Polityka klimatyczno-energetyczna Unii Europejskiej

Celem publikacji jest przedstawienie i omówienie polityki klimatyczno-energetycznej Unii Europejskiej, wskazanie trudności i wyzwań, jakie wiążą się z jej realizacją, zarówno na poziomie narodowym, jak i ponadnarodowym. Z perspektywy nauki odnosi się ona do głównych nurtów dyskusji toczącej się wokół bezpieczeństwa energetycznego w Europie i na świecie. Książka łączy w sobie elementy teorii naukowej z praktyką. W rezultacie adresowana jest do szerokiego grona odbiorców zainteresowanych zagadnieniami Unii Europejskiej, polityki energetycznej oraz klimatu i ochrony środowiska. Jej lektura pozwala lepiej zrozumieć wyzwania polityczno-społeczne oraz gospodarcze, przed którymi stoi Europa i świat w kolejnych dekadach XXI wieku. ****** Climate and Energy Policy of the European Union. Towards Sustainable Development The publication aims to present and discuss climate and energy policy of the European Union, show the problems and challenges associated with its implementation, both at the national and supranational level. It refers to the key topics in discussion on energy security in Europe and in the world. The book combines elements of scientific theory with practice. As a result, it is addressed to a wide range of readers interested in European Union issues, energy policy, climate and environmental protection. It allows us to better understand political, social and economic challenges facing Europe and the world in the subsequent decades of the 21st century.

WSTĘP 7 ROZDZIAŁ I. Geneza polityki klimatyczno-energetycznej Unii Europejskiej – od współpracy energetycznej do przeciwdziałania zmianom klimatu 13 1. Przesłanki kształtowania polityki klimatyczno- energetycznej w procesie integracji europejskiej 15 2. Główne etapy polityki energetycznej Unii Europejskiej – od bezpieczeństwa energetycznego do ochrony klimatu 17 3. Polityka klimatyczno-energetyczna UE w kontekście polityk krajowych – wzajemne oddziaływania 39 4. Energia jako akcelerator procesu integracji europejskiej 56 ROZDZIAŁ II. Płaszczyzny polityki klimatyczno-energetycznej Unii Europejskiej 60 1. Systemowy charakter polityki klimatyczno- energetycznej UE 61 2. Płaszczyzna normatywna – energia, środowisko i klimat 62 3. Płaszczyzna instytucjonalna 75 4. Płaszczyzna funkcjonalna 86 ROZDZIAŁ III. Polityka klimatyczno-energetyczna na tle wybranych polityk unijnych 101 1. Transsektorowy charakter polityki klimatyczno- energetycznej 102 2. Polityka regionalna 104 3. Polityka transportowa 109 4. Polityka ochrony konkurencji 116 5. Konsekwencje wynikające z transsektorowego charakteru polityki klimatyczno-energetycznej 126 ROZDZIAŁ IV. Kierunki i perspektywy rozwoju polityki klimatyczno-energetycznej Unii Europejskiej 135 1. Wyzwania i zagrożenia dla polityki klimatyczno- energetycznej 136 2. Polityka klimatyczno-energetyczna i bezpieczeństwo gospodarcze Unii Europejskiej 153 3. Solidarność energetyczna i „nacjonalizm energetyczny” 158 4. Społeczne aspekty polityki klimatyczno- energetycznej 162 5. Megatrendy energetyczne 175 ZAKOŃCZENIE 183 WYKAZ SKRÓTÓW 188 BIBLIOGRAFIA 190 SPIS TABEL, WYKRESÓW I MAP 208 INDEKS OSÓB 210 INDEKS RZECZOWY 215