Miasto. Nowa kwestia i nowa polityka

Studia nad fenomenem miejskości w wymiarze społecznym, ekonomicznym i przestrzennym nieuchronnie prowadzą do pytań i postulatów, na które odpowiedzi należy szukać w dziedzinie polityki miejskiej. Stąd dwa zasadnicze wymiary proponowanego w książce ujęcia tematu: kwestia miejska i polityka rozwiązywania problemów. Te dwa wymiary wchodzą ze sobą w nieustanną interakcję. Proces analitycznego badania polityki miejskiej wpływa na jej polityczne rozumienie i zakres praktycznej interwencji w obszary uznane za problemowe. Z drugiej strony działania władz miejskich, interesy gospodarcze sektora prywatnego, wspólnotowa aktywność mieszkańców, zorganizowana lub spontaniczna społeczna kontestacja kierunków prowadzonej polityki tworzą nowe tematy badawcze dla analityków rozwoju miast. Polityka miejska „staje się” wraz z każdą próbą jej opisania, usystematyzowania, zinterpretowania. Iwona Sagan – dr hab., profesor Uniwersytetu Gdańskiego, kieruje tam Katedrą Geografii Ekonomicznej. Specjalizuje się w badaniach miejskich, którym poświęcone są jej liczne publikacje krajowe i zagraniczne. W książce "Miasto scena konfliktów i współpracy" (2000) wprowadziła koncepcję reżimu miejskiego do badań miast socjalistycznych i postsocjalistycznych. Kieruje Centrum Doskonałości RECOURSE – Research and Education Centre for Urban Socio-Economic Development. Jest członkiem ciał doradczych oraz organów opiniodawczo-konsultacyjnych samorządów miejskich i regionalnych.

Wstęp 9 Część I POLITYKI MIEJSKIE – UJĘCIA TEORETYCZNE Rozdział 1. Polityka miejska – jak ją rozumieć i definiować 17 1.1. Ujęcie definicyjne polityki miejskiej 17 1.2. Ewolucja celów i zadań polityki miejskiej 20 Rozdział 2. Polityka miejska a paradoksy demokracji 23 2.1. Governmentality – świadomość zawłaszczana przez władzę  23 2.2. Konflikt jako wyraz polityczności relacji społecznych 24 2.3. Demokracja deliberacyjna  27 2.4. Demokracja agregacyjna  29 2.5. Demokracja radykalna, demokracja niekonsensualna 30 Rozdział 3. Polityka miejskiej przedsiębiorczości i konkurencyjności  35 3.1. Miejski neoliberalizm  35 3.2. Koncepcja współzarządzania – governance  40 3.3. Formy władzy  43 3.4. Koalicje  45 3.5. Sieciowość koalicyjnych struktur władzy i znaczenie otoczenia instytucjonalnego  48 Rozdział 4. Liderzy – sztuka kierowania rozwojem miasta 53 4.1. Ujęcie definicyjne przywództwa  53 4.2. Przywództwo polityczne  54 4.3. Cechy lidera  56 4.4. Lider i jego polityczne usytuowanie  58 4.5. Wyzwania przywództwa miejskiego 63 Rozdział 5. Krajowy i regionalny wymiar polityki miejskiej – perspektywa polska  69 5.1. Krajowa polityka miejska  69 5.2. Wymiar regionalny polityki miejskiej  75 Część II NOWA KWESTIA MIEJSKA Rozdział 6. Społeczne kształtowanie struktur przestrzennych – przestrzenne kształtowanie struktur społecznych   81 6.1. Mieszkalnictwo – zapoznana usługa publiczna 81 6.2. Segregacja społeczna w przestrzeni miast 90 6.3. Osiedla grodzone   94 6.4. Rewitalizacja   98 6.5. Gentryfikacja 112 6.6. Polityka mieszanych struktur społecznych  125 6.7. Przestrzenie publiczne – przestrzenie dialogu i polityki 132 Rozdział 7. Prawo do miasta – miejskie ruchy społeczne a kontestacja neoliberalnej polityki miejskiej 147 7.1. Sprawiedliwość miejska i prawo do miasta  147 7.2. Miejskie ruchy społeczne a jakość rządzenia  152 7.3. Partnerstwo publiczno-prywatne a problem dobrego współzarządzania  158 Rozdział 8. Partycypacja publiczna jako narzędzie polityki miejskiej 166 8.1. Partycypacja w procesie sprawowania władzy demokratycznej 166 8.2. Partycypacja w procesie planowania przestrzennego  169 Rozdział 9. Metropolizacja – nowa faza urbanizacji 176 9.1. Proces metropolizacji na przykładzie miast polskich  176 9.2. Różne ustroje metropolitalne – różne geometrie układów władzy  186 9.3. Zmienność ustrojów metropolitalnych jako efekt dynamiki struktur władzy  195 9.4. Asymetria relacji region–metropolia  199 Zakończenie  206 Bibliografia 215 Indeks nazwisk  238