Kobiece i męskie wzory (re)konstrukcji własnej biografii w perspektywie zmiany zawodowej

Autorka podejmuje problematykę związaną z konstruowaniem i rekonstruowaniem własnej biografii przez kobiety i mężczyzn doświadczających zmiany zawodowej. W przeprowadzonych badaniach uwzględnia perspektywę (re)konstrukcji biograficznych w szerszym kontekście – nie tylko indywidualnym – związanym z biografią badanych, lecz także uwarunkowań podmiotowych oraz społeczno-kulturowych, posługując się metodą wywiadów narracyjnych. Opisuje zjawisko zmiany zawodowej, wykorzystując kategorie czasu, intensywności i zakresu, charakteryzuje także źródła zmian zawodowych oraz znaczenie zmiany dla indywidualnych (re)konstrukcji biografii. Przedstawia wyłonione w procesie badawczym kobiece i męskie wzory (re)konstrukcji biografii w sytuacji doświadczenia zmiany zawodowej. Rozważa również znaczenie edukacji w kontekście zmiany zawodowej i uczenie się w sytuacji zmiany w perspektywie teorii uczenia się transformatywnego Jacka Mezirova. The author examines the issue of constructing and reconstructing of biographies by women and men undergoing a career change. She considers the perspective of biography (re)construction in a wider context – not only on an individual level – connected to the biography of the people under analysis, but also of the subjective and socio-cultural determinants, using the method of narrative interviews.

WSTĘP 9 CZĘŚĆ I RAMA TEORETYCZNA BADAŃ 15 Rozdział 1. Fenomen zmiany we współczesnym świecie 17 1.1. Pojęcie zmiany 19 1.2. Człowiek jako twórca i podmiot zmian we własnym życiu 28 1.3. Kultura pośpiechu. Zmiana jako powszechny element codzienności 36 1.4. Zmiana zawodowa 45 Rozdział 2. Współczesne obrazy kobiecości i męskości. (Re)interpretacja stereotypów rodzaju 55 2.1. Kobiecość i męskość w perspektywie współczesnych zmian społecznych i kulturowych 56 2.2. Oblicza współczesnej męskości 63 2.3. Oblicza współczesnej kobiecości 76 Rozdział 3. Uczenie się i zmiana 88 3.1. Zmiana od nauczania do uczenia się. Nowe spojrzenie na uczenie się 88 3.2. Edukacja jako sposób radzenia sobie ze zmianą 97 3.3. Uczenie się i zmiana w perspektywie teorii uczenia się transformatywnego 104 Rozdział 4. Biografia i biograficzność w kontekście zmiany 116 4.1. Biografia typowa i nietypowa? Współczesne wzory życia 120 4.2. Biograficzność jako osobowa kompetencja. Konstruowanie i rekonstruowanie biografii 130 CZĘŚĆ II RAPORT Z BADAŃ 137 Rozdział 1. Metodologiczne podstawy badań własnych 139 1.1. Przedmiot badań 144 1.2. Cele badań i problemy badawcze 145 1.3. Dobór próby badanych 146 1.4. Metoda badań i analiza zgromadzonego materiału badawczego 148 Rozdział 2. Część analityczna 153 2.1. Wprowadzenie do części analitycznej 153 2.2. Zjawisko zmiany w biografii zawodowej 157 2.2.1. Źródła zmian zawodowych 158 2.2.2. Charakterystyka zjawiska zmiany zawodowej w perspektywie kategorii czasu, intensywności oraz zakresu 179 2.2.3. Znaczenie zmiany dla indywidualnych (re)konstrukcji biografii 202 2.3. Kobiece i męskie wzory (re)konstrukcji biograficznych w sytuacji zmiany 216 2.3.1. Wzór 1 (męski): czerpanie siły z korzeni 218 2.3.2. Wzór 2 (męski): zawłaszczanie pola 221 2.3.3. Wzór 3 (kobiecy): tkanie sieci wsparcia 226 2.3.4. Wzór 4 (kobiecy): czerpanie siły z wewnętrznych zasobów 231 2.3.5. Wzór 5 (wspólny): wykorzystanie wzoru osobowego 235 2.3.6. Brak wzoru? Zanurzenie w doświadczeniu zmiany 239 2.4. Zmiana zawodowa a edukacja 242 2.4.1. Znaczenie edukacji w sytuacji zmiany zawodowej 243 2.4.2. Uczenie się w sytuacji zmiany 264 Rozdział 3. Wnioski z badań 285 ZAKOŃCZENIE 292 Bibliografia 293 Netografia 308 Aneks 310 Scenariusz wywiadu 310 Charakterystyki osób badanych 313 Spis tabel i schematów 340