Wspieranie twórczej aktywności plastycznej dzieci ze środowisk defaworyzowanych społecznie

Wprowadzenie 7 I. Twórczość – analiza pojęcia i przegląd koncepcji 13 1. Pojęcie, wymiary i kryteria twórczości 13 2. Uwarunkowania i poziomy twórczości 18 2.1. Podmiotowy kontekst twórczości 20 2.2. Społeczno-kulturowy kontekst twórczości 33 3. Edukacyjne wartości funkcjonowania twórczego dzieci 39 4. Pedagogika twórczości w badaniach porównawczych 44 II. Defaworyzacja w dyskursie nierówności społecznych i edukacyjnych 47 1. Pojęcie i wymiary defaworyzacji społecznej 47 2. Środowisko rodzinne a defaworyzacja społeczna 52 2.1. Znaczenie rodziny jako środowiska wychowawczego 55 2.2. Uwarunkowania twórczego rozwoju dziecka w rodzinie funkcjonalnej i dysfunkcjonalnej 57 3. Środowisko szkolne a defaworyzacja społeczna 61 3.1. Psychospołeczne przystosowanie ucznia 62 3.2. Uwarunkowania defaworyzacji społecznej dziecka w szkole 64 4. Edukacja i defaworyzacja społeczna w Hiszpanii i Polsce 66 4.1. Współczesny system edukacji w Hiszpanii i Polsce 67 4.2. Lokalne formy wsparcia i opieki w systemie hiszpańskim i polskim 74 III. Metodologiczne podstawy badań 81 1. Przedmiot oraz cele badań 81 2. Problemy badawcze oraz zmienne i wskaźniki 86 3. Strategie, metody, techniki i narzędzia badawcze 94 4. Charakterystyka terenu badań i dobór próby badawczej 97 IV. Twórczość dzieci w lokalnych formach wsparcia i opieki w Poznaniu i Tarragonie – analiza i interpretacja wyników badań własnych 99 1. Szczegółowa charakterystyka badanych grup z instytucji w Poznaniu i Tarragonie 99 2. Działalność lokalnych form wsparcia i opieki w Poznaniu i Tarragonie w kontekście wspomagania twórczości dzieci 101 2.1. Oferta i program zajęć w instytucji w Poznaniu i Tarragonie 102 2.2. Specyfika funkcjonowania instytucji w Poznaniu i Tarragonie 106 3. Rozwijanie twórczej aktywności plastycznej dzieci w badanych instytucjach 108 3.1. Rodzaje aktywności twórczych podejmowanych przez dzieci w instytucji w Poznaniu i Tarragonie 113 3.2. Wybrane czynniki oddziałujące na podejmowanie aktywności twórczych przez dzieci w instytucji w Poznaniu i Tarragonie 117 3.3. Formy pomocy skierowane do dzieci i rodziców (opiekunów) pochodzących ze środowisk defaworyzowanych społecznie w instytucji w Poznaniu i Tarragonie 122 4. Analiza porównawcza twórczości rysunkowej dzieci pochodzących ze środowisk defaworyzowanych społecznie z instytucji w Poznaniu i Tarragonie 124 4.1. Temat 1: „Kim jestem?” 127 4.2. Temat 2: „Kim chciałabym/chciałbym być w przyszłości?” 130 4.3. „Temat 3: „Moje życie na innej planecie” 134 4.4. Twórczość rysunkowa dzieci z instytucji w Poznaniu i Tarragonie – podsumowanie 140 5. Wnioski z badań oraz implikacje pedagogiczne dla praktyki edukacyjnej w kontekście wspierania twórczego rozwoju dzieci pochodzących ze środowisk defaworyzowanych społecznie 142 Zakończenie 155 Aneks 161 Bibliografia 167 Akty prawne 185 Spis schematów i tabel 187 Summary 189