Wyspy oporu edukacyjnego

Książkę tę autor napisał z myślą o tych polskich nauczycielach, którzy potwierdzili swoim zapałem i radykalnością innowacyjnego zaangażowania dostrzegli w idei klas autorskich ogromną szansę na zmianę samych siebie, swojego warsztatu pracy, swoich interakcji z uczniami i ich rodzicami. Równolegle do tworzenia dla dzieci wraz z innymi nauczycielami klas autorskich nowych pomocy dydaktycznych autor proponuje jak najszybciej upowszechniać własne osiągnięcia, sukcesy i porażki, dylematy i „aksjomaty” profesjonalnego działania, rozwiązania prawne i próby ich delegalizacji. Poruszany temat dylematu wolności nauczyciela wynika z jego zakorzenienia w świecie wartości i profesjonalnej wręcz konieczności apelowania do swoich wychowanków o ich rozpoznawanie i urzeczywistnianie we własnym życiu. Kiedy nauczyciele rezygnują z własnej wolności, częściowo przesądzają o podobnym stanie rzeczy w stosunku do swoich wychowanków, czyniąc niejako nieprzejrzystą podstawę ich samobytnej podstawy życia. Dlatego warto zająć się zagrożeniami tej wolności, by pod pragmatycznie sterowaną przez tyranów władzą nie „marniały jednostki, a z nimi zbiorowe stosunki”. Wolny nauczyciel nie musi uwodzić władzy, może się ofiarować innym, stając ponad własnym „ja”, wyzwalając się od lęków, uzależnienia od innych, z bólu poniżenia na rzecz zadbania o owoce swojej pracy. Zaletą wolności przed twórczością jest to, że ta pierwsza nie dzieli środowiska na lepszych czy gorszych, ale staje się punktem wyjścia do „królestwa twórczości” w obszarze edukacji.

Czy rzeczywiście polska pedagogika nie ma alternatywy wobec politycznych i przebrzmiałych projektów oświatowych Romana Giertycha? Rozdział I Rodzaje edukacji wyspowej 1. Wyspy przetrwania i oporu 2. Wyspy alternatyw koniunkcyjnych Rozdział II Klasy autorskie w edukacji wczesnoszkolnej przykładem alternatywnej ścieżki kształcenia antyautorytarnego w szkolnictwie publicznym 1. Redukcja przemocy strukturalnej w postaci stopni i procesów selekcyjnych 2. Indywidualizacja kształcenia 3. Klasa szkolna „drugim domem" — miejscem radości uczenia się 4. Prawo uczniów do swobodnych inicjatyw w toku edukacji 5. Dialog edukacyjny 6. Pluralizm źródeł, metod, form i środków zdobywania wiedzy i umiejętności 7. Dokumentacja 8. Współpraca z rodzicami i najbliższymi opiekunami uczniów 9. Współpraca z innymi instytucjami edukacyjnymi 10. Współpraca z zagranicą 11. Twórczość pedagogiczna nauczycieli 12. Problemy — trudności — źródła oporu 13. Co dalej z klasą autorską? Próba odpowiedzi na przykładzie SP nr 37 w Łodzi 14. Klasa autorska w opinii uczniów 15. Doświadczenia klasy autorskiej w opinii rodziców 16. Refleksje wychowawczyni klasy autorskiej Wiesławy Śliwerskiej 17. Upowszechnienie idei i doświadczeń klas autorskich — sojusznicy— naśladowcy— nowi twórcy 18. Uwagi i wnioski 19. Wydawnicze inspiracje dla edukacji alternatywnej w Polsce