Zdrajcy, tchórze i kolaboranci

W REALIACH WOJNY OBOK ODWAGI I POŚWIĘCENIA ZAWSZE POJAWIAJA SIE ZDRADA, STRACH, OPORTUNIZM I MORALNE KOMPROMISY.

Podejmując podróż w trudne rejony polskiej historii, niniejsza publikacja proponuje spojrzenie na bolesną przeszłość bez mitów i uproszczeń. Ukazuje czasy II wojny światowej jako epokę dramatycznych wyborów i skrajnych postaw, kiedy granice miedzy lojalnością a kolaboracją w brutalnej rzeczywistości wyznaczało często pragnienie przetrwania.

Czy generał Langer był sowieckim agentem?

Czym naprawdę zajmowały się organizacje „Miecz i Pług” oraz „Muszkieterowie”?

Czy marszałek Rydz-Śmigły chciał utworzyć rząd kolaboracyjny?

Kim byli volksdeutsche: zdrajcami, oportunistami czy ofiarami systemu?

Czy policja granatowa była wyłącznie narzędziem okupanta?

Kto zdradził generała Grota-Roweckiego?

Czy Gwardia i Armia Ludowa walczyły z okupantem, czy o przyszłą władzę w Polsce?

Dlaczego niektóre postacie z czasów okupacji wciąż budzą tak skrajne emocje?

Oto sylwetki ludzi uwikłanych w wojenno-okupacyjną rzeczywistość – donosicieli, agentów, szmalcowników, ale i tych, którzy znaleźli się w sytuacjach wymykających się prostym ocenom. Znajdziemy tu sprawy głośne i zapomniane, postaci jednoznacznie potępiane oraz takie, których losy i czyny do dziś pozostają zagadką i budzą kontrowersje.

Celem tej książki nie jest podważanie narodowej pamięci, lecz jej dopełnienie. Ma uzmysławiać, że historia nie jest czarno-biała i tylko konfrontacja z jej ciemnymi stronami pozwala w pełni docenić wartość prawdziwego heroizmu, lojalności oraz człowieczeństwa.

Spis treści

Wstęp ▪ 9

Rozdział 1. Winni klęski ▪ 19

Rozdział 2. Polegać jak na Zawiszy ▪ 30

Rozdział 3. Czy generał Langner był sowieckim agentem? ▪ 44

Rozdział 4. Choroba czy dezercja? ▪ 52

Rozdział 5. Człowiek, który wykiwał Hitlera ▪ 64

Rozdział 6. Polski Quisling? ▪ 74

Rozdział 7. Muszkieterowie ▪ 81

Rozdział 8. Goralenvolk ▪ 92

Rozdział 9. Germanofil Studnicki ▪ 98

Rozdział 10. Willa szczęścia ▪ 107

Rozdział 11. Miecz i Pług ▪ 120

Rozdział 12. Kto zdradził Grota-Roweckiego? ▪ 134

Rozdział 13. Volkslista – różne oblicza zdrady ▪ 150

Rozdział 14. Artur Ritter von Jastrzębski ▪ 159

Rozdział 15. Zdrada na scenie ▪ 168

Rozdział 16. Policja granatowa ▪ 187

Rozdział 17. „Trzynastka”, czyli Urząd do Walki z Lichwą i Spekulacją ▪ 195

Rozdział 18. Przejęcie archiwum AK i Delegatury Rządu na Kraj ▪ 203

Rozdział 19. Zdrada czy walka o władzę? ▪ 213

Rozdział 20. Od Gwardii do Armii Ludowej ▪ 224

Rozdział 21. Ludwik Kalkstein – od konspiratora do symbolu zdrady ▪ 231

Rozdział 22. Krwawa Julka ▪ 237

Rozdział 23. Na słowo honoru ▪ 243

Rozdział 24. Polacy w Wehrmachcie ▪ 255

Zakończenie ▪ 269

Bibliografia ▪ 276