Memoriał ze św. Heleny Tom III

„Memoriał ze św. Heleny” to największy sukces literacki w XIX wieku.

prof. Jean Tulard

...Była głęboka noc, świecił księżyc. Nagle spod jakiegoś trupa

wyskoczył pies, rzucił się na nas, po czym natychmiast powrócił do

swego pana, skowycząc żałośnie. Na przemian lizał twarz poległego

i rzucał się w naszym kierunku, jak gdyby prosił nas o pomoc i szukał

zemsty zarazem. Nigdy na żadnym polu bitwy nic nie wywarło na

mnie tak wielkiego wrażenia. Bez najmniejszej emocji dowodziłem

bitwami, które decydowały o losie armii. Bez mrugnięcia okiem

posyłałem na śmierć wielu naszych żołnierzy. A tu czułem wzruszenie,

przejęty skowytem jakiegoś psa!...

Napoleon (Las Cases, „Memoriał ze św. Heleny”)