Uwarunkowania zatrudniania migrantów w polskich przedsiębiorstwach

Zjawisko globalizacji spowodowało, że nie tylko zmienił się sposób funkcjonowania przedsiębiorstw, które muszą dopasować swoją działalność do nowych warunków funkcjonowania, ale pociągnęło za sobą również zmiany w strukturze zatrudniania pracowników. Sama globalizacja bowiem przyczyniła się do zwiększonej mobilności pracowników, którzy w większym stopniu są skłonni szukać pracy za granicą, a z drugiej strony przedsiębiorstwa także coraz chętniej zatrudniają cudzoziemców, bowiem często koszt zatrudnienia cudzoziemca jest niższy niż koszt zatrudnienia pracownika krajowego, ale też zdarzają się przypadki, gdy obcokrajowcy posiadają kwalifikacje i umiejętności, których brakuje rodzimym pracownikom. O ile we wcześniejszych latach mieszkańcy Polski emigrowali i poszukiwali pracy w obcych krajach, o tyle od kilku lat Polska stanowi kraj docelowy migrantów z innych krajów, głównie z Ukrainy czy Białorusi. W niniejszej monografii przeprowadzono analizy dotyczące zatrudniania i zarządzania pracą migrantów wraz z określeniem szans i zagrożeń, wpływających na rozwój przedsiębiorstwa zatrudniającego obcokrajowców. Praca składa się z pięciu rozdziałów. W rozdziale pierwszym skupiono się na szerokim zagadnieniu, jakim jest migracja. Kolejny rozdział prezentuje zjawisko migracji zarobkowej w ujęciu analizy danych wtórnych. Rozdział trzeci omawia zjawisko migracji zarobkowej w kontekście koncepcji zarządzania zasobami ludzkimi, wielokulturowego środowiska pracy oraz motywacji. Rozdział czwarty zawiera charakterystykę zrealizowanego procesu badawczego, opracowanego na potrzeby badań empirycznych. Rozdział piąty zawiera omówienie wyników przeprowadzonych wieloczynnikowych analiz na podstawie uzyskanych danych pierwotnych, pozyskanych z przedsiębiorstw zatrudniających migrantów. W rozdziale tym również dokonano weryfikacji sformułowanych hipotez badawczych. W podsumowaniu w sposób syntetyczny omówiono uzyskane wyniki badań, podkreślono wkład przeprowadzonych badań i analiz w rozwój dyscypliny nauki o zarządzaniu i jakości oraz wskazano dalsze kierunki badań.

Wstęp 1. Migracja – typy, teorie i czynniki 1.1. Charakterystyka migracji i jej podział typologiczny 1.2. Teorie migracji w świetle literatury 1.3. Czynniki wpływające na migrację ludności 2. Specyfika migracji zarobkowej w świetle badań naukowych 2.1. Migracja zarobkowa w ujęciu ilościowym – perspektywa europejska 2.2. Migracja zarobkowa w ujęciu ilościowym – perspektywa krajowa 2.3. Zjawisko migracji zarobkowej w kontekście badań międzynarodowych 2.4. Charakterystyka migracji zarobkowej w świetle badań krajowych 3. Migracja zarobkowa w kontekście zarządzania zasobami ludzkimi 3.1. Znaczenie procesów migracyjnych w zarządzaniu zasobami ludzkimi 3.2. Wpływ zatrudniania cudzoziemców na wielokulturowe środowisko organizacji 3.3. Znaczenie i rola działań motywacyjnych w procesie motywacji migrantów 3.4. Rola i znaczenie migracji na poziomie mikro 4. Charakterystyka procesu badawczego na potrzeby badań empirycznych 4.1. Ogólny opis procesu badawczego 4.2. Pytania badawcze, cele badań i hipotezy badawcze 4.3. Określenie próby badawczej i sposobu jej doboru 4.4. Opis techniki gromadzenia danych i narzędzia badawczego 4.5. Miary analizy statystycznej oraz formy graficzne prezentacji wyników 4.6. Charakterystyka respondentów 5. Migranci w polskich przedsiębiorstwach – analiza i ocena zjawiska na podstawie badań empirycznych 5.1. Ogólna opinia respondentów o procesach zatrudniania cudzoziemców 5.2. Analiza ilościowa badań empirycznych dotyczących zjawiska zatrudniania migrantów w polskich przedsiębiorstwa 5.2.1. Determinanty zatrudniania cudzoziemców przez polskie przedsiębiorstwa 5.2.2. Oczekiwane wartości z zatrudniania cudzoziemców postrzegane przez polskie przedsiębiorstwa 5.2.3. Utrudnienia postrzegane przez polskie przedsiębiorstwa w zatrudnianiu cudzoziemców 5.2.4. Konsekwencje dla polskich przedsiębiorstw wynikające z istniejących utrudnień w zatrudnianiu cudzoziemców 5.2.5. Identyfikacja oczekiwanych przez polskie przedsiębiorstwa zmian dotyczących przepisów i procedur związanych z zatrudnianiem cudzoziemców 5.2.6. Główne przyczyny korzystania z usług agencji pracy tymczasowej przy zatrudnianiu cudzoziemców 5.3. Analiza i ocena procesów zarządzania operacyjnego pracą cudzoziemców w polskich przedsiębiorstwach 5.3.1. Problemy związane z zatrudnianiem cudzoziemców i z zarządzaniem ich pracą 5.3.2. Mocne strony zatrudnianych cudzoziemców 5.3.3. Słabe strony zatrudnianych cudzoziemców 5.4. Analiza i ocena procesów motywacji cudzoziemców w polskich przedsiębiorstwach 5.5. Analiza i ocena procesów przyszłego rozwoju przedsiębiorstwa 5.5.1. Analiza i ocena postrzeganych szans i zagrożeń dla dalszego rozwoju przedsiębiorstwa 5.5.2. Analiza i ocena wpływu pandemii COVID-19 na perspektywy rozwoju przedsiębiorstwa 5.6. Identyfikacja istotnych zależności pomiędzy wybranymi kryteriami zatrudniania migrantów w polskich przedsiębiorstwach Podsumowanie Bibliografia Spis tabel Spis rysunków Załączniki