Sprawozdawcze i zarządcze aspekty rachunkowości środowiskowej

Wstęp 9 Rozdział 1. Ekonomiczne i prawne aspekty ochrony środowiska w działalności przedsiębiorstw 16 1.1. Powiązania działalności gospodarczej ze środowiskiem przyrodniczym 16 1.2. Wartość ekonomiczna środowiska przyrodniczego i sposoby jej wyceny 27 1.3. Koncepcja rozwoju zrównoważonego a ochrona środowiska w działalności przedsiębiorstw 42 1.4. Wpływ uregulowań prawnych na obowiązki podmiotów gospodarczych w zakresie ochrony środowiska 60 1.5. Rola instrumentów ochrony środowiska w kształtowaniu wyników działalności przedsiębiorstw 71 Rozdział 2. Informacje ekologiczne w zarządzaniu przedsiębiorstwem 81 2.1. Ochrona środowiska w strategii zarządzania przedsiębiorstw 81 2.2. Sformalizowane systemy zarządzania środowiskowego w podmiotach gospodarczych 98 2.3. Niesformalizowane systemy zarządzania środowiskowego w przedsiębiorstwach 110 2.4. Znaczenie informacji ekologicznych w systemie informacyjnym jednostki gospodarczej 117 Rozdział 3. Odwzorowanie skutków zarządzania środowiskowego w systemie rachunkowości przedsiębiorstwa – przegląd koncepcji 135 3.1. Rys historyczny rachunkowości środowiskowej 135 3.2. Pojęcie i zakres rachunkowości środowiskowej w świetle badań literaturowych 143 3.3. Zadania rachunkowości środowiskowej w systemie rachunkowości przedsiębiorstwa 151 3.4. Objaśnienie podstawowych pojęć z zakresu rachunkowości środowiskowej 155 3.4.1. Rozwój pojęcia kosztów środowiskowych przedsiębiorstwa 155 3.4.2. Aktywa i zobowiązania powstające w relacjach przedsiębiorstwo–środowisko przyrodnicze 172 3.5. Raportowanie środowiskowych aspektów działalności jednostek gospodarczych 191 3.6. Rola rachunkowości środowiskowej w zarządzaniu przedsiębiorstwem 211 Rozdział 4. Rachunkowość środowiskowa w praktyce gospodarczej 237 4.1. Ujęcie zagadnień środowiskowych w rachunkowości przedsiębiorstw wybranych krajów – przegląd badań empirycznych realizowanych na przełomie XX i XXI wieku 237 4.2. Przegląd badań empirycznych na temat odzwierciedlenia ochrony środowiska w systemach rachunkowości przedsiębiorstw w Polsce 244 4.3. Metodyka badań własnych 254 4.3.1. Ustalenie celów realizowanych badań 254 4.3.2. Etapy własnych badań ankietowych 256 4.3.3. Analiza odzwierciedlenia zagadnień środowiskowych w sprawozdawczości finansowej wybranych spółek notowanych na GPW w Warszawie 265 4.4. Prezentacja i analiza otrzymanych wyników badań ankietowych 269 4.4.1. Ogólna charakterystyka badanych przedsiębiorstw 269 4.4.2. Rodzaje działań proekologicznych i przyczyny ich podejmowania w ankietowanych podmiotach 272 4.4.3. Koszty środowiskowe i ich ujęcie w systemach rachunkowości ankietowanych firm 285 4.4.4. Wnioski z przeprowadzonych badań ankietowych 305 4.5. Prezentacja i analiza wyników badań dotyczących ujawnień środowiskowych w sprawozdawczości finansowej spółek publicznych w Polsce 309 4.5.1. Analiza ujęcia zagadnień środowiskowych w raportach rocznych spółek giełdowych 309 4.5.2. Wnioski z przeprowadzonych badań dotyczących ujęcia zagadnień środowiskowych w raportach rocznych spółek giełdowych 316 Rozdział 5. Włączenie aspektów środowiskowych w system rachunkowości przedsiębiorstwa 321 5.1. Etapy wdrażania rachunkowości środowiskowej 321 5.2. Definicje i zasady wyceny podstawowych kategorii rachunkowości środowiskowej 330 5.3. Klasyfikacja kategorii i zdarzeń gospodarczych związanych z oddziaływaniem podmiotu na środowisko przyrodnicze 340 5.4. Wykorzystanie rachunkowości w zarządzaniu kosztami środowiskowymi 350 5.5. Ujawnienia środowiskowe w sprawozdawczości finansowej podmiotu 372 Zakończenie 392 Załącznik 1. Wykaz opublikowanych dokumentów zawierających wskazówki i wytyczne dotyczące ujawniania informacji środowiskowych przedsiębiorstwa i ich wykorzystywania w jego procesach zarządzania 401 Załącznik 2. Ankieta wykorzystywana w I etapie badań 403 Załącznik 3. Ankieta wykorzystywana w II etapie badań 413 Załącznik 4. Wykaz kont na potrzeby rachunkowości środowiskowej 424 Załącznik 5. Rachunek zysków i strat jednostek innych niż banki i zakłady ubezpieczeń uwzględniający szczegółowe informacje środowiskowe 432 Załącznik 6. Rachunek przepływów pieniężnych jednostek innych niż banki i zakłady ubezpieczeń uwzględniający szczegółowe informacje środowiskowe – metoda bezpośrednia 434 Załącznik 7. Przykładowe sprawozdanie z sytuacji finansowej z uwzględnieniem informacji środowiskowych według MSSF 437 Załącznik 8. Przykładowe sprawozdanie z całkowitych dochodów uwzględniające informacje środowiskowe według MSSF 439 Bibliografia 440 Wykaz nazw i skrótów 490 Wykaz tabel 493 Wykaz rysunków 497