Patologie w zachowaniach konsumentów na rynku usług ubezpieczeniowych

Niniejsza monografia ma na celu zdefiniowanie i zrozumienie złożoności i wieloaspektowości patologii w zachowaniach konsumentów na tym rynku. Praca składa się z pięciu rozdziałów, wstępu i zakończenia. Rozdział I ma charakter teoretyczny i podjęto w nim próbę charakterystyki zachowań konsumentów jako punktu wyjścia rozważań na temat patologii konsumenckich. W rozdziale II scharakteryzowano rynek usług ubezpieczeniowych zarówno od strony podażowej, jak i popytowej, a następnie wskazano najważniejsze nowe trendy w zachowaniach konsumentów w kontekście usług ubezpieczeniowych. Rozdział III stanowi metodyczną część pracy. Obejmuje analizę dostępnych źródeł informacji o patologiach w zachowaniach konsumentów na rynku usług ubezpieczeniowych i prezentuje najważniejsze wnioski z nich płynące. Ostatnie dwa rozdziały mają charakter empiryczny, przedstawiono w nich wyniki badań bezpośrednich. Rozdział IV prezentuje wyniki badań jakościowych, które pozwoliły scharakteryzować zjawisko patologii w zachowaniach konsumentów na rynku usług ubezpieczeniowych z punktu widzenia pracowników zatrudnionych w tego typu podmiotach. W rozdziale V utworzono typologię konsumentów przejawiających pozytywne intencje wobec zachowań patologicznych na rynku usług ubezpieczeniowych, by w efekcie zidentyfikować priorytety kampanii edukacyjnych mających na celu przeciwdziałanie temu zjawisku. Ponadto scharakteryzowano wpływ pandemii COVID-19 na zachowania konsumentów na rynku usług ubezpieczeniowych oraz na patologie występujące w tych zachowaniach. Pracę zakończono wnioskami płynącymi zarówno z części teoretycznej, jak i praktycznej.

Wstęp 5 Rozdział 1. Koncepcja patologii w zachowaniach konsumentów 9 1.1. Zachowania konsumentów na rynku 9 1.2. Patologiczne zachowania konsumentów 14 1.3. Czynniki kształtujące patologiczne zachowania konsumentów 19 1.4. Rodzaje patologii w zachowaniach konsumentów 28 Rozdział 2. Rynek usług ubezpieczeniowych 37 2.1. Usługi ubezpieczeniowe w Polsce 37 2.2. Charakterystyka strony podażowej rynku usług ubezpieczeniowych w Polsce 46 2.3. Charakterystyka strony popytowej rynku usług ubezpieczeniowych w Polsce 51 2.4. Trendy w zachowaniach konsumentów na rynku usług ubezpieczeniowych 58 Rozdział 3. Metodyczne aspekty badań patologii w zachowaniach konsumentów na rynku usług ubezpieczeniowych 66 3.1. Źródła informacji o patologiach w zachowaniach konsumentów na rynku usług ubezpieczeniowych 66 3.2. Metody w badaniach patologii w zachowaniach konsumentów na rynku usług ubezpieczeniowych 72 3.3. Założenia koncepcyjne projektowanych badań 79 3.4. Metodyka i organizacja zrealizowanych badań 85 3.5. Charakterystyka populacji generalnej i próby badawczej 99 Rozdział 4. Intencje wobec patologii w zachowaniach konsumentów na rynku usług ubezpieczeniowych w świetle badań bezpośrednich 104 4.1. Charakterystyka zjawiska patologii w zachowaniach konsumentów usług ubezpieczeniowych – wyniki badań jakościowych 104 4.2. Skłonność konsumentów usług ubezpieczeniowych do zachowań patologicznych 110 4.3. Determinanty gotowości do zachowań patologicznych na rynku usług ubezpieczeniowych w świetle teorii planowanego zachowania 117 4.3.1. Postawy wobec patologii w zachowaniach konsumentów na rynku usług ubezpieczeniowych 117 4.3.2. Subiektywne normy a patologie w zachowaniach konsumentów na rynku usług ubezpieczeniowych 121 4.3.3. Postrzegana kontrola behawioralna a patologie w zachowaniach konsumentów na rynku usług ubezpieczeniowych 122 4.3.4. Obowiązek moralny a patologie w zachowaniach konsumentów na rynku usług ubezpieczeniowych 123 4.3.5. Przeszłe zachowania patologiczne konsumentów na rynku usług ubezpieczeniowych 124 4.4. Weryfikacja zależności między elementami modelu 125 4.5. Techniki neutralizacji poczucia winy spowodowanego patologicznym zachowaniem konsumentów na rynku usług ubezpieczeniowych 134 Rozdział 5. Typy konsumentów i ich implikacje praktyczne na rynku usług ubezpieczeniowych 139 5.1. Typologia konsumentów zachowujących się patologicznie na rynku usług ubezpieczeniowych 139 5.2. Sposoby przeciwdziałania patologiom w zachowaniach konsumentów na rynku usług ubezpieczeniowych 146 5.3. Wpływ pandemii COVID-19 na zachowania konsumentów na rynku usług ubezpieczeniowych 151 5.4. Wpływ pandemii COVID-19 na występowanie patologii w zachowaniach konsumentów na rynku usług ubezpieczeniowych 154 Zakończenie 159 Bibliografia 169 Spis rysunków 185 Spis tabel 187 Aneks A – Scenariusz wywiadu pogłębionego 189 Aneks B – Kwestionariusz ankiety 191