Studium efektywności przedsiębiorstwa w sieci. Perspektywa renty sieciowej

W formie ogólnej celem niniejszej monografii jest prezentacja wyników pogłębionego studium objaśniającego proces tworzenia wartości w sieci i umożliwiającego zastosowanie tych wyników w praktyce podejmowania decyzji gospodarczych. Aby cel ten osiągnąć, przyjęto dwa kluczowe założenia. Pierwsze z nich, o charakterze ogólnej dyrektywy metodycznej, zawiera się w stwierdzeniu multiparadygmatyczności zarządzania i głębokim osadzeniu „myślenia sieciowego” w naukach o zarządzaniu zarówno w perspektywie strategicznej, jak i w płaszczyźnie analizy konkurencyjności. Założenie drugie swoje znaczenie ujawnia w obszarze aplikacyjnym badań nad efektywnością. Uznaje się, że efektywność przedsiębiorstwa działającego w sieci może być rozpatrywana z perspektywy jego zdolności do pozyskiwania rent, a w szczególności renty zasobowej i relacyjnej.

WSTĘP 7 I. POSZUKIWANIE PARADYGMATU ZARZĄDZANIA SIECIĄ MIĘDZYORGANIZACYJNĄ (Barbara Woźniak-Sobczak) 9 1. Identyfikacja desygnatu „paradygmat” 9 2. Ewolucja nurtów w naukach o zarządzaniu w poszukiwaniu ich paradygmatu – droga do paradygmatu sieciowego 13 II. PARADYGMAT SIECIOWY – MAINSTREAM W NAUKACH ZARZĄDZANIA I W PRAKTYCE BIZNESU (Barbara Woźniak-Sobczak) 19 1. Multiparadygmatyczność współczesnego zarządzania 19 2. Paradoks współdziałania w biznesie jako atrybut paradygmatu sieciowego 31 III. SIECIOWY MODEL BIZNESOWY. ELEMENTY NOWEGO PARADYGMATU (Włodzimierz Rudny) 36 1. Zasoby sieciowe w ujęciu interakcyjnym 36 2. Pozyskiwanie zasobów w sieci a granice firmy 40 3. Wpływ charakterystyki branży na wybór formy pozyskiwania zasobów 48 4. Sieciowy model biznesowy: elementy koncepcji 53 IV. NETWORK GOVERNANCE, CZYLI PROBLEM WŁADANIA W SIECI (Adam Samborski) 60 1. Koncepcja governance 60 2. Władanie na poziomie sieci 63 3. Formy władania w sieci 69 4. Władanie siecią a problem efektywności 72 V. EFEKTYWNOŚĆ PRZEDSIĘBIORSTWA USIECIOWIONEGO (Paweł Kosiń) 76 1. Ogólne założenia badania efektywności przedsiębiorstwa usieciowionego 76 2. Renty a wybory decyzyjne przedsiębiorstw w zakresie uczestnictwa w sieci 80 VI. SIEĆ JAKO CZYNNIK POPRAWY EFEKTYWNOŚCI WYKORZYSTANIA ZASOBÓW (Włodzimierz Rudny) 86 1. Zasoby sieciowe 86 2. Uczestnictwo w sieci jako poszukiwanie renty ekonomicznej. Renta zasobowa 91 3. Wiedza jako specyficzny zasób sieciowy 97 4. Organizacje sieciowe: budowanie zdolności absorpcji wiedzy 101 VII. RELACJE W SIECI WARTOŚCI PRZEDSIĘBIORSTW (Anna Kwiecień) 105 1. Wartość kapitału i podział wartości w sieci 105 2. Efekty relacji w sieci wartości 114 VIII. EFEKTYWNOŚĆ, RYZYKO I OCENA EFEKTYWNOŚCI RELACJI (Anna Kwiecień) 120 1. Zdolność sieciowa a efektywność relacji sieciowych – zarządzanie relacjami 120 2. Relacje a ryzyko w procesie podejmowania decyzji 131 3. Możliwości pomiaru efektów i efektywności relacji w sieci przedsiębiorstw 136 IX. RENTA RELACYJNA JAKO EFEKT BUDOWANIA RELACJI Z KLIENTAMI (Katarzyna Żak) 142 1. Klient w sieci relacji 142 2. Efekty relacji z klientami. Wartość kapitału dla akcjonariuszy a wartość dla klienta 146 3. Marketingowa charakterystyka grup docelowych a strategie relacyjne przedsiębiorstw 156 X. WYBRANE METODY POMIARU RENTOWNOŚCI KLIENTA I RENTOWNOŚCI PORTFELA KLIENTÓW (Katarzyna Żak) 165 1. Koncepcja customer lifetime value a możliwość pomiaru relacji z klientem 165 2. Rentowność klienta i rentowność portfela klientów. Możliwość pomiaru 174 XI. DŹWIGNIA SIECIOWA A RENTA ZASOBOWA I RELACYJNA (Paweł Kosiń) 181 1. Koncepcja dźwigni sieciowej 181 2. Przegląd wybranych możliwości badania efektu dźwigni sieciowej z zastosowaniem metod deterministycznych 187 3. Pomiar dźwigni sieciowej i badania przyczynowe jej efektów 189 PODSUMOWANIE 193 LITERATURA 197 SPIS RYSUNKÓW 213 SPIS TABEL 214