Zmiany Klimatu

W skład serii Wszystko, co warto wiedzieć wchodzi wiele unikalnych książek popularnonaukowych wydanych przez Oxford University Press, w których każdy znajdzie odpowiedzi na najbardziej palące i interesujące współczesne problemy – od zmian klimatu przez zagadki ewolucji, zaburzenia odżywiania, ewolucję, aż po fizykę kwantową. Seria ta ma charakter interdyscyplinarny i obejmuje wiedzę z zakresu nauk humanistycznych, medycyny i zdrowia, nauk ścisłych czy społecznych. Książki z tej serii są pisane przez czołowych ekspertów w swoich dziedzinach, dostarczając studentom, profesjonalistom i dociekliwym umysłom podstawową wiedzę, niezbędną do zrozumienia najważniejszych problemów XXI w. Publikacja ZMIANY KLIMATU porusza, jak sam tytuł wskazuje, jeden z najważniejszych i najbardziej kontrowersyjnych tematów XXI w. Wobec wielu niejasności, braku wiedzy i teorii spiskowych warto uzyskać jasne i rzetelne informacje z najlepszego źródła, od Josepha Romma – doktora fizyki na MIT (Massachusetts Institute of Technology), uznanego przez magazyn „TIME” za „najbardziej wpływowego blogera zajmującego się zmianami klimatycznymi w Internecie”. W książce będzie można znaleźć odpowiedź m.in. na następujące kwestie: - czym jest efekt cieplarniany i jak wpływa na ogrzanie Ziemi, - czy w ostatnich latach globalne ocieplenie spowolniło lub zatrzymało się, - jaka jest różnica między pogodą a klimatem, - jakie są prognozowane skutki zmian klimatycznych dla zdrowia, - czy energia jądrowa odegra znaczącą rolę w wysiłkach na rzecz zminimalizowania zmian klimatycznych, - jak możemy zmniejszyć emisję dwutlenku węgla w sektorze transportowym, - jak zmiany klimatyczne wpłyną na Ciebie i Twoją rodzinę w nadchodzących dziesięcioleciach? Jak napisał o ZMIANACH KLIMATU „The Guardian”: „to lektura obowiązkowa dla tych, którzy chcą zdobyć wiedzę na temat klimatu i dołączyć do rosnącej dyskusji na temat największego zagrożenia, przed jakim stoi dziś ludzkość”.

Przedmowa. Dlaczego wiedza o zmianach klimatycznych jest tak ważna? XI Podziękowania XXIII 1. Podstawy klimatologii 1 Czym jest efekt cieplarniany i jak wpływa na ogrzanie Ziemi? 1 Dlaczego naukowcy mają pewność, że klimat Ziemi się ociepla? 2 W jaki sposób globalne ocieplenie wpływa na wzrost poziomu mórz i co zaobserwowano do tej pory? 4 Dokąd trafia większość ocieplenia spowodowanego przez człowieka? 7 Jaka część globalnego ocieplenia z ostatnich lat jest spowodowana działalnością człowieka, a jaka powstała z przyczyn naturalnych? 9 Na ile klimatolodzy są pewni, że działalność człowieka jest główną przyczyną ocieplenia z ostatnich lat? 10 Skąd naukowcy wiedzą, że ostatnie zmiany klimatu są spowodowane przede wszystkim działalnością człowieka? 10 Dlaczego klimat zmieniał się w przeszłości, zanim nastąpiła emisja gazów cieplarnianych spowodowana przez człowieka? 13 Jakie są wzmacniające sprzężenia zwrotne systemu klimatycznego, które zamieniają umiarkowane ocieplenie początkowe w wielkie ocieplenie końcowe? 15 Czy obecny poziom stężenia dwutlenku węgla w atmosferze nie zdarzył się dotąd w historii ludzkości? 17 Czy ostatnie zmiany klimatyczne są bezprecedensowe? 18 Czy ostatnie zmiany klimatyczne spowodowane przez człowieka zachodzą szybciej, czy też nie tak szybko, jak przewidywali naukowcy? 19 Czy istnieje różnica między globalnym ociepleniem a zmianami klimatycznymi? 20 Jakie są źródła najistotniejszych zanieczyszczeń powodowanych przez człowieka, które powodują globalne ocieplenie? 22 W jaki sposób wylesianie przyczynia się do ocieplenia? 23 Czym jest współczynnik ocieplenia globalnego i dlaczego jest on różny dla różnych gazów cieplarnianych? 24 Dlaczego tempo ocieplenia zdaje się zmieniać z dekady na dekadę? 25 Czy w ostatnich latach globalne ocieplenie spowolniło lub zatrzymało się? 25 Czy możemy osiągnąć punkt, w którym emisja większej ilości dwutlenku węgla do powietrza nie spowoduje większej zmiany klimatu? 30 Czy przekroczyliśmy już punkty krytyczne (punkty bez powrotu) systemu klimatycznego? 31 2. Ekstremalne warunki pogodowe i zmiany klimatyczne 33 Jaka jest różnica między pogodą a klimatem? 33 Które ekstremalne zjawiska pogodowe pogarszają się przez zmiany klimatyczne, a które nie? 35 Jaka jest rola naturalnej zmienności klimatycznej, takiej jak cykl El Nino – La Nina, dla ekstremalnych warunków pogodowych? 37 Czy zmiany klimatyczne spowodowały powstanie huraganów Sandy i Harvey (i dlaczego jest to niewłaściwe pytanie)? 39 Jak zmiany klimatyczne wpływają na fale upałów? 44 W jaki sposób zmiany klimatyczne wpływają na susze? 47 Jak zmiany klimatyczne wpływają na pożary? 50 W jaki sposób zmiany klimatyczne wpływają na szanse wystąpienia ulew lub silnych opadów? 54 Czy zmiany klimatyczne oznaczają większe czy mniejsze opady śniegu, gwałtowniejsze czy słabsze burze śnieżne? 57 W jaki sposób zmiany klimatyczne wpływają na fale sztormowe? 61 Czy zmiany klimatyczne powodują, że huragany są bardziej niszczycielskie? 63 Czym jest wzmocnienie polarne i jak wpływa na ekstremalne warunki pogodowe? 67 Czy zmiany klimatyczne i/ lub wzmocnienie polarne wpływają na ekstremalne warunki pogodowe na półkuli północnej? 70 Czy zmiany klimatyczne wpływają na powstawanie tornad? 75 Dlaczego w ocieplającym się świecie niektóre zimy nadal wydają się wyjątkowo surowe? 79 3. Prognozowany wpływ na klimat 81 Jakiego wpływu możemy się spodziewać w tym stuleciu z powodu zmian klimatycznych, jeśli pozostaniemy na dotychczasowej ścieżce emisji? 81 Jakie są największe źródła niepewności w prognozach dotyczących przyszłego globalnego ocieplenia? 83 Co dotychczasowe gorące okresy w klimacie Ziemi mówią nam o potencjalnej przyszłości? 86 W jaki sposób topniejąca wieczna zmarzlina może przyspieszyć globalne ocieplenie ponad to, co przewidywały modele klimatyczne? 88 W jaki sposób wzrost liczby pożarów może przyspieszyć globalne ocieplenie w porównaniu z modelami klimatycznymi? 93 Jakie są inne ważne dodatnie lub wzmacniające sprzężenia zwrotne wpływające na system klimatyczny? 96 Jaki będzie wpływ wzrostu poziomu mórz? 101 W jaki sposób zmiany klimatyczne doprowadzą do bardziej niszczycielskich burz w tym stuleciu? 105 Jakich susz możemy się spodziewać w tym stuleciu? 108 Jakie są prognozowane skutki zmian klimatycznych dla zdrowia? 114 Jak globalne ocieplenie wpływa na produktywność człowieka? 119 Czy dwutlenek węgla przy spodziewanych w tym stuleciu poziomach narażenia ma bezpośredni wpływ na zdrowie ludzkie lub funkcje poznawcze? 124 Czym jest zakwaszenie oceanu i dlaczego ma znaczenie dla życia morskiego? 129 Czym jest bioróżnorodność i jak wpłynie na nią zmiana klimatu? 132 Jak zmiany klimatyczne wpłyną na sektor rolny i naszą zdolność do wyżywienia rosnącej populacji świata? 135 W jaki sposób zmiany klimatyczne zagrażają bezpieczeństwu narodowemu, regionalnemu i globalnemu? 139 Jaki jest najlepszy prawdopodobny scenariusz dla zmian klimatycznych w tym stuleciu? 143 Jaki jest najgorszy prawdopodobny scenariusz zmian klimatycznych w tym stuleciu?. 147 Co naukowcy rozumieją przez „nieodwracalne skutki” i dlaczego tak bardzo się ich obawiają w odniesieniu do zmian klimatycznych? 152 4. Uniknięcie najgorszych skutków 157 Co jest najistotniejszą przyczyną dezorientacji odnośnie do tego, co ludzkość musi zrobić, aby uniknąć najgorszego wpływu na klimat? 157 Czym jest paryskie porozumienie klimatyczne z grudnia 2015 roku i dlaczego jest ono tak ważne? 159 Dlaczego naukowcy i rządy uznali, że 2°C to granica, po przekroczeniu której zmiany klimatyczne staną się „niebezpieczne” dla ludzkości? 162 Czym jest pakt klimatyczny z Glasgow z listopada 2021 roku i dlaczego jest tak kontrowersyjny? 165 Jaki rodzaj redukcji emisji gazów cieplarnianych jest niezbędny, aby utrzymać ocieplenie znacznie poniżej 2°C? 168 Jaki byłby koszt ekonomiczny osiągnięcia celu 2°C? 169 Co się stanie, jeśli nie osiągniemy celu 2°C? 173 Czy możemy adaptować się do zmian klimatycznych spowodowanych przez człowieka? 174 Czym jest geoinżynieria i czy może odgrywać ważną rolę w zmniejszaniu wpływu zmian klimatycznych? 178 5. Polityka i przepisy klimatyczne 185 Jaką politykę klimatyczną stosują rządy na całym świecie do walki ze zmianami klimatycznymi? 185 Czym jest podatek węglowy? 187 Czym jest handel uprawnieniami do emisji dwutlenku węgla? 188 Co robią Chiny i Indie, aby ograniczyć emisję dwutlenku węgla? 193 Co robią Stany Zjednoczone, aby ograniczyć emisję dwutlenku węgla? 196 Jak różne partie polityczne w Stanach Zjednoczonych i na świecie postrzegają naukę i politykę klimatyczną? 198 Czy podejmowane są działania dezinformacyjne na temat klimatologii na szeroką skalę, a jeśli tak, to kto je finansuje? 201 Kim są negacjoniści klimatyczni? 206 6. Rola czystej energii 211 Jakich zmian w naszym systemie energetycznym wymagałby cel 2°C? 211 Czym jest efektywność energetyczna i jaką rolę odegra? 213 Czy energia jądrowa odegra znaczącą rolę w wysiłkach na rzecz zminimalizowania zmian klimatycznych? 219 Jaką rolę odgrywa gaz ziemny w dojściu świata do celu 2°C? 222 W jakim stopniu energia słoneczna może przyczynić się do zapobiegania niebezpiecznym zmianom klimatycznym? 225 Jak dużą rolę odegra energia wiatrowa w zapobieganiu niebezpiecznym zmianom klimatycznym? 229 Czym jest wychwytywanie i składowanie dwutlenku węgla (sekwestracja dwutlenku węgla) i jaką rolę może odegrać? 232 Czym jest bioenergia i jaka jest jej rola w ograniczaniu zanieczyszczenia dwutlenkiem węgla? 237 Jakie inne bezemisyjne źródła energii mogą przyczynić się do zmniejszenia emisji gazów cieplarnianych? 242 Jak możemy zmniejszyć emisję dwutlenku węgla w sektorze transportowym? 245 Jakie dotychczasowe problemy ograniczyły sukces rynkowy paliw alternatywnych i pojazdów nimi napędzanych? 248 Jaką rolę mogą odegrać pojazdy elektryczne? 253 Czym są wodorowe ogniwa paliwowe i pojazdy nimi napędzane? 259 Jakie wyzwania stoją przed pojazdami napędzanymi wodorowymi ogniwami paliwowymi jako rozwiązaniem klimatycznym? 262 Jaką rolę w procesie odchodzenia od paliw kopalnych może odegrać magazynowanie energii? 269 Co może zrobić sektor rolny i hodowlany, aby zminimalizować zmiany klimatyczne? 273 Jaką rolę może odegrać oszczędzanie energii? 277 7. Zmiany klimatyczne i my 279 Jak zmiany klimatyczne wpłyną na ciebie i twoją rodzinę w nadchodzących dziesięcioleciach? 279 W jaki sposób zmiany klimatyczne mogą wpłynąć na przyszłą cenę nieruchomości nadmorskich? 280 W jaki sposób zmiany klimatyczne mogą wpłynąć na decyzje o tym, gdzie zamieszkać na emeryturze w nadchodzących dziesięcioleciach? 285 Co studenci powinni dziś studiować, jeśli chcą być przygotowani do pracy w globalnie ocieplonym świecie? 286 Czy zmiany klimatyczne powinny wpływać na sposób inwestowania? 288 Jak można zmniejszyć swój ślad węglowy? 289 Jaką rolę w zmniejszaniu śladu węglowego mogą odegrać zmiany w diecie? 292 Jak najlepiej rozmawiać z kimś, kto nie akceptuje rosnącej ilości dowodów na temat klimatologii? 293 Czy nadal mamy czas, aby zachować przyjazny klimat? 296 Materiały źrodłowe 301 Przypisy 303