprzerwanie pracownikiem Uniwersytetu Warszawskiego oraz profesorem (obecnie emerytowanym) Uniwersytetu Columbia w Nowym Jorku.
Publikacja ukazuje się również w języku angielskim w formie e-booka.
To, co mnie interesuje, to badanie trudności obliczeniowych przy numerycznym rozwiązywaniu problemów ciągłych. […] złożoność obliczeniowa zadań ciągłych jest działem analizy, który ma swoje odmiany w zależności od przyjętych założeń. Jednak zawsze istotne jest, aby badać złożoność obliczeniową zadań, które pochodzą z zastosowań. W szczególności od dwudziestu paru lat zajmuję się zadaniami wielowymiarowymi. Zadania te charakteryzują się występowaniem bardzo wielu zmiennych, co sprawia, że często są bardzo trudne obliczeniowo, albo – jak obrazowo mówimy – podlegają „klątwie wymiaru”.
*********
On Mathematics, Complexity and Life. An Interview with Henryk Woźniakowski by Bolesław Kacewicz and Leszek Plaskota
An extended interview with Professor Henryk Woźniakowski, a specialist in computational mathematics, co-author and author of many fundamental information-based complexity (IBC) theorems and researcher in tractability of multivariate problems. Professor Woźniakowski answers the questions concerning mathematics and life with particular emphasis on the period of “Solidarity” and the political changes of the 80s and early 90s of the last century, in which he took an active part.
*********
Prof. dr hab. Henryk Woźniakowski (ur. 1946) – polski matematyk, członek-korespondent Polskiej Akademii Nauk. W 1969 roku ukończył studia matematyczne na Uniwersytecie Warszawskim, tam doktoryzował się w 1972 roku i habilitował w 1976 roku. Tytuł profesora nauk matematycznych otrzymał w 1988 roku. Pracuje w Instytucie Matematyki Stosowanej i Mechaniki Uniwersytetu Warszawskiego. W latach 1981-1984 był dziekanem Wydziału Matematyki i Mechaniki UW. Od 1984 roku jest równocześnie profesorem Columbia University.
Członek-korespondent Towarzystwa Naukowego Warszawskiego (od 1988) i członek-korespondent Polskiej Akademii Nauk (od 2007). W 2006 roku otrzymał Humboldt Research Award, w 2008 roku doktorat honoris causa Friedrich-Schiller-Universität w Jenie, w 2013 roku Nagrodę im. Stefana Banacha, w 2016 roku doktorat honoris causa Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie.
Światowej sławy specjalista i niekwestionowany autorytet w zakresie matematyki obliczeniowej. m.in. badał zagadnienia podatności dla zadań ciągłych z wielką liczbą zmiennych. Współtwórca i i autor wielu podstawowych twierdzeń teorii analitycznej złożoności obliczeniowej (information-based complexity, IBC) oraz badacz podatności zadań obliczeniowych zależnych od bardzo wielu zmiennych, którym zwykle towarzyszy tzw. klątwa wymiaru.
Opublikował: "A General Theory of Optimal Algorithms" (w 1980 roku – z Josephem F. Traubem), "Information, Uncertainty, Complexity" (w 1983 – z J.F. Traubem i Gregiem Wasilkowskim), "Information-based Complexity" (w 1988 – z J.F. Traubem i G. Wasilkowskim), "Tractability of Multivariate Problems" (tomy 1-3, 2008-2012 – razem z Erichem Novakiem).
Prof. dr hab. Bolesław Kacewicz (ur. 1950) – profesor nauk matematycznych, absolwent (1974) Wydziału Matematyki, Informatyki i Mechaniki Uniwersytetu Warszawskiego, gdzie w 1976 r. uzyskał tytuł doktora (promotorem jego pracy doktorskiej był prof. H. Woźniakowski). Zajmuje się matematyką obliczeniową, a zwłaszcza złożonością obliczeniową zadań ciągłych. Autor wielu publikacji w tej dziedzinie, m.in. poświęconych zadaniom nieliniowym. Obecnie pracuje na Wydziale Matematyki Stosowanej Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie.
Prof. dr hab. Leszek Plaskota (ur. 1959) – profesor nauk matematycznych, absolwent (1983) i pracownik naukowo-dydaktyczny Wydziału Matematyki, Informatyki i Mechaniki Uniwersytetu Warszawskiego. Pracę doktorską pod kierunkiem prof. H. Woźniakowskiego obronił w 1989 r. Były stypendysta Fundacji Humboldta i Fundacji Fulbrighta. Jest autorem wielu prac w dziedzinie złożoności obliczeniowej zadań ciągłych, m.in. monografii: "Noisy Information and Computational Complexity", "Cambridge University Press 1996".
Profesor Henryk Woźniakowski 9
1. Rzecz najważniejsza – IBC 13
2. Dzieciństwo i lata szkolne 17
3. Studia na Uniwersytecie Warszawskim 27
4. Wydarzenia marcowe 1968 38
5. Pierwsze lata pracy 42
6. Metody numeryczne w Polsce – początki 47
7. Doktorat 55
8. Joseph Traub i Carnegie Mellon 57
9. Kłopoty zdrowotne 66
10. Habilitacja 70
11. Źródła i początki IBC 73
12. IBC w latach osiemdziesiątych 81
13. Dyskusje z klasycznymi numerykami 90
14. Okres pierwszej Solidarności 94
15. Journal of Complexity 104
16. Monografia Information-Based Complexity 107
17. Powrót do Polski 111
18. Konferencje w Dagstuhl 124
19. FoCM i Stephen Smale 132
20. Obliczenia kwantowe 141
21. Ian Sloan i jego grupa 146
22. Erich Novak i tractability 152
23. Doktorat honoris causa 160
24. Ludzie IBC 164
25. Tragedia smoleńska 171
26. Teraźniejszość 177
27. Przyszłość 186
Indeks nazwisk 196
Spis ilustracji 202
