Celem autorów publikacji było opracowanie objaśnień do Kodeksu karnego spełniających wymogi dobrego komentarza praktycznego, tj. nastawionego na omawianie i rozstrzyganie kwestii istotnych z punktu widzenia praktyki wymiaru sprawiedliwości. Z tego względu poszczególne tezy są formułowane w sposób możliwie zwięzły i przystępny dla czytelnika, a zarazem konkluzywny. Ograniczono do minimum prezentację zagadnień z zakresu teorii prawa karnego i skoncentrowano się na przedstawieniu własnego stanowiska interpretacyjnego autorów. Przyjęta konwencja ułatwi czytelnikom szybkie znalezienie rozwiązania nurtującego problemu albo właściwego tropu argumentacyjnego.
Książka jest przeznaczona dla przedstawicieli zawodów prawniczych zajmujących się sprawami karnymi. Z powodzeniem będzie służyć również aplikantom prawniczym oraz studentom prawa przygotowującym się do egzaminu z prawa karnego jako pomoc dydaktyczna ułatwiająca poznanie i zrozumienie poszczególnych jego instytucji.
Wykaz skrótów | str. 21
Słowo wstępne | str. 27
Ustawa z 6.06.1997 r. – Kodeks karny | str. 29
CZĘŚĆ OGÓLNA
Uwagi wprowadzające | str. 31
Rozdział I. Zasady odpowiedzialności karnej | str. 33
Uwagi wprowadzające | str. 35
Art. 1. [Struktura przestępstwa. Przesłanki przestępności czynu] | str. 36
Art. 2. [Przestępstwa skutkowe z zaniechania] | str. 46
Art. 3. [Zasada humanitaryzmu] | str. 51
Art. 4. [Zasady stosowania ustawy karnej] | str. 54
Art. 5. [Reguły intertemporalne] | str. 64
Art. 6. [Czas i miejsce popełnienia czynu zabronionego] | str. 67
Art. 7. [Zbrodnia i występek] | str. 71
Art. 8. [Domniemanie znamienia umyślności] | str. 74
Art. 9. [Strona podmiotowa czynu. Umyślność i nieumyślność] | str. 76
Art. 10. [Odpowiedzialność karna nieletniego] | str. 86
Art. 11. [Zbieg przepisów ustawy. Kwalifikacja kumulatywna] | str. 91
Art. 12. [Przestępstwo ciągłe. Ciąg wykroczeń przeciwko mieniu] | str. 112
Rozdział II. Formy popełnienia przestępstwa | str. 119
Uwagi wprowadzające | str. 120
Art. 13. [Usiłowanie. Udolność i nieudolność] | str. 121
Art. 14. [Ustawowe zagrożenie za usiłowanie] | str. 141
Art. 15. [Bezkarność usiłowania. Czynny żal] | str. 144
Art. 16. [Karalność przygotowania] | str. 153
Art. 17. [Bezkarność przygotowania. Czynny żal] | str. 159
Art. 18. [Formy zjawiskowe przestępstwa. Sprawstwo pojedyncze, współsprawstwo, sprawstwo kierownicze, sprawstwo poleceniowe, podżeganie, pomocnictwo] | str. 164
Art. 19. [Ustawowe zagrożenie za podżeganie i pomocnictwo] | str. 179
Art. 20. [Niezależna odpowiedzialność współdziałających] | str. 181
Art. 21. [Zindywidualizowana odpowiedzialność współdziałających] | str. 184
Art. 22. [Złagodzona odpowiedzialność podżegacza i pomocnika] | str. 190
Art. 23. [Bezkarność współdziałającego. Czynny żal] | str. 193
Art. 24. [Karalność prowokacji] | str. 198
Rozdział III. Wyłączenie odpowiedzialności karnej | str. 201
Uwagi wprowadzające | str. 202
Art. 25. [Obrona konieczna] | str. 204
Art. 26. [Stan wyższej konieczności. Kolizja obowiązków] | str. 215
Art. 27. [Ryzyko nowatorstwa] | str. 224
Art. 28. [Błąd co do okoliczności stanowiącej znamię czynu zabronionego] | str. 228
Art. 29. [Błąd co do okoliczności wyłączającej bezprawność lub winę] | str. 235
Art. 30. [Nieświadomość bezprawności] | str. 238
Art. 31. [Niepoczytalność i poczytalność ograniczona. Sprowadzenie ich na siebie przez sprawcę] | str. 242
Rozdział IV. Kary | str. 255
Uwagi wprowadzające | str. 258
Art. 32. [Katalog kar] | str. 259
Art. 33. [Grzywna. Sposób wymiaru i granice kary] | str. 271
Art. 34. [Ograniczenie wolności. Treść i granice kary] | str. 285
Art. 35. [Zasady wykonywania obowiązku pracy] | str. 293
Art. 36. (uchylony) | str. 294
Art. 37. [Pozbawienie wolności. Granice kary] | str. 294
Art. 37a. [Orzeczenie grzywny albo kary ograniczenia wolności zamiast kary pozbawienia wolności] | str. 297
Art. 37b. [Orzeczenie kary ograniczenia wolności wraz z karą pozbawienia wolności] | str. 301
Art. 38. [Obniżenie albo nadzwyczajne obostrzenie górnej granicy ustawowego zagrożenia] | str. 305
Rozdział V. Środki karne | str. 310
Uwagi wprowadzające | str. 310
Art. 39. [Katalog środków karnych] | str. 311
Art. 40. [Prawa publiczne. Pozbawienie] | str. 314
Art. 41. [Zakazy związane z wykonywaniem pracy zarobkowej] | str. 319
Art. 41a. [Fakultatywny lub obligatoryjny zakaz kontaktowania się] | str. 325
Art. 41b. [Zakaz wstępu na imprezę masową] | str. 331
Art. 41c. [Zakaz wstępu do ośrodków gier i uczestnictwa w grach hazardowych] | str. 335
Art. 42. [Zakaz prowadzenia pojazdów. Zakres orzekania zakazu] | str. 336
Art. 43. [Okres obowiązywania środków karnych] | str. 347
Art. 43a. [Orzeczenie świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej] | str. 349
Art. 43b. [Podanie wyroku do publicznej wiadomości] | str. 351
Art. 43ba. [Degradacja] | str. 352
Art. 43bb. [Osoby, wobec których można orzec degradację] | str. 355
Art. 43c. [Zawiadomienie sądu rodzinnego] | str. 356
Rozdział Va. Przepadek i środki kompensacyjne | str. 358
Uwagi wprowadzające | str. 358
Art. 44. [Przepadek przedmiotów. Przesłanki orzekania] | str. 359
Art. 44a. [Przepadek przedsiębiorstwa] | str. 365
Art. 44b. [Przepadek pojazdu mechanicznego lub jego równowartości] | str. 368
Art. 45. [Przepadek korzyści majątkowej lub jej równowartości] | str. 373
Art. 45a. [Orzeczenie przepadku przy znikomej społecznej szkodliwości czynu, warunkowym umorzeniu postępowania, dokonaniu czynu zabronionego w stanie niepoczytalności] | str. 378
Art. 46. [Obowiązek naprawienia szkody] | str. 381
Art. 47. [Podstawy orzeczenia nawiązki] | str. 390
Art. 47a. (uchylony) | str. 395
Art. 48. [Granice nawiązki] | str. 395
Art. 49–52. (uchylone) | str. 396
Rozdział VI. Zasady wymiaru kary i środków karnych | str. 397
Uwagi wprowadzające | str. 398
Art. 53. [Reguła stopnia winy. Ogólne dyrektywy wymiaru kary] | str. 398
Art. 54. [Wymiar kary dla nieletniego lub młodocianego] | str. 413
Art. 55. [Indywidualizacja kary i jej wymiaru] | str. 414
Art. 56. [Zasady wymiaru środków innych niż kary] | str. 415
Art. 57. [Zbieg podstaw nadzwyczajnego obostrzenia i nadzwyczajnego złagodzenia kary lub odstąpienia od jej wymierzenia] | str. 417
Art. 57a. [Nadzwyczajne obostrzenie kary za występek chuligański] | str. 423
Art. 57b. [Nadzwyczajne obostrzenie kary za przestępstwo ciągłe] | str. 424
Art. 58. [Prymat kar wolnościowych. Zakaz orzekania kary ograniczenia wolności] | str. 426
Art. 59. [Odstąpienie od wymierzenia kary na rzecz innego środka] | str. 428
Art. 59a. (uchylony) | str. 431
Art. 60. [Nadzwyczajne złagodzenie kary] | str. 431
Art. 60a. (uchylony) | str. 441
Art. 61. [Odstąpienie od wymierzenia kary] | str. 441
Art. 62. [Wybór zakładu karnego i systemu terapeutycznego] | str. 443
Art. 63. [Zaliczenie na poczet kary lub środka karnego dolegliwości środków zapobiegawczych] | str. 444
Rozdział VII. Powrót do przestępstwa | str. 452
Uwagi wprowadzające | str. 453
Art. 64. [Recydywa szczególna podstawowa i wielokrotna] | str. 454
Art. 64a. [Recydywa szczególna podstawowa – kwalifikowana] | str. 468
Art. 65. [Sprawcy traktowani podobnie jak multirecydywiści] | str. 469
Rozdział VIII. Środki związane z poddaniem sprawcy próbie | str. 477
Uwagi wprowadzające | str. 477
Art. 66. [Warunkowe umorzenie postępowania. Przesłanki stosowania] | str. 478
Art. 67. [Okres próby, dozór i obowiązki probacyjne] | str. 482
Art. 68. [Podjęcie postępowania warunkowo umorzonego] | str. 487
Art. 69. [Warunkowe zawieszenie wykonania kary. Przesłanki stosowania] | str. 490
Art. 70. [Okres próby] | str. 495
Art. 71. [Grzywna związana z zawieszeniem wykonania kary] | str. 497
Art. 72. [Obowiązki probacyjne] | str. 499
Art. 73. [Dozór fakultatywny lub obligatoryjny] | str. 503
Art. 74. [Zmiany w zakresie obowiązków probacyjnych lub dozoru] | str. 505
Art. 75. [Zarządzenie wykonania zawieszonej kary] | str. 507
Art. 75a. (uchylony) | str. 515
Art. 76. [Zatarcie skazania] | str. 519
Art. 77. [Przesłanki stosowania warunkowego przedterminowego zwolnienia. Ustanowienie surowszych ograniczeń niż ustawowe lub zakazu] | str. 521
Art. 78. [Ograniczenia w stosowaniu warunkowego zwolnienia] | str. 527
Art. 79. [Ograniczenia w stosowaniu warunkowego zwolnienia przy sumie kar] | str. 529
Art. 80. [Okres próby] | str. 532
Art. 81. [Ponowne warunkowe zwolnienie] | str. 534
Art. 82. [Uznanie kary za odbytą] | str. 535
Art. 83. [Zwolnienie z reszty kary ograniczenia wolności] | str. 536
Art. 84. [Skrócenie czasu wykonywania środków karnych] | str. 537
Art. 84a. (uchylony) | str. 539
Rozdział IX. Zbieg przestępstw oraz łączenie kar i środków karnych | str. 540
Uwagi wprowadzające | str. 541
Art. 85. [Przesłanki orzekania kary łącznej] | str. 542
Art. 85a. [Dyrektywy wymiaru kary łącznej] | str. 551
Art. 86. [Kara łączna. Wymiar] | str. 556
Art. 87. [Łączenie kary pozbawienia wolności z ograniczeniem wolności] | str. 563
Art. 88. [Kara łączna dożywotniego pozbawienia wolności] | str. 566
Art. 89. [Warunkowe zawieszenie wykonania kary łącznej] | str. 568
Art. 89a. [Warunkowe zawieszenie wykonania kary łącznej] | str. 574
Art. 90. [Łączenie środków karnych oraz środków zabezpieczających] | str. 580
Art. 91. [Ciąg przestępstw] | str. 585
Art. 91a. [Wydanie wyroku łącznego w przypadku kar częściowo lub całkowicie wykonanych] | str. 594
Art. 92–92a. (uchylone) | str. 596
Rozdział X. Środki zabezpieczające | str. 597
Uwagi wprowadzające | str. 597
Art. 93. (uchylony) | str. 597
Art. 93a. [Katalog środków zabezpieczających] | str. 598
Art. 93b. [Zasady orzekania oraz uchylania środka zabezpieczającego] | str. 600
Art. 93c. [Sprawcy, wobec których wolno orzec środki zabezpieczające] | str. 606
Art. 93d. [Czas stosowania środka zabezpieczającego] | str. 610
Art. 93e. [Elektroniczna kontrola miejsca pobytu] | str. 614
Art. 93f. [Terapia i terapia uzależnień] | str. 615
Art. 93g. [Pobyt w zakładzie psychiatrycznym] | str. 615
Art. 94–98. (uchylone) | str. 618
Art. 99. [Orzeczenie nakazu lub zakazu wobec niepoczytalnego] | str. 619
Art. 100. (uchylony) | str. 620
Rozdział XI. Przedawnienie | str. 621
Uwagi wprowadzające | str. 621
Art. 101. [Przedawnienie karalności przestępstwa] | str. 623
Art. 102. [Przedłużenie okresu przedawnienia karalności] | str. 627
Art. 103. [Przedawnienie wykonania kary] | str. 629
Art. 104. [Spoczywanie biegu przedawnienia] | str. 632
Art. 105. [Wyłączenie przedawnienia] | str. 634
Rozdział XII. Zatarcie skazania | str. 638
Uwagi wprowadzające | str. 638
Art. 106. [Skutki zatarcia skazania] | str. 639
Art. 106a. [Wyłączenie zatarcia skazania] | str. 641
Art. 107. [Przesłanki zatarcia skazania] | str. 642
Art. 107a. (uchylony) | str. 643
Art. 108. [Zatarcie skazania w razie zbiegu skazań] | str. 643
Rozdział XIII. Odpowiedzialność za przestępstwa popełnione za granicą | str. 645
Uwagi wprowadzające | str. 645
Art. 109. [Zasada narodowości podmiotowej] | str. 647
Art. 110. [Odpowiedzialność cudzoziemca] | str. 649
Art. 111. [Warunek podwójnej przestępności] | str. 655
Art. 112. [Odpowiedzialność według zasady ochronnej] | str. 661
Art. 112a. [Zasady stosowania ustawy karnej polskiej w razie popełnienia przestępstwa przy użyciu systemu informatycznego, systemu teleinformatycznego lub sieci teleinformatycznej] | str. 662
Art. 113. [Ściganie przestępstwa na mocy umów międzynarodowych] | str. 666
Art. 114. [Moc prawna obcego wyroku] | str. 667
Art. 114a. [Uwzględnienie prawomocnego orzeczenia skazującego wydanego w innym państwie UE] | str. 672
Rozdział XIV. Objaśnienie wyrażeń ustawowych | str. 677
Uwagi wprowadzające | str. 682
Art. 115. [Słowniczek wyrażeń ustawowych] | str. 682
Rozdział XV. Stosunek do ustaw szczególnych | str. 757
Uwagi wprowadzające | str. 757
Art. 116. [Rozszerzenie zakresu zastosowania przepisów części ogólnej] | str. 757
CZĘŚĆ SZCZEGÓLNA
Uwagi wprowadzające | str. 761
Rozdział XVI. Przestępstwa przeciwko pokojowi, ludzkości oraz przestępstwa wojenne | str. 763
Uwagi wprowadzające | str. 763
Art. 117. [Wojna napastnicza] | str. 764
Art. 118. [Ludobójstwo] | str. 766
Art. 118a. [Zbrodnie przeciwko ludzkości] | str. 768
Art. 119. [Dyskryminacja] | str. 774
Art. 120. [Stosowanie środków masowej zagłady] | str. 775
Art. 121. [Wytwarzanie, gromadzenie lub obrót zakazanymi środkami] | str. 777
Art. 122. [Niedopuszczalne sposoby lub środki walki] | str. 779
Art. 123. [Zamach na życie lub zdrowie jeńców wojennych lub ludności cywilnej] | str. 781
Art. 124. [Inne przestępne naruszenie prawa międzynarodowego] | str. 783
Art. 125. [Zamach na mienie lub dobra kultury] | str. 785
Art. 126. [Bezprawne używanie znaków] | str. 787
Art. 126a. [Publiczne nawoływanie do popełnienia przestępstw z rozdziału XVI lub ich publiczne pochwalanie] | str. 789
Art. 126b. [Dopuszczenie do popełnienia przestępstw z rozdziału XVI] | str. 790
Art. 126c. [Przygotowania do przestępstw przeciwko pokojowi, ludzkości oraz przestępstw wojennych] | str. 792
Rozdział XVII. Przestępstwa przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej | str. 794
Uwagi wprowadzające | str. 794
Art. 127. [Zamach stanu] | str. 794
Art. 128. [Zamach na konstytucyjny organ RP] | str. 796
Art. 129. [Zdrada dyplomatyczna] | str. 798
Art. 130. [Szpiegostwo] | str. 800
Art. 131. [Czynny żal] | str. 804
Art. 132. [Dezinformacja wywiadowcza] | str. 805
Art. 132a. (utracił moc) | str. 806
Art. 133. [Znieważenie narodu lub państwa polskiego] | str. 807
Art. 134. [Zamach na życie prezydenta RP] | str. 808
Art. 135. [Czynna napaść lub znieważenie prezydenta RP] | str. 809
Art. 136. [Czynna napaść lub znieważenie przedstawiciela obcego państwa] | str. 811
Art. 137. [Publiczne znieważenie znaku lub symbolu państwowego] | str. 814
Art. 138. [Zasada wzajemności] | str. 816
Art. 139. [Przepadek przedmiotów] | str. 817
Rozdział XVIII. Przestępstwa przeciwko obronności | str. 818
Uwagi wprowadzające | str. 818
Art. 140. [Zamach na jednostkę sił zbrojnych RP] | str. 819
Art. 141. [Podjęcie służby w obcym wojsku] | str. 821
Art. 142. [Zaciąg do wojska obcego] | str. 824
Art. 143. [Samouszkodzenie i inne podstępne zabiegi w celu zwolnienia od służby wojskowej] | str. 826
Art. 144. [Uchylanie się od odbywania służby wojskowej] | str. 829
Art. 145. [Uchylanie się od pełnienia służby zastępczej] | str. 831
Art. 146. [Dobrowolny powrót] | str. 833
Art. 147. [Niezdolność do pełnienia służby] | str. 834
Rozdział XIX. Przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu | str. 836
Uwagi wprowadzające | str. 836
Art. 148. [Zabójstwo] | str. 836
Art. 148a. [Przyjęcie zlecenia zabójstwa] | str. 842
Art. 149. [Zabójstwo noworodka] | str. 844
Art. 150. [Zabójstwo eutanatyczne] | str. 845
Art. 151. [Doprowadzenie do samobójstwa] | str. 846
Art. 152. [Aborcja za zgodą kobiety] | str. 847
Art. 153. [Wymuszona aborcja] | str. 848
Art. 154. [Śmierć kobiety jako następstwo aborcji] | str. 850
Art. 155. [Nieumyślne spowodowanie śmierci] | str. 850
Art. 156. [Ciężki uszczerbek na zdrowiu] | str. 851
Art. 156a. [Nakłanianie lub zmuszanie innej osoby do spowodowania u niej ciężkiego uszczerbku na zdrowiu] | str. 854
Art. 157. [Średni i lekki uszczerbek na zdrowiu] | str. 855
Art. 157a. [Uszczerbek na zdrowiu dziecka poczętego] | str. 857
Art. 158. [Bójka i pobicie] | str. 858
Art. 159. [Użycie w bójce i pobiciu niebezpiecznego narzędzia] | str. 860
Art. 160. [Narażenie człowieka na niebezpieczeństwo] | str. 861
Art. 161. [Narażenie człowieka na zarażenie] | str. 863
Art. 162. [Nieudzielenie pomocy] | str. 864
Rozdział XX. Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu powszechnemu | str. 866
Uwagi wprowadzające | str. 867
Art. 163. [Sprowadzenie zdarzenia powszechnie niebezpiecznego] | str. 867
Art. 164. [Sprowadzenie bezpośredniego niebezpieczeństwa zdarzenia] | str. 870
Art. 165. [Sprowadzenie stanów powszechnie niebezpiecznych
dla życia lub zdrowia] | str. 873
Art. 165a. [Finansowanie przestępstwa o charakterze terrorystycznym] | str. 878
Art. 166. [Zawładnięcie statkiem wodnym powietrznym, publicznym środkiem transportu lądowego] | str. 880
Art. 167. [Umieszczenie niebezpiecznego urządzenia lub substancji na statku lub w publicznym środku transportu lądowego] | str. 883
Art. 168. [Karalność przygotowania] | str. 885
Art. 169. [Czynny żal] | str. 886
Art. 170. [Rozbójnictwo morskie] | str. 887
Art. 171. [Wytwarzanie lub obrót substancjami niebezpiecznymi] | str. 888
Art. 172. [Przeszkadzanie akcji ratowniczej] | str. 891
Rozdział XXI. Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji | str. 893
Uwagi wprowadzające | str. 893
Art. 173. [Spowodowanie katastrofy w komunikacji] | str. 895
Art. 174. [Sprowadzenie niebezpieczeństwa katastrofy w komunikacji] | str. 899
Art. 175. [Przygotowanie do spowodowania katastrofy] | str. 901
Art. 176. [Czynny żal przy sprowadzeniu katastrofy] | str. 902
Art. 177. [Spowodowanie wypadku komunikacyjnego] | str. 904
Art. 178. [Zaostrzenie karalności wobec sprawcy katastrofy lub wypadku] | str. 912
Art. 178a. [Prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego] | str. 918
Art. 178b. [Niedostosowanie się do polecenia zatrzymania pojazdu mechanicznego] | str. 924
Art. 179. [Dopuszczenie do ruchu niebezpiecznego pojazdu] | str. 926
Art. 180. [Zapewnienie bezpieczeństwa ruchu pojazdów mechanicznych] | str. 930
Art. 180a. [Prowadzenie pojazdu po cofnięciu uprawnień] | str. 932
Rozdział XXII. Przestępstwa przeciwko środowisku | str. 937
Uwagi wprowadzające | str. 937
Art. 181. [Powodowanie zniszczeń w przyrodzie] | str. 939
Art. 182. [Zanieczyszczenie środowiska w znacznych rozmiarach] | str. 944
Art. 183. [Nieodpowiednie postępowanie z odpadami] | str. 950
Art. 184. [Nieodpowiednie postępowanie z materiałem promieniotwórczym] | str. 956
Art. 185. [Kwalifikowane typy przestępstw] | str. 959
Art. 186. [Brak dbałości o urządzenia ochronne] | str. 960
Art. 187. [Niszczenie lub uszkadzanie chronionych terenów lub obiektów] | str. 964
Art. 188. [Działalność zagrażająca środowisku] | str. 966
Art. 188a. [Dobrowolne naprawienie szkody w środowisku] | str. 967
Rozdział XXIII. Przestępstwa przeciwko wolności | str. 970
Uwagi wprowadzające | str. 971
Art. 189. [Bezprawne pozbawienie wolności] | str. 971
Art. 189a. [Handel ludźmi] | str. 975
Art. 190. [Groźba karalna] | str. 977
Art. 190a. [Uporczywe nękanie. Kradzież tożsamości] | str. 980
Art. 191. [Zmuszanie do określonego zachowania. Utrudnianie korzystania z lokalu mieszkalnego] | str. 983
Art. 191a. [Naruszenie intymności seksualnej] | str. 987
Art. 191b. [Zmuszanie do zawarcia małżeństwa; nakłanianie do opuszczenia kraju w celu zmuszenia do zawarcia małżeństwa] | str. 988
Art. 192. [Zabieg leczniczy bez wymaganej zgody] | str. 992
Art. 193. [Zakłócenie miru domowego] | str. 995
Rozdział XXIV. Przestępstwa przeciwko wolności sumienia i wyznania | str. 998
Uwagi wprowadzające | str. 998
Art. 194. [Dyskryminacja wyznaniowa] | str. 998
Art. 195. [Złośliwe przeszkadzanie w wykonywaniu aktów religijnych] | str. 999
Art. 196. [Obraza uczuć religijnych] | str. 1001
Rozdział XXV. Przestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajności | str. 1003
Uwagi wprowadzające | str. 1003
Art. 197. [Zgwałcenie i wymuszenie czynności seksualnej] | str. 1004
Art. 198. [Seksualne wykorzystanie niepoczytalności lub bezradności] | str. 1024
Art. 199. [Seksualne wykorzystanie stosunku zależności lub krytycznego położenia] | str. 1029
Art. 200. [Seksualne wykorzystanie małoletniego] | str. 1033
Art. 200a. [Elektroniczna korupcja seksualna małoletniego] | str. 1039
Art. 200b. [Propagowanie pedofilii] | str. 1042
Art. 201. [Kazirodztwo] | str. 1044
Art. 202. [Publiczne prezentowanie treści pornograficznych] | str. 1046
Art. 203. [Zmuszenie do uprawiania prostytucji] | str. 1052
Art. 204. [Stręczycielstwo, sutenerstwo i kuplerstwo] | str. 1054
Art. 205. (uchylony) | str. 1058
Rozdział XXVI. Przestępstwa przeciwko rodzinie i opiece | str. 1059
Uwagi wprowadzające | str. 1060
Art. 206. [Bigamia] | str. 1060
Art. 207. [Znęcanie się] | str. 1062
Art. 208. [Rozpijanie małoletniego] | str. 1066
Art. 209. [Niealimentacja] | str. 1068
Art. 210. [Porzucenie małoletniego lub osoby nieporadnej] | str. 1071
Art. 211. [Uprowadzenie małoletniego lub osoby nieporadnej] | str. 1073
Art. 211a. [Nielegalna adopcja] | str. 1076
Rozdział XXVII. Przestępstwa przeciwko czci i nietykalności cielesnej | str. 1079
Uwagi wprowadzające | str. 1079
Art. 212. [Zniesławienie] | str. 1079
Art. 213. [Wyłączenie bezprawności zniesławienia] | str. 1082
Art. 214. [Zniewaga ze względu na formę zarzutu] | str. 1084
Art. 215. [Ogłoszenie wyroku w sprawach o zniesławienie] | str. 1084
Art. 216. [Zniewaga] | str. 1085
Art. 217. [Nietykalność cielesna] | str. 1086
Art. 217a. [Naruszenie nietykalności cielesnej w związku z interwencją] | str. 1088
Rozdział XXVIII. Przestępstwa przeciwko prawom osób wykonujących pracę zarobkową | str. 1090
Uwagi wprowadzające | str. 1090
Art. 218. [Złośliwe lub uporczywe naruszanie praw pracownika] | str. 1091
Art. 218a. [Naruszenie zakazu handlu w niedziele i święta] | str. 1095
Art. 219. [Niezgłoszenie osoby wykonującej pracę zarobkową do ubezpieczenia społecznego] | str. 1097
Art. 220. [Narażenie życia albo zdrowia pracownika] | str. 1098
Art. 221. [Niezawiadomienie o wypadku przy pracy lub chorobie zawodowej osoby wykonującej pracę zarobkową] | str. 1101
Rozdział XXIX. Przestępstwa przeciwko działalności instytucji państwowych oraz samorządu terytorialnego | str. 1104
Uwagi wprowadzające | str. 1104
Art. 222. [Naruszenie nietykalności cielesnej funkcjonariusza] | str. 1105
Art. 223. [Czynna napaść na funkcjonariusza publicznego] | str. 1107
Art. 223a. [Publiczne nawoływanie do udostępnienia informacji dotyczących życia prywatnego funkcjonariusza] | str. 1111
Art. 223b. [Udostępnianie informacji dotyczących życia prywatnego funkcjonariusza bez jego zgody] | str. 1113
Art. 224. [Wywieranie wpływu na czynności urzędowe] | str. 1115
Art. 224a. [Fałszywy alarm] | str. 1117
Art. 224b. [Nawiązka i świadczenie pieniężne w razie skazania za fałszywy alarm] | str. 1120
Art. 225. [Udaremnianie lub utrudnianie przeprowadzania kontroli w zakresie ochrony środowiska i inspekcji pracy] | str. 1120
Art. 226. [Znieważenie funkcjonariusza lub konstytucyjnego organu] | str. 1121
Art. 227. [Przywłaszczenie funkcji publicznej] | str. 1124
Art. 228. [Sprzedajność pełniącego funkcję publiczną] | str. 1125
Art. 229. [Przekupstwo] | str. 1131
Art. 230. [Płatna protekcja bierna] | str. 1136
Art. 230a. [Płatna protekcja czynna] | str. 1141
Art. 231. [Nadużycie uprawnień przez funkcjonariusza] | str. 1142
Art. 231a. [Ochrona prawna funkcjonariusza publicznego] | str. 1146
Art. 231b. [Obrona konieczna] | str. 1147
Rozdział XXX. Przestępstwa przeciwko wymiarowi sprawiedliwości | str. 1150
Uwagi wprowadzające | str. 1151
Art. 232. [Wywieranie wpływu na czynności sądu] | str. 1151
Art. 233. [Fałszywe zeznania] | str. 1153
Art. 234. [Fałszywe oskarżenie] | str. 1161
Art. 235. [Tworzenie fałszywych dowodów dla podjęcia ścigania o przestępstwo] | str. 1164
Art. 236. [Zatajenie dowodów niewinności osoby podejrzanej] | str. 1168
Art. 237. [Złagodzona odpowiedzialność lub odstąpienie od karalności] | str. 1171
Art. 238. [Fałszywe zawiadomienie o przestępstwie] | str. 1171
Art. 239. [Poplecznictwo] | str. 1173
Art. 240. [Karalne niezawiadomienie o przestępstwie] | str. 1177
Art. 241. [Naruszenie tajemnicy postępowania przygotowawczego lub rozprawy] | str. 1181
Art. 242. [Bezprawne samouwolnienie] | str. 1185
Art. 243. [Uwolnienie osoby pozbawionej wolności] | str. 1190
Art. 244. [Niestosowanie się do orzeczonych środków karnych] | str. 1191
Art. 244a. [Niestosowanie się do zakazu wstępu na imprezę masową] | str. 1193
Art. 244b. [Niedotrzymywanie obowiązków związanych ze środkiem zabezpieczającym] | str. 1194
Art. 244c. [Uchylanie się od wykonania obowiązku naprawienia szkody lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę albo nawiązki] | str. 1197
Art. 245. [Przemoc wobec stron postępowania] | str. 1199
Art. 246. [Wymuszanie zeznań przez funkcjonariusza publicznego] | str. 1202
Art. 247. [Znęcanie się nad osobą pozbawioną wolności] | str. 1203
Art. 247a. [Ochrona międzynarodowych trybunałów karnych] | str. 1207
Rozdział XXXI. Przestępstwa przeciwko wyborom i referendum | str. 1209
Uwagi wprowadzające | str. 1209
Art. 248. [Naruszenia przy przebiegu wyborów] | str. 1210
Art. 249. [Zakłócenie przebiegu wyborów] | str. 1213
Art. 250. [Bezprawne naruszenie swobody głosowania] | str. 1214
Art. 250a. [Łapownictwo wyborcze] | str. 1216
Art. 251. [Naruszenie tajności głosowania] | str. 1218
Rozdział XXXII. Przestępstwa przeciwko porządkowi publicznemu | str. 1220
Uwagi wprowadzające | str. 1220
Art. 252. [Wzięcie zakładnika] | str. 1221
Art. 253. (uchylony) | str. 1223
Art. 254. [Czynny udział w zbiegowisku] | str. 1223
Art. 254a. [Zamach na urządzenia infrastruktury] | str. 1225
Art. 255. [Publiczne nawoływanie do popełnienia występku lub przestępstwa skarbowego] | str. 1227
Art. 255a. [Rozpowszechnianie treści mogących ułatwić popełnienie przestępstwa o charakterze terrorystycznym] | str. 1228
Art. 256. [Propagowanie nazizmu, komunizmu, faszyzmu lub innego ustroju totalitarnego] | str. 1230
Art. 257. [Napaść z powodu ksenofobii, rasizmu lub nietolerancji religijnej] | str. 1233
Art. 258. [Przestępczość zorganizowana. Udział w zorganizowanej grupie przestępczej] | str. 1234
Art. 259. [Dobrowolne odstąpienie od udziału w zorganizowanej grupie przestępczej] | str. 1237
Art. 259a. [Przekraczanie granicy RP w celu popełnienia przestępstwa o charakterze terrorystycznym] | str. 1237
Art. 259b. [Nadzwyczajne złagodzenie kary; warunkowe zawieszenie wykonania kary] | str. 1238
Art. 260. [Zakłócenie przebiegu zgromadzenia] | str. 1239
Art. 261. [Znieważenie pomnika] | str. 1240
Art. 262. [Zbezczeszczenie zwłok] | str. 1241
Art. 263. [Wyrób i handel bronią bez zezwolenia] | str. 1242
Art. 264. [Nielegalne przekroczenie granicy] | str. 1245
Art. 264a. [Umożliwienie nielegalnego pobytu na terytorium RP] | str. 1247
Rozdział XXXIII. Przestępstwa przeciwko ochronie informacji | str. 1249
Uwagi wprowadzające | str. 1249
Art. 265. [Ujawnianie lub wykorzystanie informacji niejawnych] | str. 1251
Art. 266. [Ujawnianie informacji w związku z wykonywaną funkcją] | str. 1256
Art. 267. [Bezprawne uzyskanie informacji] | str. 1259
Art. 268. [Utrudnianie zapoznania się z informacją] | str. 1265
Art. 268a. [Niszczenie danych informatycznych] | str. 1267
Art. 269. [Uszkodzenie danych informatycznych] | str. 1269
Art. 269a. [Zakłócenie systemu komputerowego] | str. 1271
Art. 269b. [Wytwarzanie programów komputerowych] | str. 1273
Art. 269c. [Kontratyp działania w celu wykrycia błędów w zabezpieczeniach systemów informatycznych] | str. 1276
Rozdział XXXIV. Przestępstwa przeciwko wiarygodności dokumentów | str. 1278
Uwagi wprowadzające | str. 1278
Art. 270. [Fałszerstwo materialne] | str. 1278
Art. 270a. [Fałszerstwo materialne faktur] | str. 1280
Art. 271. [Fałszerstwo intelektualne] | str. 1283
Art. 271a. [Fałszerstwo intelektualne faktur] | str. 1285
Art. 272. [Wyłudzenie podstępem poświadczenia nieprawdy] | str. 1286
Art. 273. [Używanie dokumentów poświadczających nieprawdę – zawierających fałszerstwo intelektualne] | str. 1288
Art. 274. [Zbycie dokumentu tożsamości] | str. 1288
Art. 275. [Posługiwanie się cudzym dokumentem. Wywóz za granicę] | str. 1289
Art. 276. [Niwelowanie dokumentu] | str. 1291
Art. 277. [Usuwanie znaków granicznych] | str. 1292
Art. 277a. [Fałszerstwo faktur z kwotą należności przekraczającą 10 mln zł] | str. 1293
Art. 277b. [Wysokość grzywny w razie skazania za fałszowanie faktur] | str. 1293
Art. 277c. [Nadzwyczajne złagodzenie kary lub odstąpienie od wymierzenia kary wobec sprawcy przestępstwa fałszowania faktur] | str. 1294
Art. 277d. [Nadzwyczajne złagodzenie kary wobec sprawcy przestępstwa fałszowania faktur] | str. 1296
Rozdział XXXV. Przestępstwa przeciwko mieniu | str. 1297
Uwagi wprowadzające | str. 1298
Art. 278. [Kradzież] | str. 1299
Art. 278a. (uchylony) | str. 1311
Art. 279. [Kradzież z włamaniem] | str. 1311
Art. 280. [Rozbój] | str. 1315
Art. 281. [Kradzież rozbójnicza] | str. 1320
Art. 282. [Wymuszenie rozbójnicze] | str. 1325
Art. 283. [Wypadek mniejszej wagi] | str. 1333
Art. 284. [Przywłaszczenie] | str. 1334
Art. 285. [Uruchomienie impulsów telefonicznych] | str. 1340
Art. 286. [Oszustwo] | str. 1342
Art. 287. [Oszustwo komputerowe] | str. 1350
Art. 288. [Zniszczenie mienia ruchomego] | str. 1353
Art. 289. [Zabór pojazdu w celu krótkotrwałego użycia] | str. 1356
Art. 290. [Kradzież drzewa z lasu] | str. 1360
Art. 291. [Paserstwo umyślne] | str. 1363
Art. 292. [Paserstwo nieumyślne] | str. 1366
Art. 293. [Paserstwo programu komputerowego] | str. 1367
Art. 294. [Obostrzenie odpowiedzialności] | str. 1369
Art. 295. [Nadzwyczajne złagodzenie kary. Odstąpienie od ukarania] | str. 1372
Rozdział XXXVI. Przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu i interesom majątkowym w obrocie cywilnoprawnym | str. 1375
Uwagi wprowadzające | str. 1376
Art. 296. [Wyrządzenie szkody w obrocie gospodarczym] | str. 1377
Art. 296a. [Łapownictwo na stanowisku kierowniczym] | str. 1388
Art. 296b. (uchylony) | str. 1395
Art. 297. [Wyłudzenie kredytu] | str. 1395
Art. 298. [Wyłudzenie odszkodowania] | str. 1407
Art. 299. [Pranie pieniędzy] | str. 1413
Art. 300. [Udaremnienie lub uszczuplenie zaspokojenia wierzyciela] | str. 1422
Art. 301. [Oszukańczy transfer majątku. Doprowadzenie do swej upadłości lub niewypłacalności] | str. 1439
Art. 302. [Faworyzowanie wybranych wierzycieli. Łapownictwo wierzyciela] | str. 1446
Art. 303. [Niwelowanie dokumentacji działalności gospodarczej] | str. 1455
Art. 304. [Wyzysk kontrahenta] | str. 1457
Art. 305. [Zakłócenie przetargu publicznego] | str. 1463
Art. 306. [Fałszowanie znaków identyfikacyjnych] | str. 1467
Art. 306a. [Cofanie lub inna ingerencja we wskazania licznika przebiegu w pojeździe mechanicznym] | str. 1468
Art. 306b. [Obostrzenie odpowiedzialności] | str. 1471
Art. 306c. [Zabór tablicy rejestracyjnej pojazdu. Używanie cudzej tablicy rejestracyjnej pojazdu] | str. 1473
Art. 307. [Ulgi w odpowiedzialności w razie dobrowolnego naprawienia szkody] | str. 1475
Art. 308. [Osoby odpowiadające jak dłużnik lub wierzyciel] | str. 1476
Art. 309. [Podstawa orzekania grzywny kumulatywnej] | str. 1480
Rozdział XXXVII. Przestępstwa przeciwko obrotowi pieniędzmi i papierami wartościowymi | str. 1482
Uwagi wprowadzające | str. 1482
Art. 310. [Fałszowanie pieniędzy i innych środków płatniczych albo dokumentów równoznacznych] | str. 1482
Art. 311. [Oszustwo kapitałowe] | str. 1487
Art. 312. [Puszczenie w obieg fałszywych pieniędzy i innych środków płatniczych, dokumentów płatniczych albo dokumentów równoważnych] | str. 1489
Art. 313. [Fałszowanie urzędowego znaku wartościowego] | str. 1490
Art. 314. [Fałszowanie znaku urzędowego] | str. 1492
Art. 315. [Fałszowanie zalegalizowanego narzędzia pomiarowego lub probierczego] | str. 1493
Art. 316. [Specjalna regulacja przepadku przedmiotów] | str. 1495
CZĘŚĆ WOJSKOWA
Uwagi wprowadzające | str. 1497
Rozdział XXXVIII. Przepisy ogólne dotyczące żołnierzy | str. 1499
Uwagi wprowadzające | str. 1500
Art. 317. [Podmiotowy zakres zastosowania przepisów części wojskowej] | str. 1500
Art. 318. [Działanie na rozkaz] | str. 1503
Art. 319. [Ostateczna potrzeba] | str. 1506
Art. 320. [Ulgi w odpowiedzialności w razie niezdolności do służby wojskowej] | str. 1510
Art. 321. [Ukaranie karą dyscyplinarną zamiast kary za występek] | str. 1513
Art. 322. [Areszt wojskowy. Granice kary] | str. 1515
Art. 323. [Wojskowa odmiana ograniczenia wolności] | str. 1518
Art. 324. [Środki karne stosowane wobec żołnierzy] | str. 1523
Art. 325. (uchylony) | str. 1524
Art. 326. [Wydalenie z zawodowej służby wojskowej] | str. 1524
Art. 327–328. (uchylone) | str. 1527
Art. 329. [Orzeczenie kary aresztu wojskowego zamiast kary pozbawienia wolności] | str. 1527
Art. 330. [Orzeczenie kary ograniczenia wolności zamiast kary aresztu wojskowego] | str. 1528
Art. 331. [Ukaranie karą dyscyplinarną po odstąpieniu od wymierzenia kary] | str. 1530
Art. 332. [Łączenie środków karnych] | str. 1530
Art. 333. [Warunkowe umorzenie postępowania] | str. 1531
Art. 334. [Obowiązki probacyjne. Dozór] | str. 1532
Art. 335. [Warunkowe zawieszenie wykonania kary] | str. 1533
Art. 336. [Odroczenie wykonania kary. Zwolnienie z odbycia kary] | str. 1534
Art. 337. [Zatarcie skazania] | str. 1540
Rozdział XXXIX. Przestępstwa przeciwko obowiązkowi pełnienia służby wojskowej | str. 1542
Uwagi wprowadzające | str. 1542
Art. 338. [Samowolne opuszczenie jednostki] | str. 1543
Art. 339. [Dezercja] | str. 1550
Art. 340. [Nadzwyczajne złagodzenie kary w razie dobrowolnego powrotu] | str. 1556
Art. 341. [Odmowa pełnienia służby] | str. 1557
Art. 342. [Samookaleczenie. Wprowadzenie w błąd organu wojskowego] | str. 1560
Rozdział XL. Przestępstwa przeciwko zasadom dyscypliny wojskowej | str. 1565
Uwagi wprowadzające | str. 1566
Art. 343. [Nieposłuszeństwo rozkazowi] | str. 1566
Art. 344. [Nieposłuszeństwo rozkazowi popełnienia przestępstwa] | str. 1572
Art. 345. [Czynna napaść na przełożonego] | str. 1578
Art. 346. [Przemoc lub groźba bezprawna wobec przełożonego] | str. 1583
Art. 347. [Znieważenie przełożonego] | str. 1586
Art. 348. [Żołnierze korzystający z ochrony podobnej jak przełożony] | str. 1589
Art. 349. [Ochrona żołnierzy państw sprzymierzonych] | str. 1591
Rozdział XLI. Przestępstwa przeciwko zasadom postępowania z podwładnymi | str. 1593
Uwagi wprowadzające | str. 1593
Art. 350. [Znieważenie podwładnego] | str. 1593
Art. 351. [Naruszenie nietykalności cielesnej podwładnego] | str. 1597
Art. 352. [Znęcanie się nad podwładnym] | str. 1599
Art. 353. [Odpowiednie stosowanie wobec młodszego stopniem] | str. 1601
Rozdział XLII. Przestępstwa przeciwko zasadom obchodzenia się z uzbrojeniem i uzbrojonym sprzętem wojskowym | str. 1603
Uwagi wprowadzające | str. 1603
Art. 354. [Nieostrożne obchodzenie się ze środkami walki] | str. 1603
Art. 355. [Spowodowanie wypadku komunikacyjnego przez żołnierza] | str. 1607
Rozdział XLIII. Przestępstwa przeciwko zasadom pełnienia służby | str. 1614
Uwagi wprowadzające | str. 1614
Art. 356. [Naruszenie obowiązku związanego z tokiem określonej służby] | str. 1614
Art. 357. [Wprawienie się w stan nietrzeźwości lub odurzenia po wyznaczeniu do służby albo w służbie] | str. 1618
Rozdział XLIV. Przestępstwa przeciwko mieniu wojskowemu | str. 1622
Uwagi wprowadzające | str. 1622
Art. 358. [Samowolne dysponowanie środkami walki] | str. 1622
Art. 359. [Utrata środków walki] | str. 1625
Art. 360. [Uszkodzenie środków walki] | str. 1627
Art. 361. [Samowolne użycie statku] | str. 1629
Art. 362. [Samowolne użycie pojazdu mechanicznego] | str. 1630
Art. 363. [Samowolne rozporządzenie wyposażeniem] | str. 1633
O Autorach | str. 1635
