Kwalifikacja kapitałów własnych w sprawozdawczości finansowej

Kapitał własny to jedna z najważniejszych kategorii finansowych w przedsiębiorstwie, a jego wyodrębnianie jest normalną procedurą zarówno wśród praktyków, jak i teoretyków rachunkowości. Jako kategoria ekonomiczna kapitał własny odzwierciedla wartość księgową przedsiębiorstwa oraz pozwala na ocenę jego sytuacji finansowej i dokonań. Identyfikacja kapitału własnego jest kluczowa dla analiz prowadzonych przez analityków finansowych, biegłych rewidentów czy inwestorów, w tym ustalania rentowności kapitału własnego i relacji zadłużenia do kapitału własnego. W niniejszej książce podjęto problematykę kwalifikacji umów, instrumentów finansowych i ich skutków ekonomicznych do kapitałów własnych. W tym kontekście omówiono wyraźne niespójności w zakresie identyfikacji kapitału własnego w polskich i międzynarodowych regulacjach rachunkowości oraz poddano analizie czynniki ekonomiczne, które mogą być uznane za determinanty jego wyróżniania.

Wstęp 7 Rozdział 1. Kapitał własny w rachunkowości – przegląd literatury 11 Rozdział 2. Kapitał własny w regulacjach rachunkowości 21 2.1. Wytyczne Ram koncepcyjnych sprawozdawczości finansowej (MSSF) 21 2.2. Kapitał własny w świetle polskich regulacji rachunkowości 28 2.2.1. Kwalifikacja kapitału własnego 29 2.2.2. Ujęcie i wycena kapitałów własnych w świetle krajowych regulacji rachunkowości 36 2.2.2.1. Ujęcie i wycena kapitałów własnych na przykładzie spółek kapitałowych podlegających polskiemu prawu gospodarczemu 36 2.2.3. Prezentacja i podział kapitału własnego zgodnie z ustawą o rachunkowości 49 2.3. Kwalifikacja kapitałów własnych w świetle Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej 51 2.3.1. Kwalifikacja kapitałów własnych w świetle MSR 32 „Instrumenty finansowe: prezentacja” 51 2.3.1.1. Umowne zobowiązanie jako podstawa kwalifikacji kapitałów własnych 52 2.3.1.2. Kontrakty rozliczane we własnych instrumentach kapitałowych 59 2.3.1.2.1. Niepochodne kontrakty rozliczane we własnych instrumentach kapitałowych 59 2.3.1.2.2. Pochodne kontrakty rozliczane we własnych instrumentach kapitałowych 71 2.3.2. Kwalifikacja kapitałów własnych w świetle MSSF 2 „Płatności w formie akcji” 76 2.3.3. Ujęcie kapitału własnego w kontekście rozliczania połączeń jednostek gospodarczych (MSSF 3) i przygotowania sprawozdania skonsolidowanego (MSSF 10) 82 2.3.4. Prezentacja i ujawnianie informacji na temat kapitału własnego (MSR 1 „Prezentacja sprawozdań finansowych”) 88 Rozdział 3. Determinanty kapitału własnego – analiza i próba syntezy 91 3.1. Sposób (źródła) powstawania kapitału własnego 92 3.2. Forma prawna prowadzenia działalności 97 3.3. Forma prawna i ekonomiczna umów zawieranych przez jednostkę gospodarczą i jej właścicieli 97 3.4. Okres finansowania jako przesłanka identyfikacji kapitału własnego 99 3.5. Udział w zyskach i okoliczności jego dystrybucji 100 3.6. Prawa właścicieli i założycieli 102 3.7. Wymagania prawne dotyczące utrzymania kapitału własnego 105 3.8. Ustalenia umowne między współwłaścicielami 106 3.9. Możliwości i okoliczności wypłat na rzecz właścicieli lub założycieli 107 3.10. Korzyści ekonomiczne i ryzyko jako podstawa kwalifikacji instrumentów kapitałowych 109 3.11. Zdolność do absorpcji straty 111 Podsumowanie i wnioski 113 Bibliografia 119 Spis tabel 123