Ekonomia jest piękna?

Autorzy zebranych tu tekstów poruszają szeroko dyskutowane problemy z dziedziny metodologii i filozofii ekonomii, podejmują też analizę relacji między państwem, sferą społeczną i gospodarczą, ze szczególnym uwzględnieniem rolnictwa i rozwoju wsi. Nie zabrakło tu więc rozważań o granicach ekonomii i jej problemach jako nauki, o roli państwa w gospodarce, nierównościach społecznych, jakości rządzenia, o lasach państwowych, drobnych gospodarstwach rolnych czy o wielofunkcyjności wsi. To tylko wybrane przykłady zaczerpnięte z tej wielowątkowej książki, podążającej śladem naukowych zainteresowań prof. Jerzego Wilkina. Misja profesora uniwersytetu jest bardzo szczególna. Musi on przede wszystkim być badaczem, ale jednocześnie niezbędny jest mu talent dydaktyczny, by ze zgromadzoną wiedzą mógł trafić do uczniów. Profesor bywa też potrzebny jako organizator życia naukowego, kierujący zespołami i administrujący instytucjami badawczymi. Niemniej jego misja sięga też poza mury uczelni czy nawet szeroko rozumiany obszar nauki. Profesor uniwersytetu to także popularyzator wiedzy, doradca kształtujący poglądy społeczeństwa czy jego elit rządzących. W praktyce jednak większość naukowców dokonuje wyboru obszaru szczególnej aktywności, siłą rzeczy pozostawiając na marginesie inne. Rzadko zdarzają się kariery w pełni harmonijne, w których byłoby miejsce na wszystkie wspomniane formy aktywności w pełnym wymiarze. Obserwując dorobek 45 lat pracy zawodowej prof. Jerzego Wilkina, można uznać, że w Jego przypadku mamy do czynienia z taką właśnie, naznaczoną sukcesami, w pełni harmonijną karierą naukowca, nauczyciela, eksperta i organizatora życia naukowego. Ze wstępu prof. dr hab. Marka Bednarskiego

Od redaktorów 9 Profesor Jerzy Wilkin – badacz i nauczyciel 19 Marek Bednarski Część 1. Filozoficznie i metodologicznie o ekonomii Człowiek i ekonomia w świetle katolickiej nauki społecznej 27 Marta Błąd O granicach ekonomii 45 Łukasz Hardt Czy ekonomiści umieją współpracować – krótki esej o złożonych związkach między konkurencją a kooperacją 58 Beata Łopaciuk-Gonczaryk Aksjologiczny wymiar ekonomii 74 Aneta Kargol-Wasiluk, Marian Zalesko Aksjologiczne niedostatki współczesnej ekonomii 88 Elżbieta Mączyńska Piękno ekonomii w działaniu, czyli o pożytkach dla ekonomii z badania prawa przez ekonomistów 102 Katarzyna Metelska-Szaniawska Ekonomia instytucjonalna a kierunki zmian w ekonomii jako nauce 115 Marek Ratajczak Nowe nurty ekonomii a osądy moralne 126 Karolina Safarzyńska Część 2. Państwo, społeczeństwo i gospodarka Czas pracy w polskiej gospodarce. Ewolucja, jej przyczyny i konsekwencje zmian 139 Marek Bednarski Jaki kapitalizm? Jakie państwo? Schumpeterowska teoria wzrostu gospodarczego a koncepcja inteligentnego państwa (smart state) 153 Michał Brzeziński Kultura – gospodarka – rozwój 169 Jerzy Hausner Amerykańskie marzenie a stereotyp wolnej gospodarki 180 Andrzej Kondratowicz Istota regulowania rynku pracy 196 Jacek Lewkowicz Porozumienie Transatlantyckie: nadzieja ekonomiczna starej Europy? 209 Jan Jakub Michałek Jakie nierówności Polacy akceptują jako sprawiedliwe? 225 Witold Morawski Państwo prawa a gospodarowanie 235 Jacek Raciborski Jakość sfery publicznej i rządzenia w Polsce: kilka refleksji o ich publicznych i prywatnych barierach 247 Andrzej Rychard Jakość edukacji a polityka oświatowa państwa – zarys literatury 255 Joanna Siwińska-Gorzelak Wpływ kryzysu finansowego na wzmocnienie pozycji krajów na średnim poziomie rozwoju w gospodarce światowej 267 Andrzej Wojtyna Czy można sprywatyzować Lasy Państwowe? 279 Tomasz Żylicz Część 3. Rolnictwo i rozwój wsi Polska wieś w Unii Europejskiej: pytanie o „Wielką Narrację” 293 Izabella Bukraba-Rylska Przestrzenny wymiar wielofunkcyjności wsi. Typologia gmin według form użytkowania ziemi 305 Adam Czarnecki, Marek Kłodziński, Monika Stanny Kwestia rolna w pracach Aleksandra Czajanowa i jej współczesne uwarunkowania 319 Andrzej Czyżewski, Piotr Kułyk Zrównoważona intensyfikacja – mit czy realna szansa? 336 Mirosław Drygas, Iwona Nurzyńska Wpływ przyspieszenia przemian własnościowych w rolnictwie na zmiany w strukturze prawno-własnościowej i obszarowej gospodarstw rolnych w Polsce 351 Włodzimierz Dzun Polityka rozwoju obszarów wiejskich – w poszukiwaniu prostych recept na poprawę skuteczności podejmowanych działań 369 Jan Fałkowski O rzeczywistych i pozornych funkcjach drobnych gospodarstw (raz jeszcze) 383 Maria Halamska Uwarunkowania rozwoju rolnictwa oraz obszarów wiejskich w ujęciu historycznym i współcześnie 395 Bogdan Klepacki Konflikty wokół ziemi – czy Wspólna Polityka Rolna może je łagodzić? 407 Dominika Milczarek-Andrzejewska, Katarzyna Zawalińska Możliwości trwałego i zrównoważonego rozwoju rolnictwa – refleksje na tle Deklaracji Warszawskiej 423 Walenty Poczta Zagadnienia społecznej odpowiedzialności w agrobiznesie 439 Andrzej Piotr Wiatrak Esej o kwestii agrarnej 455 Józef Stanisław Zegar Czy ekonomia może być piękna? Przedruk artykułu Profesora Jerzego Wilkina z Ekonomisty 3/2009 Czy ekonomia może być piękna? Rozważania o przedmiocie i metodzie ekonomii 473 Jerzy Wilkin Bibliografia prac Profesora Jerzego Wilkina do 2014 r. 490 Noty biograficzne autorów 504 Indeks nazwisk 510